Etiket arxivi: Təranə DƏMİR

TƏRANƏ DƏMİR – SƏBRİNƏ SIĞINAN ADAM

SƏBRİNƏ SIĞINAN ADAM

Bəzən insan heç nədən yox, səbrindən yıxılar. Gözləyər . Özü də günlərlə, həftələrlə , aylarla , illərlə. Səbr etdikcə ümidi üzülər və bir də gözünü açıb özünü nəhayətsiz boşluğun içində görər. Baxar ki, nə səbr qalıb , nə istək, nə də həvəs. Bircə səbrin yorğunluğu var canında, vəssalam. Başa düşülməməkdən , qiymətini lazımınca almamaqdan, gözləməkdən.. Axır ki, yorular. Tükənər içindəki inamı, yaşamaq və yaratmaq eşqi . Sevgisizləşər. İçindəki qarmaqarışıqlıqda itib batar bütün bəşəri hissləri. Küsər hər şeydən. Çəkilər öz qaranlıq hücrəsinə və yenə gözləyər. Bu dəfə o möhtəşən sonu gözləyər. Bir az da səbrlə və təmkinlə. Sonra hardansa bir işıq düşər.. Çəkib alar adamı o qaranlıq sonsuzluğun içindən və təzədən var edər. Adam düşünər ki, demək dünya xali deyil. Demək hələ işıq var, ümid var. İynənin ucu boyda olsa da var . Tutar bu işığın ucundan və gedər itirdiyi özünə sarı. Bu işığın o tayında onu nə gözlədiyini bilmədən gedər. Bu dəfə bir az da inamla və qətiyyətlə.
Mənim aləmimdi bu işıq adamlar heç özləri də bilmədən zülmətdə günəş tək doğarlar. Günəş olduqlarını bilmədən doğarlar həm də.
Babək Qədirli də bu işığın özündən doğanlardandı. Yəni mənim fikrimcə bu belədi. Bəlkə elə işığın özüdü, biz bilmirik. Ürəyində Tanrı sevgisi, mərhəmət hissi, Vətən sevdası ilə doğulanlardandı. Paxıllıqdan, hiylədən, kindən, küdurətdən uzaqdı. Bir sözlə ürəyi bütünlüklə insanlıq hissiylə doludu. Yükünü ən müqəddəs duyğulardan tutub. Ədalətlidi. Həqiqət carçısıdı. Yalana düşməndi. Safdı. Sözdən yapışanlardandı. Yazdıqları da ürəyinin işığına bələnib deyə insanın ruhuna hopur. Ad-san, şöhrət dalınca qaçanlardan deyil, öz adına sadiqdi sadəcə. Soy-kökünə bağlıdı. Çiynində övlad, ata, qardaş, sirdaş, yoldaş yükünü daşıyır bircə. Başqa borcu yoxdu kimsəyə. Özünə sadiqdi. Verdiyi sözü tutar deyə hər deyəndə söz vermir. Bəzən könlündən keçənləri dilinə gətirə bilmir. Tərif və tarif etməkdə bir az çətinlik çəkəndi. Daha doğrusu qəribə utancaqlığı var. Müəllim adına sadiqdi həm də. Əminəm ki, dərs dediyi Gəncə Dövlət Üniversitetində onun qələmi və imzası ilə özünü təsdiq etmiş çox tələbə var.
Bu da Babək Qədirovun bir uğurudu. Həmişə insana birinci növbədə səbr arzulayır. Bilir ki, uğura gedən yol səbrdən başlayır. Bilir ki, Tanrının bir adı da səbrdi. Bilir ki, səbrin ətəyindən tutanlardı Allaha bağlı insanlar. İnsan durula-durula, paklana-paklana Ona yaxınlaşa bilər ancaq. Onun (Tanrının)yanında olan lardandı Babək Qədirov da. Ütüsüz, bərsiz,bəzəksiz danışanlardandı həm də. Ürəyindən keçənləri deyir. Hər kəs də ürəyindən keçmir axı. Adamın içini oxuyur deyə onunla rahat danışmaq olur.
Azadlığa vurğundu. Yazdıqlarını qafiyədə həbs etməz. Düşündüyü kimi yazar, yazdığı kimi düşünər. Pafosdan kənardı. Özünü yazıçı hesab etməsə də çoxlarından yaxşı yazır. Ən əsası odu ki, yaza bilir. Hecalara bölmür fikirlərini , cümlə -cümlə açır. Sözləri və fikirləri bulanıq deyil, dumdurudu.
Hərdən ovqatının təlx vaxtı elə gözəl fikirlə döyər ki, qapını , çaşıb qalarsan. Fikirləşərsən ki, onu bu qapıya da Tanrı göndərib. Yazılarımıza ürəklə ürək qoyar. Boğazdan yuxarı tərifləri sevməz. Tənqiddən də qaçmaz. Xoşuna gəlməsə də kəsib doğramaz. Sözündən tutarsan ağlından keçənləri. Özünün mizan tərəzisi var. Hər kəsin öz çəkisi var bu tərəzidə. Tərəzinin bir gözünə ədaləti , o biri gözünə ürəyini qoyar.
Dünyaya öz baxışı var. Öz pəncərəsindən baxar dünyaya. Rəngsiz, boyasız. Ağ-qara. Olduğu kimi görünər dünya onun pəncərəsindən. Saflığında bir uşaq təmizliyi var. Aldatmağı və aldanmağı sevməz.
Neçə vaxtdı özü də bilmədən müşahidə edirəm onu. Öyrənməyə çalışıram. Sözünün işığında tanımaq istəyirəm bu səbrinə sığınan adamı. Ellimdi həm də. Qonşu kənddəndi. Amma təsadüfən sosial şəbəkədə tanış olmuşuq. Yəni uzun yol keçə -keçə Tanrı bizi tamam başqa məkanda qarşılaşdırıb. Təsadüfmü, ya zərurət? Bütün təsadüflər zərurətdən doğurmu? Bilmirəm. Amma hər şeydə bir səbəb var məncə. Səbəbin arxasında nələr dayanır, bircə Tanrı bilir. Bu yazı da təsadüfən yazılmadı məncə, zərurətdən doğdu. Ürəyim diktə etdi, qələmim yazdı. Özü də bunca səbrdən sonra. Nə qədər dostuma layiq olduğunu da bilmirəm. Bircə onu bilirəm ki, hər kəsin qiymətini vaxtında vermək lazımdı. Elə Babək Qədirovun də ən böyük arzusu budu.

