Nəsimi (1369–1417) 1417-ci ildə Hələbdə (indiki Suriya ərazisində) edam olunmuşdu. O dövrdə Hələb Misirdə iqamətgahı olan Məmlük Sultanlığına tabe idi.
Tarixi faktlar:
-Məmlük Sultanlığının həmin dövrdə başında əl-Müəyyəd Şeyx əl-Mahmudi (1412–1421) dayanırdı.
-Hələbin idarəsi isə sultanın təyin etdiyi vali və əmirliklər vasitəsilə həyata keçirilirdi. Yəni, Nəsiminin edam hökmünü birbaşa yerli hakimiyyət – Hələbin əmiri və dini-siyasi çevrələr vermişdi.
Vaqeə:
-Vaqeə belə olmuşdu. Nəsimi təxminən indi məzarının (məqbərəsinin) olduğu ərazidə Hələbin küçələrində Allahın adlarını (99 adını) zikr edə-edə gəzirdi, bu zaman məmlük əsgərləri onu gördü və küfür etdiyini zənn edərək tutub əmirin yanına apardılar. Nəhayətdə onun edamına qərar verildi. Edam icra olunandan sonra əsl həqiqət üzə çıxdı. Başda sultan olmaqla hamı çox peşman oldu. Şairi hörmətlə dəfn etdilər. Sonradan məzarının üstündə məqbərə tikildi.
-Nəsiminin təriqətçi, hürufi dünyagörüşü ortodoksal dini dairələr üçün “təhlükəli” sayılırdı, buna görə də onun edamı həm dini, həm də siyasi motivli idi.
Deməli, Nəsimi edam ediləndə Hələbdə Məmlük Sultanlığı hakimiyyətdə idi və sultan əl-Müəyyəd Şeyx əl-Mahmudi idi.
Məlumatı hazırladı: Tuncay ŞƏHRİLİ
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru