Asif Yusifcanlının “Şükür eylər Allahına” şeiri
Tanınmış pedaqoq-şair Asif Yusifcanlının “Şükür eylər Allahına” şeiri (səh. 84) mənəvi-əxlaqi dəyərlərin poetik ifadəsi kimi diqqəti cəlb edir və müasir oxucunu saf düşüncəyə, vicdanlı həyata, halal mövqeyə səsləyən sanballı bir nümunə təsiri bağışlayır. Bu şeir zahirən sadə, lakin mahiyyət etibarilə dərin fəlsəfi və publisistik yüklə zəngindir.
Şeirin əsas ideya xəttini şükür anlayışı təşkil edir. Burada şükür yalnız dini bir termin kimi deyil, insanın həyat mövqeyi, əqidəsi və mənəvi duruşu kimi təqdim olunur. Müəllif göstərir ki, idrakı saf, düşüncəsi ədalətli olan insan başqasının nöqsanını axtarmaz, haqqsızlığa boyun əyməz, qəlb sındırmaz və ən çətin vəziyyətdə belə harama əl uzatmaz. Bu xüsusiyyətlər şeirdə ardıcıl şəkildə sadalanaraq ideal insan obrazını formalaşdırır.
Asif Yusifcanlı bu şeirdə mənəvi rahatlıqla əxlaqi bütövlük arasında birbaşa əlaqə qurur. “Rahat olar, yaşar asan” misrası təsadüfi deyil. Şairə görə insanın rahat yaşaması maddi imkanlardan deyil, vicdanının təmizliyindən, haqqın tərəfində olmasından qaynaqlanır. Bu fikir həm klassik Şərq poeziyasının, həm də xalq hikmətinin ruhu ilə səsləşir.
Şeirin publisistik dəyəri xüsusilə haqsızlığa qarşı mövqe və ictimai məsuliyyət məsələlərində aydın görünür. “Haqqsızlığa boyun əyməz” misrası oxucunu passiv müşahidəçi yox, fəal vətəndaş mövqeyinə çağırır. Burada müəllif cəmiyyətin mənəvi dirçəlişini fərdin daxili möhkəmliyi ilə əlaqələndirir. Bu isə şeiri təkcə lirika nümunəsi deyil, həm də əxlaqi manifest səviyyəsinə yüksəldir.
Şeirin son bəndində vətən, millət və halal ruzi anlayışlarının bir yerdə çəkilməsi təsadüfi deyil. Yurdun qiymətini bilmək, halal qismətə göz dikmək və xoşbəxt millət görmək arzusu şairin dünyagörüşünü, vətəndaşlıq mövqeyini açıq şəkildə ortaya qoyur. Burada fərdi mənəviyyatla milli şüur vəhdət təşkil edir. Müəllif oxucuya aşılayır ki, millətin xoşbəxtliyi ayrı-ayrı fərdlərin vicdanlı mövqeyindən başlayır.
Dil baxımından şeir sadə, axıcı və xalq ruhuna yaxındır. Təkrar olunan “Şükür eylər Allahına” misrası həm poetik ritm yaradır, həm də ideyanı möhkəmləndirən əsas bədii vasitə rolunu oynayır. Bu təkrar şeiri oxucu yaddaşında qalıcı edir və onu bir növ mənəvi dua səviyyəsinə yüksəldir.
Nəticə etibarilə, Asif Yusifcanlının “Şükür eylər Allahına” şeiri müasir Azərbaycan poeziyasında əxlaqi dəyərlərin, vicdanlı mövqenin və milli düşüncənin poetik tərənnümü kimi qiymətləndirilə bilər. Bu şeir oxucunu düşünməyə, öz daxilinə boylanmağa, həyatını haqq, ədalət və şükür üzərində qurmağa səsləyir. Məhz bu keyfiyyətlər əsəri həm ədəbi, həm də publisistik baxımdan dəyərli və aktuallaşdırılmış edir.
04.01.2026. Bakı.
Müəllif: ZAUR USTAC
Oxuyun >> Gözündə tük var