Müəllif: Təranə DƏMİR

AYB – nin və AJB -nin üzvü.

TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

>>>> ƏN ÇOX OXUNAN HEKAYƏ <<<<

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

Təranə Dəmir yazır

Dünənə söykənən adam

Qoca çəliklərinə söykənib yorğun-yorğun yeriyirdi. Daha doğrusu qaranlığı yara-yara, küçəni döyə-döyə, divarlara ilişə -ilişə sürünürdü kölgəsinin arxasınca . Beli əyilmişdi, uzaqdan donqarı adamın gözünə girirdi. Arıq vücudunda bir çimdik ət tapmazdın. Çəlik ayaqları hərdən sözünə baxmırdı. Səndirləyirdi. O vaxt daha çox tutunurdu çomağa. Hiss olunurdu ki, kimsəsizdi. Yıxılıb əzilməkdən qorxurdu. Ayaqqabıları da , əynindəki sırıqlısı da çox köhnəydi. Şalvarının qırışlarından , söküyündən görünürdü ki, əyni çoxdandı təzə paltar görmür. Yeridikcə küçə projektorlarının işığı üzünə vururdu, gözünə düşürdü. Hələ gecədən keçməmişdi deyə adamlar küçədən yığışmamışdı. İki -bir, üç -bir yanından gəlib keçirdilər. Hiss edirdi ki, heç kimin vecinə deyil, heç kim onu görmür , hamı öz aləmindədi. Bunu etinasız və soyuq baxışlardan duya bilirdi. Hərdən yanından tələsik keçən insanların yeli vururdu qocanı. Az qalırdı yıxılsın. Tez çəliyinə tutunurdu. Evinə(buna ev demək olarsa) az qalırdı. Küçənin tinindəki binanın zirzəmisində sığınacaq vermişdilər ona. Rütubətin, kifin iyindən baş çatlayırdı. Onsuz da gücdən düşən ayaqları bir az da burda çürüyüb gedirdi. Başındakı idman papağı da yeni deyildi. Görünür o da kiminsə köhnəsi idi. Çünki başına güclə sığmışdı. Pırtlaşıq ağ saçları papaqdan çölə çıxmışdı. Hərdən kölgəsi özündən qabağa keçirdi, hərdən arxada qalırdı. Hərdən də itib batırdı gecənin qaranlığında. Çox yorulanda divara söykənirdi. Hiss olunurdu ki, özündən utanır. Görkəmindən, paltarından, çəliyindən -hər şeydən. Əti tökülmüş üzündə qırışdan yer yox idi. Küçə itləri, pişikləri də yanından etinasız keçirdilər. Kimə və nəyə lazım idi axı bu qoca? Bəlkə də lazımsız olduğunu bu gecəki qədər hiss etməmişdi. Özünə yazığı da gəlmirdi nədənsə. Duruşundan, üzünün ifadəsindən hiss olunurdu ki, yorulub və bu yorğunluğun içində böyük peşmançılıq da vardı. Nəyin peşmançılığın çəkirdi qoca? Bunu bir özü bilirdi, bir də Tanrısı. Hərdən dodağının altında nəsə pıçıldayırdı. Dua edirdi bəlkə. Tanrıdan tezliklə canını almasını istəyirdi ya da. Hər halda nəsə deyirdi. Heç kim eşitməsə də Tanrı eşidirdi axı. Küçənin bu tinindən o biri ucunacan olan yol o qədər uzun gəlirdi ki, qocaya. Az qalırdı çəliklərini tullayıb bardaş qurub otursun elə səkinin ortasındaca. Özünə gücü çatmırdı. Çəlik güclə sürüyürdü qocanı sanki. Töyşüyürdü. Qınayan olmasaydı elə burdaca uzanıb yatardı. ..
