YÜZ ON BİRİNCİ YAZI
(GÜNAY ƏLİYEVA – “NƏRGİZ” – PDF)
Soyuq Şimalda Şərq hərarəti
(Günay Əliyevanın “Nərgiz” kitabına ön söz)
Salam olsun, çox dəyərli oxucum! Bəzən bir kitab təkcə müəllifin yazdıqlarını deyil, bütöv bir dövrün yaddaşını yaşadır. Elə kitablar var ki, onları vərəqlədikcə hadisələri oxumursan, insanların sevgisini, həsrətini, milli kimliyə bağlılığını, Vətənə uzanan görünməz telləri hiss edirsən. Günay Əliyevanın “Nərgiz” kitabı da məhz belə nəşrlərdəndir.
Şimalın sərt iqlimi ilə tanınan Norveçdə Azərbaycan ruhunu yaşatmaq, ana dilini qorumaq, milli-mənəvi dəyərləri gələcək nəsillərə ötürmək asan məsələ deyil. Bunun üçün təkcə təşkilatçılıq yox, həm də böyük sevgi, səbir və fədakarlıq lazımdır. “Nərgiz” kitabının hər səhifəsində məhz bu fədakarlığın izi görünür. Təfərrüatlara keçməzdən əvvəl müəllifi yaxından tanıyaq:
QISA ARAYIŞ
Günay Əliyeva (Əliyeva Günay Asif qızı) 1985-ci ildə Yevlax şəhərində anadan olmuşdur. İbtidai təhsilini Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Novruzov qardaşları adına 36 nömrəli orta məktəbdə almışdır. Ali təhsilini Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində başa vurmuşdur. Ədəbiyyata marağı məktəb illərindən formalaşmışdır. Həmin dövrdə qələmə aldığı “Məktəb illəri” şeiri “Savalan” qəzetində dərc olunmuşdur. Sonralar “Paritet” qəzetində jurnalist kimi fəaliyyət göstərmiş, burada müəllifi olduğu hekayələr mütəmadi olaraq nəşr edilmişdir. 2011-ci ildən Norveç Krallığının paytaxtı Oslo şəhərində yaşayır. Oslo Universitetində Mədəniyyət və Əlaqələr ixtisası üzrə bakalavr, Media və Əlaqələr ixtisası üzrə magistr təhsili almışdır. Hazırda Osloda fəaliyyət göstərən Akademika Kitab Evində çalışır. Eyni zamanda, 2020-ci ildən etibarən Oslo şəhərində fəaliyyət göstərən Nizami Gəncəvi adına Həftəsonu Azərbaycan Dili Məktəbinin koordinatoru kimi fəaliyyət göstərərək Azərbaycan dilinin, mədəniyyətinin və milli-mənəvi dəyərlərinin xaricdə yaşayan soydaşlar arasında təbliği və gələcək nəsillərə ötürülməsi istiqamətində çalışır. Günay Əliyeva “Nərgiz” kitabının müəllifidir. Günay Əliyeva 2020-ci ildən “Yazarlar” jurnalı ilə sıx əməkdaşlıq edir və müntəzəm olaraq həm “Yazarlar” jurnalında, həm də müvafiq olaraq “Yazarlar.Az” saytında dərc olunur. Günay Əliyeva ədəbiyyatımızın təbliği və dilimizin qorunması yönündə göstərdiyi xidmətlərə görə “Yazarlar” jurnalı tərəfindən “Çingiz Abdullayev” diplomu (2024), “Ziyadar” mükafatı (2026), “Ədəbiyyat səfiri” diplomu və mükafatı (2026) ilə təltif olunub. Günay Əliyeva “Yazarlar” jurnalının redaksiya heyətinin üzvü, “Norveç” üzrə təmsilçisidir.
Müəllif illər boyu müxtəlif tədbirləri, görüşləri, təqdimatları, konfransları, uşaq layihələrini və mədəniyyət proqramlarını sadəcə xəbər kimi təqdim etmir. O, bütün bunları Azərbaycançılıq ideyasının xidmətində olan mənəvi missiya kimi qələmə alır. Kitabın əsas qəhrəmanı əslində ayrı-ayrı insanlar deyil, Azərbaycanın özüdür. Harada yaşamasından asılı olmayaraq ürəyi Vətənlə döyünən soydaşlarımız bu kitabın əsas obrazlarına çevrilirlər.
“Nərgiz”də ən çox diqqəti cəlb edən cəhətlərdən biri ana dilinə göstərilən sonsuz ehtiramdır. Oslo şəhərində fəaliyyət göstərən Nizami Gəncəvi adına həftəsonu Azərbaycan dili məktəbinin fəaliyyəti, Beynəlxalq Ana Dili Gününə həsr olunan tədbirlər, uşaqların Azərbaycan dilində şeir söyləmələri, mahnılar oxumaları və milli kimlik ruhunda tərbiyəsi kitabın aparıcı xəttini təşkil edir.
Bu kitabın başqa bir üstünlüyü onun publisistik salnamə xarakteri daşımasıdır. Burada hər yazının arxasında konkret zaman, konkret hadisə və konkret əməyin izi dayanır. Müəllif oxucuya sadəcə məlumat vermir, onu hadisələrin iştirakçısına çevirir. Oxucu Oslo kitabxanalarında keçirilən təqdimatlarda, Novruz tonqalları ətrafında, Zəfər bayramı tədbirlərində, uşaqların şeir söylədiyi salonlarda, Azərbaycan musiqisinin səsləndiyi konsertlərdə özünü iştirakçı kimi hiss edir.
Xüsusilə diqqət çəkən məqamlardan biri də kitabın uşaqlara yönəlmiş fəaliyyəti əhatə etməsidir. Gülzar İbrahimovanın “Trolların sirri” əsərinin yaranması, Norveçdə təqdimatı, uşaqların həmin əsəri Norveç dilinə tərcümə etməyə başlaması göstərir ki, mədəniyyət xalqları bir-birinə yaxınlaşdıran ən möhkəm körpüdür. Bu baxımdan Günay Əliyevanın fəaliyyəti yalnız Azərbaycan diasporu üçün deyil, mədəniyyətlərarası dialoq baxımından da əhəmiyyətlidir.
Kitabın səhifələrində vətənpərvərlik xüsusi yer tutur. Qarabağ zəfərinə həsr olunmuş tədbirlər, Novruz şənlikləri, Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Günü, Müstəqillik Günü, ana dili ilə bağlı layihələr göstərir ki, müəllif üçün milli kimlik yalnız keçmişin xatirəsi deyil, gələcəyin məsuliyyətidir.
Publisistika çox zaman gündəlik hadisələrin ömrü qədər yaşayır. Lakin bəzən elə publisistik nümunələr yaranır ki, onlar dövrün tarixi sənədinə çevrilir. “Nərgiz” də belə kitablardandır. Bu gün xəbər kimi oxunan yazılar sabah Norveçdə Azərbaycan diasporunun formalaşma tarixini araşdıracaq tədqiqatçılar üçün qiymətli mənbəyə çevriləcək.
Günay Əliyevanın dili sadədir, səmimidir və oxucuya yaxındır. O, pafosdan uzaq duraraq faktları danışdırır. Bu isə kitabın inandırıcılığını daha da artırır. Müəllif hadisələri bəzəmir, onların mahiyyətini göstərir və oxucunu həmin mühitə aparmağı bacarır.
“Nərgiz” adının özü də rəmzi məna daşıyır. Nərgiz çiçəyi qışın sonu ilə baharın başlanğıcı arasında açır. Soyuq torpaqdan boylanan ilk ümidlərdən biri olur. Bu kitab da elə həmin rəmzi yaşadır. Norveçin sərt qışı içərisində Azərbaycan ruhunun, ana dilinin, milli musiqisinin, poeziyasının və mədəniyyətinin çiçəklənməsini nümayiş etdirir.
Bu kitabı oxuyarkən anlayırsan ki, Vətəni yaşatmaq üçün mütləq onun coğrafiyasında yaşamaq şərt deyil. Vətəni ürəyində yaşadan insanlar harada olsalar, orada kiçik bir Azərbaycan qururlar. Günay Əliyevanın rəhbərliyi və əməyi ilə həyata keçirilən çoxsaylı layihələr bunun canlı sübutudur.
Əminliklə demək olar ki, “Nərgiz” təkcə publisistik yazılar toplusu deyil. Bu kitab Azərbaycan diasporunun mənəvi salnaməsi, milli kimliyimizin soyuq Şimalda döyünən isti ürəyidir.
Oxuculara təqdim olunan bu nəşr gələcək nəsillər üçün həm örnək, həm də qiymətli sənəd olacaqdır. Çünki burada yazılanlar sadəcə hadisələr deyil, Vətən sevgisinin, ana dilinə məhəbbətin, milli yaddaşın və Azərbaycançılıq ideyasının yaşayan tarixidir.
Soyuq Şimalın ağ örpəyi altında döyünən bu isti ürək uzun illər Azərbaycan sözünə, Azərbaycan mədəniyyətinə və Azərbaycan ruhuna işıq saçacaq. Sona qədər həmsöhbət olduğunuz üçün təşəkkür edirəm. Hələlik!
Müəllif: Zaur USTAC
AVMVİB, AJB və AYB-nin üzvü, “Yazarlar” jurnalının baş redaktoru, şair-publisist, tərcüməçi-nasir, naşir
Oxuyun >> Gözündə tük var
