Normatova Sevinchoy: – I was born on August 26, 2007. I am currently studying at the Faculty of Natural and Agricultural Sciences of Urgench State University named after Abu Rayhon Beruni, Department of Geography.
Simplicity — the Most Natural Form of Beauty
Beauty is the pleasant and delightful appearance of a person, nature, or a work of art. True beauty lies in a person’s naturalness, simplicity, and sincerity. Real beauty is the beauty of the heart. Everything in this world has its own kind of beauty.
The essence of simplicity is to be naturally beautiful without unnecessary decorations or artificial things. Everything created by Allah in this world is beautiful, and among them, the most beautiful is the human being. To be a beautiful person is indeed a blessed feeling.
Inner beauty is reflected through one’s inner qualities such as kindness, honesty, patience, forgiveness, gratitude, and sincerity. This kind of beauty is not seen on the face, but shown through a person’s character and behavior.
“Outer beauty is seen by the eyes, but inner beauty is felt by the heart.”
Outer beauty fades with time, but the beauty of the heart shines brighter as the years pass. A person with a beautiful heart spreads warmth and joy to others just by being themselves.
The secret of beauty lies in being both outwardly and inwardly beautiful — loving ourselves, the world, and everything around us. Sincerity, simplicity, and kindness are the feelings that make a person truly beautiful.
In conclusion, simplicity is the most natural and genuine expression of human beauty. Sincerity and naturalness bring warmth to hearts, for indeed, simplicity is the highest virtue that adorns a person’s inner beauty.
Yazarlar cameəsi adından dəyərli dostumuz, “Yazarlar jurnalı”nın və Yazarlar.Az saytının Özbəkistan üzrə təmsilçisi, Beynəlxalq əlaqələr üzrə meneceri Cahangir Namazovun qəfil ölümündən kədərləndiyimizi bildirir, mərhumun yaxınlarına, doğmalarına və bütün Cahangirsevərlərə – Türk ədəbi cameəsinə başınız sağ olsun deyirik.
“YARADICILIQ PROSESİNDƏ İLHAM MƏLƏKLƏRİMƏ YALVARMAQDAN BAŞQA İŞİM YOXDUR
Müsahibimiz Özbəkistan Yazıçılar Birliyinin sədr müavini, Özbəkistan Respublikasının “Əməkdar mədəniyyət işçisi”, “Dostluq” ordenli şair, yazıçı dramaturq və tərcüməçi Fəridə Əfruzdur.
— Əvvəla, sizi Özbəkistan Respublikasının “Əməkdar mədəniyyət işçisi” fəxri adı ilə təltif olunmağınız münasibətilə ürəkdən təbrik edirəm! Bu mükafatı qəbul etdiyiniz an hansı hissləri yaşadınız?
— Hər bir mükafat Allahın nemətidir. Tanınmaqdan doğan sevinc ömrünün zinətinə, həyatının mənasına çevrilir. Xüsusən də mükafatı Vətən başçısının öz əlindən almaq çox böyük hadisədir. Bu cür diqqət və iltifat yalnız seçilmiş insanlara nəsib olur. O an bir həqiqəti də dərk etdim: Prezident əlini tutub səni təbrik edəndə mükafatın növü əhəmiyyətini itirir — istər fəxri fərman olsun, istər qəhrəmanlıq adı, fərqi yoxdur. Əsas olan Vətən atasının qarşısında dayanmaqdır; gözünün içinə baxmaq, üzündəki nurun içində yoğrulmaqdır. Bu an insanı Vətən bağının uca bir ağacına çevirir, millət sarayının parlaq çırağı kimi nur saçmağa çağırır. Layiq olanlar arasında layiqli olmaq şərəf tacını başına qoyur.
— Sizin bir şair və şəxsiyyət kimi formalaşmağınızda — Kokand ədəbi mühitinin, tarixi şəhər ruhunun rolu nə olub?
— Kokandın, daha doğrusu “Lətifi Kokand”ın mənim taleyimdəki yeri ölçüyəgəlməzdir. Min dəfə şükür ki, mən belə bir torpaqda doğuldum, böyüdüm, yetkinləşdim, səadət tapdım, məhəbbət tapdım və ən əsası — poeziya tapdım. Böyük şairəmiz Nadirabəyimin dövrü haqqında yazırlar ki: “Şəhərdə 376 məhəllə var idi və onların hər birində ən azı dörd şairə yaşayırdı.” Bu fakt onu göstərir ki, mənim də hansısa nənələrim şairə olub. Bəlkə Nadirayi-Dəvranin poetik damarlarında axan qanda mənim əcdadlarımın da payı var. Biz kokandlılar Kokand xanlığının şöhrətli dövrləri, sənəti və sənətkarlığı ilə içimizdə sarsılmaz bir qürurla yaşayırıq. Çünki onun misilsiz şöhrəti “İpək yolu” vasitəsilə bütün dünyaya yayılmışdı. Bu qürur və təsəlli mənim hər bir hüceyrəmdə oyaqdır.
— “Həyatın maskalar tamaşası olduğunu anlayanda, ora maskasız girdiyim üçün utandım”, — deyir Cek London. Maskalar və müxtəlif simalar içində yaşadığımız bu dünyada əsl simaları tanımaq çətindir. Fəridə Əfruz qəlbin simasını bu tamaşa səhnələrindən necə qoruyur?
— Mən heç vaxt bu səhnələrə çıxmamışam. Həmişə mənəvi ustadım Mövlana Ruminin “Olduğun kimi görün, göründüyün kimi ol” kəlamına sadiq qalmışam — hərçənd bəzən bu maskasızlıq mənə ağır başa gəlsə də. Mənim şüarım budur: məni necə varamsa, elə də qəbul edin! Maska bəzən yolları aça bilər, amma o yolun sonu çıxılmazdır. Maska — yolsuzluqdur, çarəsizlikdir, zəiflikdir. Maskasızlıq isə mərd yaşamağın həqiqətidir!
— İllər sonra yazdığınız şeirləri yenidən oxuyanda, oradakı özünüzü tanımadığınız hallar olurmu?
— Xeyr, belə hallar olmur. Çünki qırx il ərzində yazdığım bütün şeirlərdə Fəridə var — səhvləri və uğurları ilə yaşamağı bacaran Fəridə!
— Tərcümədə “şair səsi”ni itirmədən əsərin ruhunu və nəfəsini qorumaq nə dərəcədə çətin və zövqlüdür?
— Tərcümədə şair son dərəcə ayıq-sayıq və zəkalı olmalıdır. İlk növbədə, tərcümə etdiyin müəllifin sənə nə qədər yaxın olması önəmlidir. Onun ruhu sənin ruhunla qovuşmasa, tərcümə uğurlu alınmaz. Əsərin müəllifi sənin həyatının və qəlbinin küçələrində heç olmasa bir dəfə dolaşmış olmalıdır. Mən iranlı şair Sohrab Sipehini tərcümə edərkən onunla birlikdə Kaşanın geniş küçələrində, tarlalarında, akasiya çiçəklərinin altında gəzdim…
— Anna Axmatova və ya Marina Svetayevadan tərcümə edərkən qadın qəlbinin hansı cəhəti sizə daha çox təsir edir?
— Təkcə Anna və ya Marina deyil, Mehri Hiroti və Zahra Kabirinin əsərlərinə müraciət edəndə də qadın qəlbim onların qadın təbiəti ilə qovuşur. “Qadını tanıyıram” deyən kişi necə min dəfə yanılırsa, “kişini tanıyıram” deyən qadın da elə min dəfə yanılır. Qadını qadınca duymaq üçün heç olmasa bir dəfə doğuş ağrısını yaşamaq gərəkdir. Mən bu rus şairə bacılarımı tərcümə edərkən, onlar kimi həbsxana pəncərəsindən aya baxdım. Birlikdə ağladım, birlikdə şeir yazdım…
— 2020–2024-cü illərdə Milli Məclisin deputatı kimi fəaliyyət göstərdiniz. Siyasi məktəb sizə şair kimi nə öyrətdi?
— Əslində şair insan — dövrün ayıq adamıdır, yəni Vətənin sözü, millətin gözü, xalqın üzüdür. Şair — ən sadiq siyasətçidir, o ədalətsizliyə, haqsızlığa, alçaldıcı hallara qələmini qılınc kimi açaraq baş qaldıran üsyançıdır. Mən hər halda belə olmalıyam, deyə düşünürəm. Parlament mənə dövlətçilik siyasətini, qanunvericilik sənətini, ədalətin köklərini göstərdi. Parlament əsl mənada bir ustad oldu. Dövlət və xalq arasında körpü olmaq sənətini öyrətdi. Düşüncəmi genişləndirdi, fikirləşmə yollarımı uzatdı. Əsl şair öz oxu ətrafında fırlanmamalıdır; onun dedikləri xalqın dalğasında daşıya biləcək gücdə olmalıdır.
— Milli poeziyamızın dünya ədəbiyyatındakı yeri haqqında nə düşünürsünüz?
— Milli poeziyamızın yeri dünya ədəbiyyatında kifayət qədər görünmür və bu məni kədərləndirir. Dünya ədəbiyyatının ən yaxşı, tanınmış şairləri bizim orta səviyyəli şairlərimizlə bərabər qiymətləndirilir. Bu günlərdə onlar “Nobel” mükafatı alırlar. Halbuki bizim 3000 illik tariximiz, 3000 illik poeziyamız var. Bir ədəbin şeirindən Avropa bir film yarada bilər, bir hikmətli sözümüzdən onlarla ruhşünas və life-coach fayda götürür. Ümidim gənclərdədir, çünki onlar dilləri öyrənirlər. Amma qorxum da var: öyrəndikləri dillərə çox bağlanıb, ana dilinin həqiqi təbii gücünü, qüdrətini dünyaya göstərmək vəzifəsini unuda bilərlər.
— Qadın ürəyi ayıq və çox həssasdır. Bu həssaslıq yaradıcılığa nə qədər qanad, nə qədər ağırlıq verir?
— Şeir — duyğular, heyrət və həyəcanlar aləmidir. Qadının gözlərindəki yaş, qəlbindəki dərd, sevinc və bayramlar məhz bu duyğulardan doğur. Qadın ətrafındakılardan mərhəmət və məhəbbət gözlədiyi kimi, şairə də poeziyaya diqqət və tanınma gözləyir. Çünki o bir əlində qələm, bir əlində beşik tutaraq yaradır. Necə ki, övladını böyüdərək cəmiyyətə hədiyyə verirsə, şairə də şeirlərini kitaba çevirib xalqın qarşısına təqdim edir.
— Yaradıcılıq prosesində özünüzə ən çox verdiyiniz sual nədir?
— Yaradıcılıq prosesində ilham mələklərimə yalvarmaqdan başqa işim yoxdur: “Gedib qalmayın, dediklərimi deyib alım, yazacaqlarımı yazıb qoyum,” — deyirəm, sadəcə.
— Özbək ədəbiyyatının ən böyük uğuru nədədir ?
— Özbək ədəbiyyatının ən böyük uğuru — köklərinin dərinliyi, təməlinin möhkəmliyidir. Bizdən əvvəl qələm çalan dahiyanə yaradıcılar o qədər çox və möhtəşəmdir ki, onlara heç bir tərəddüd etmədən güvənə, onlardan rəng ala, fəxr edə biləcəyimiz böyük bir məktəbimiz var.
— “İnsan övladı ən əvvəl özünə sadiq olmalıdır” fikri həyatınıza nə qədər uyğundur?
— İnsan övladı istəsə də, istəməsə də bədəninin quludur, ruhunun isə padşahıdır. Mən həyatımda bu iki şeyin yerini dəyişməsini istəyərək yaşayıram. Yəni nəfsimiz padşah olsa, ruhumuza qul olsa… İnsanlıqda sadiqlik də elə budur, deyə düşünürəm.
— İnsan özünü nə vaxt itirir, nə vaxt tapır?
— İnsan özünü elmsizlikdə itirir, elm vasitəsilə tapır. Bu gün gənclər arasında mənəvi boşluqlar haradan qaynaqlanır, deyə düşünürsünüz?
— Kitabsızlıq — cahillik ocağıdır. Burada yalnız nadanlıq və səfehlik alovu yanır.
— İnsanın xarakterində ən təhlükəli duyğu hansıdır, deyə bilirsiniz?
— Laqeydlik. Bu qədər gücü var ki, insanı öldürə bilər. Ədəbiyyatda isə daha təhlükəli tərəfi odur ki, bəzi insanlar onu silah kimi istifadə edirlər: sanki yanında istedadı görmürlər; görsələr axtarmırlar; tapsalar oxumurlar; oxusalar anlamırlar; anlasalar, bu barədə heç kimə danışmaq istəmirlər.
—Azərbaycan və Özbək ədəbiyyat əlaqələri haqqında…
— Özbək və Azərbaycan xalqları əsrlər boyu şeir, hikmət və nağıl vasitəsilə bir-birinin ruhunu hiss etmişdir. Bu bağlılıqlar təkcə ədəbiyyatı deyil, həm də milli mədəniyyətimizi və tarixi dəyərlərimizi zənginləşdirir. Azərbaycan xalqı bizim üçün sadəcə qonşu deyil, ürəyimizin bir parçası, yaradıcılıq ruhumuzun ilham mənbəyidir. Buna görə də bu ədəbi əlaqələrin daim davamlı olması, yeni nəsillər üçün də ilham qaynağı olaraq qalması çox önəmlidir. Bizim şeir və hikmət vasitəsilə bu məhəbbət davam edir, xalqlarımızın qəlbləri hər zaman bir-birinə yaxın olur.
Alla — the quietest yet most powerful voice of uzbek children’s folklore
In Uzbek oral folklore, there are many loud voices: epics, battle tales, proverbs. Yet among them exists a genre that never speaks loudly. It does not shout, does not make claims, does not step onto a stage. And still, it enters human life as the very first cultural experience. This is alla. Alla is sung for children, but it does not belong only to them. It is the first spiritual bridge between mother and child, the first affection given through words, the first education set to melody. Perhaps this is why alla has rarely been studied as a separate genre: it seems too natural, too simple. Yet it is precisely this “simplicity” that is its greatest strength. No one teaches alla. It is not taught at school, not memorized from books. A mother knows it without ever having learned it. This genre has no author, but it has a performer. She is the mother. That is why alla is not written — it is lived. When we speak of children’s genres, we usually imagine playfulness, joy, and simple verses. Alla does not fit into this image. Though it is a children’s genre, it carries the full weight of the adult world: dreams, anxieties, hopes, prayers, and sometimes silently sung pain. The phrase “Sleep, my child” often hides an inner plea: “May you be at peace,” “May your life be light.” Another unique quality of alla is that it addresses not the child’s mind, but the soul. The child does not understand the meaning of the words, but feels the melody. Through that melody, the child senses whether the world is safe or not, whether there is love or not. In this sense, alla is the child’s first psychological school. Today, many products created for children — cartoons, songs, applications — are colorful and noisy. Alla, however, is slow. It moves against time. Perhaps that is why it seems to be gradually retreating in modern life. But in truth, it is not disappearing — it is simply remaining silent. Because alla cannot live in noise. To preserve alla does not mean to bring it onto the stage or formalize it. To preserve it means to preserve the mother’s voice, to find time to be alone with the child, to put the phone aside and allow space for silence. Alla is the oldest, purest, and most neglected form of Uzbek children’s folklore. It does not demand articles from us, nor does it wait for research. It asks for only one thing: to be sung. Softly. With love. Every night.
AZİZA – Xasanova Aziza Kumushbek qizi. Born on October 1, 2004 in Chirchik, Tashkent Region (Uzbekistan). Currently a student at Tashkent University of Economics and Pedagogy. On March 1, 2025, she received the title of “Faculty Zulfiya” in a competition held by the university. She has published several scientific articles. Her poems and stories have been published in many newspapers, magazines, and websites around the world. Her poems, stories and works are constantly published in countries such as Albania, Pakistan, Italy, America, Great Britain, Germany, India, Argentina, Turkey, Arabia and Uzbekistan, Kenya, Africa, Korea, Bangladesh.
Life You’ve changed me, My eyes like dark coffee. Youth has risen in me, And pains have poured heavily. Why are you so bitter, Even pepper feels shy? At times, a sweet prick you are, Even angels hang their heads high. Life, tell me, why are you Never gentle, never plain? Why push so hard A girl so pure, so vain? Life — you’ve changed me, Taught me how to endure. Facing betrayal without a smile, Taught me strength that’s sure. Giving left to enemies, Losing friends along the way. And in the end, you’ve taught me How to grow and stand someday.
Thank you, life I no longer look behind, Nor do I cry remembering the past. With a light and gentle smile, I say to you: thank you, life!
I’ve walked through rough and bumpy roads, At times I laughed, at times felt worn. But I never gave up on brighter days, I say to you: thank you, life!
In every fate my Creator has written, There lies a wisdom, always clear. Before such destiny, calmly I bow, I say to you: thank you, life!
My truth Whenever I write my poems on paper, The pen is my companion, the paper—my friend. Alas, they do not know what I feel inside, Perhaps that’s why the pen tips break.
I tear the paper, hurting its heart, I squeeze the pen as if it’s to blame. My mood today is just like the rain, As if the paper knows I love the rain.
Irretrievable hearts
I’ve left a thousand times, yet still forgave, But now – no way back, no road to save. Forgiveness turns bitter, too heavy to give, When hearts fall for those with no will to live.
There’s still a chance
There comes a time you lose your way, You dread the night, ignore the day. Each breath feels heavy, joy seems gone, You wonder if you still belong.
But hear me now — the time will come, When darkness fades and light will hum. A day will rise, so pure, so bright, And lift you gently toward the light.
I know you feel your dreams are lost, Forgotten hopes, a painful cost. Regret may grip you like a chain, But even storms will pass with rain.
Don’t say “Not now,” don’t ask “But when?” For life can bloom with joy again. The day you thought would break you down, Will one day wear a golden crown.
You, kind in heart and strong in soul, Your words like balm, your spirit whole. Though things today may seem unjust, Your turn will come — believe, and trust.
Yes, patience hurts, I know it well, Like seeking springs where deserts dwell. Your tears may speak, your silence scream, But never lose your precious dream.
Tomorrow waits with open skies, With grace that lifts and wings that rise. There’s still a chance, there’s still a way — Please don’t give up — not now, not today.
Success is near, just past the bend, And joy is yours, around the end. The world still needs your voice, your spark — You are the light within the dark.
Француз саёҳатчиси ва фотографи Гюго Краффтнинг ҳаёти ва ижодига доир биронта маълумот тополмадим. Фақат фотосуратларнигина топдим. Унинг Марказий Осиёга келган пайтида ишлаган фотосуратларига ижодий ёндашиб, эътиборингизга ҳавола қиляпман.
ГЮГО КРАФФТ СУРАТЛАРИДА XIX АСРДАГИ МАРКАЗИЙ ОСИЁ
Қўқонлик қиз-жувонлар портрети
XIX асрнинг иккинчи ярмида Чор Россияси Туркистонни босиб олгач, чет элликлар юртимизни Россия Туркистони, деб атай бошлаганлар. Беҳисоб қазилма бойликлари, серҳосил унумдор ерлари билан Ғарб мамлакатларини доимий равишда қизиқтириб келган Туркистонга яна кўплаб сайёҳлар оқиб кела бошлайдилар. Француз саёҳатчиси ва фотографи Гюго Краффтнинг саёҳати Туркистон халқларининг ўша давр маданиятини фотосуратларга муҳрлаганлиги билан диққатга сазовор. Гюго Краффт (1853-1935) – 1898-1899 йилларда узоқ сафарга – Кавказ ва Марказий Осиёга (Туркистон) отланади. Икки йиллик саёҳати натижаси ўлароқ, 1902 йилда унинг “Россия Туркистони орқали” китоби нашр этилади. Ушбу китоб Туркистон манзаралари, миллий қадриятлари тасвири, ерли халқ вакилларининг портретлари, фотосуратлар ва расмлари билан Ғарб-у Шарқда катта қизиқиш уйғотади. Маҳаллий халқ вакиллари суратларига қўйилган изоқлардан маълумки, сураткаш саёҳат пайтида кўпроқ вақтини Самарқанд ва Қўқон шаҳарларида ўтказган, деган хулосага келиш мумкин. Суратлар бугунги кунда Гамбургдаги санъат музейида сақланмоқда. Санасига эътибор қаратадиган бўлсак, Верешчагин асарларидан роппа роса 30 йилдан кейин олинган фотосуратларда аждодларимизнинг (туркистонликларнинг) кийиниш маданиятида сезиларли ўзгаришлар бўлганини сезмай қолмаймиз. Верешчагин асарларида кўпроқ олачалпоқ нақшли бўз ва адраслардан тикилган либослар кенг тарқалганини кўрсак, Граффт фотосуратларида эркакларнинг то ҳозирги кунгача сақланиб келаётган йўл-йўл нақшли беқасам чопонлари, оддий сидирғали кўк ва яшил рангдаги зирабеқасам тўнлари, мовут ва кигиз чакмонларининг кўпроқ урфга кирганига гувоҳ бўламиз. Яна бир эътиборли жиҳати – суратлар жамланмасида кўпроқ бой хонадонлар вакилларидан иборат эркаклар, хотин-қизлар ва ёш болалар портретлари етакчилик қилади. Тошкент ва Қўқон бойларининг хонадонларида олинган суратлар ўша давр миллий меъморчилик андозаларида қурилган ҳашаматли уйлар ва уй соҳибларининг мағрур нигоҳлари ўзларига бўлган ишонч ва тўқликдан дарак беради. Гюго Краффт олган ушбу фотосуратларни томоша қилар экансиз, Туркистонликлар ярим ёввойи, уларга маданият олиб кирдик, деб ерга урган босқинчилар қанчалар ноҳақ эканлигини англайсиз. Шарқ аёллари портретларидаги жозиба, миллий кийимларидаги бошқа ҳеч бир халқларникига ўхшамайдиган бичим ва безаклар, бой хонимларнинг қимматбаҳо тақинчоқ ва зеби гардонлари, камбағалроқ аёллар бошларидаги кумуш тиллақошу, узук ва исирғалар – барча-барчаси қўзни қувонтиради. Қўқонлик ўзбек хотин-қизларининг либослари одмилиги, бичими билан самарқандлик хонимларникидан бутунлай фарқ қилади. Уларнинг эгнидаги кўйлак ва камзулларнинг кенг олинган чап олди қисмининг олд ўнг қисмидаги қатор тугмаларга қадалиши гўзал хилқатларнинг қоматини сириб, янаям хушбичим кўрсатиб турибди. Бу либосларда биронта ортиқча ҳашам учрамайди. Кўйлак ва камзулларнинг олд қисмидаги тик туширилган ҳошия ва жияклар ҳам дабдабадан холи. Жияклари пешонасини ёпиб турган бошларидаги дўппиларнинг нусхалари ҳам бир-бирини такрорламайди – бириники қалампирнусҳа бўлса, бириники тароқнусха нақшли. Қўқонлик тожик қизнинг кийими ўзбек дугоналариникидан фарқ қилиб турибди. Қайрилма ёқали узун кўйлак устидан нимча, нимча устидан енги тирсаккача, узунлиги тиззагача келадиган камзулча кийиб олган тожик қизи энг устидан гулли мурсак (мунисак) ташлаб олган. Бири-биридан гўзал бу қиз-жувонларнинг туришини кўриб, ўша қора чимматли паранжи тагида ҳақ-ҳуқуқсиз эзилиб юрган бечоралар, деган туманли ўйлар тарқаб кетади. Айниқса, чаккасидаги гажаги келинлигидан дарак бериб турган биринчи суратдаги келинчакнинг ҳаё билан бошқа тарафга қараб тургандаги латофатига лол қолмай, илож йўқ.
Ҳаммасидан ҳам ҳайратланарлиси улар юзидаги виқор, маъноли кўзлар сир-синоатини тушунолмай, хаёллар чувалашиб кетади.
Лолақизғалдоқ бўлиб – унаман бир кун, Ер бағрига тўкилиб – қўнаман бир кун, Яшил- яшил ўтлар ўсгай, гумбазимдан, Қошингизга капалак бўб – тунайман бир кун.
Шул гумбазга бошгинам- урмоқда соям, Анор каби тарсиллаб- кўкрак; ҳамсоям,(юрак) Кўксингиз оғритади- уқмаганингиз, Бир қиз бўлиб кетганида – ҳур қизлик зоям.
P.S. Олдин шу расмимни бир нашриётга шеърим билан бериб юборгандим, бир ёшроқ муҳаррир болага. Шунда ўша шоирни хотини рашк қилиб расмимни тирнаб ташлабди, йиртаман деб. Зўрға қўлидан олиб қолибди. Шунинг учун расмим тирналган.
Мир Саййид Барака хоки пойига, Устоз, деб бош қўйди султон Темурбек. Маърифат келтирди шоҳ саройига, Ҳеч кимса шахдига қўёлмаган чек. Кўзимнинг ўнгида ҳар он Самарқанд, Буюк ипак йўли –Турон, Самарқанд.