Birdən yanından keçən iki orta yaşlı kişinin dayanıb arxadan ona baxdıqlarını hiss etdi . Durdu. Adını çəkirdilər. Əvvəlcə yanıldığını zənn etdi. Sonra təkrar -təkrar adını eşitdikcə yüz faiz inandı ki, ondan danışırlar.
–Əşrəfdi , vallah Əşrəfdi. Gözlərindən tanıdım.
–Bəlkə sadəcə bənzətmisən. Axı bu adam çox qocadı. Bizim Əşrəfinsə hələ 60 yaşı ancaq olar. Düzdü bir az gec getmişdi məktəbə. Amma uzaqbaşı bizdən 2 yaş böyük olardı. Məktəb yoldaşı olmuşuq axı. Yaxşı bilirəm onun yaşını. Bu kişininsə ən az 80 yaşı olar. Yox e , inanmıram nədənsə.
–Odu, vallah odu. İstəyirsən qayıdım özündən soruşum.
-Yox, ayıbdı.Vallah mən oxşatmadım.
–Odu , odu. Bir vaxtlar narkotik alveriylə məşğul idi. Özü də istifadə edirdi. Neçə dəfə tutub basmışdılar türməyə. Bir az yatandan sonra nə yollasa çıxırdı ordan. Sonra yenə başlayırdı köhnə peşəsinə. Məhlədən daşınandan sonra daha ondan heç bir xəbər olmadı.
–Adam adama bənzəyər də.Mən bənzətmədim.
— Vallah odu. Gözlərindən tanıdım. Yamyaşıl , diri gözləri vardı. Yadında? İndi qıyılıb yazıq. Amma baxışları elə əvvəlkidi.
–Deyirsən qayıdıb dəqiqləşdirək?
–Hə.
Qoca anladı ki, bu adamlar ondan əl çəkməyəcək. Qaçıb canını qurtarmalıydı . Onlarla üz-üzə gəlmək istəmirdi. Çəliyinə bir az da möhkəm söykənib addımlarını yeyinlətdi. Üzləşmək istəmirdi keçmişiylə. Birdən həqiqətən onu tanıyan adamlardı, onda necə olacaq? Utanıb yerə girərdi onda. İndiki halından, çəliyindən utanardı. Bəlkə də ömründə bu qədər həyəcanlanmamışdı. Ürəyi boğazında döyünürdü. İstilik basmışdı onu. Mümkün qədər tez uzaqlaşmaq istəyirdi ordan. Addımlarını( buna addım demək olarsa) bir az da yeyinlətdi. Gözü ayağının altını görmürdü. Bircə burdan, bu adamlardan uzaqlaşmaq istəyirdi , vəssalam. Birdən hiss etdi ki, onlar da arxasınca gəlir. Səsləri lap yaxınlıqda eşidilirdi–
“Niyə əl çəkmirsiz axı məndən. Rədd olub gedin də öz yolunuzla. Axı nə istəyirsiz məndən? Guya sizin Əşrəf olsam nə dəyişəcək axı?. Adı batsın Əşrəfin “
Nə fikirləşdisə qəflətən arxaya döndü və var gücü ilə “Gəlməyin arxamca, uzaq durun məndən”-deyib bağırmağa başladı.
Bağırdıqca qeyri-ixtiyari çəliklərini yerə döyürdü . Sanki bütün dünyanı bu çəliyi ilə qorxutmaq istəyirdi. İndi yeganə dostu və cangüdəni bu çəlik idi axı. Həyatı bu çəlikdən asılmışdı bu dəqiqə. Adamlar kişinin bir addımlığında dayanıb təəccüblə ona baxırdılar. Yaxınlaşmağa cürət etmirdilər. Üzlərindən narahatlıq və peşmanlıq tökülürdü. Nəhayət ki, kişilərdən biri özündə cəsarət tapdı, irəli gəlib qocanın çəliyindən yapışmaq istədi. Qoca çəliyini bərk-bərk yerə döydü. Hiss etdi ki, güclənib. Ayaqları da sözünə baxırdı deyəsən, dirçəlmişdi sanki. Qaməti dikəlmişdi. Heç elə bil bayaqkı yorğun qoca deyildi. Unutmuşdu küçəni . Kimlərinsə onu eşidəcəyindən də qətiyyən çəkinmirdi. Dünya vecinə deyildi bu anlarda. Çəliyi ilə havanı ölçə -ölçə səsinin yoğun yerinə salıb bağırırdı:
–Nə istəyirsiz məndən? Nə vermisiz ala bilmirsiz? Niyə rahat buraxmırsız? Mən sizi tanımıram. Tanımıram mən sizi.
Kişilərdən biri o birinə sarı dönüb az qala pıçıltıyla :
–Gördün? Dedim axı Əşrəfdi-dedi.
–Həə. Narkoman Əşrəf.
Qoca adının qabağına qoşulmuş ayamanı eşidib bir az da hiddətləndi və daha da möhkəm bağırmağa başladı:
Narkoman deyiləm mən. Əşrəfəm, Əşrəf. Sizinlə nə vaxtsa dost oıduğumu da xatırlamıram. Məni heç biriniz yaxın qoymurduz özünüzə. Bilirsiz niyə? Çünki paxıllığımı çəkirdiz. Qızlar sizə yox, mənə baxırdılar deyə. Ona görə ki, çox kifir idiz. Əlinizdən heç nə gəlmirdi. Qorxaqdız. Tək gəzə bilmirdiz. Amma mən yaraşıqlıydım, heç nədən qorxmurdum, güçlüydüm. Ona görə də tənhaydım. Evdə də, çöldə də.. Heç bilirsiz tənhalıq necə hissdi? Bilməzsiz əlbəttə. Siz ki, tənhalığın nə olduğunu heç vaxt hiss etməmisiz. Atanız, ananız, dostlarınız bu hissi yaşatmayıblar sizə. İndi mənim bu halıma baxıb sevinirsiz hə? Nə istəyirsiz məndən? Cəhənnəm olun. Eşidirsiz? Əl çəkin !
Birdən qoca yuxudan ayıldı sanki. Heç kim yox idi qarşısında. Sən demə bayaqdan öz-özünə bağırırmış. Əvvəlcə dəli olduğunu zənn etdi. Gözlərini yumub açdı. Bəlkə yuxu görürdü? Yox,yuxu deyildi axı. O adamlar beş dəqiqə öncə burdaydılar, onun bir addımlığında dayanmışdılar. Adını da çəkmişdilər , adının qabağındakı ayamanı da.. Hövlnak ətrafa baxdı. Heç kim yox idi. Uzaqdan küçə itlərinin səsi gəlirdi. Birdən yanından arıq, çəlimsiz bir pişik keçdi. Ağzı,burnu qanlıydı. Görünür ovuna nəsə düşmüşdü. Qarnı tox idi yəni. Qoca hiss etdi ki, acdı.Səhərdən heç nə yeməmişdi. Ürəyi bulanırdı. Ağzı sarımsaq qoxuyurdu. Amma gözü ətrafda idi. Bayaqkı adamları axtarırdı. “Hara yoxa çıxdılar axı?.Yox , dəli zad olmamışam. İndicə burdaydılar.” Başı fırlanırdı, nəfəsi təngiyirdi. Hiss edirdi ki, ayaqları yerə dəymir. Çəlik qarışıq havada uçurdu. Kimsə adını çəkirdi:
–Əşrəf, Əşrəf…
“Bircə evimə çatsaydım”

Müəllif: Təranə DƏMİR

AYB – nin və AJB -nin üzvü.

TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

>>>> ƏN ÇOX OXUNAN HEKAYƏ <<<<

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

Bibim Əminənin xatirəsinə…

Bir bibim vardı…
Bibim Əminənin xatirəsinə...

Baxışlarından ayrılıq,
Ayaqlarından yorğunluq tökülən,
Kirpiklərindən daş asılan,
Əllərinin qabarında illərin ağrıları göynəyən,
Səsində kimsəsizlik hönkürən,
Bəxtində təklik ulayan bir bibim vardı.
Üstündə əsərdi xatirələrin,
Xəyallarında yaşayardı bəxtəvərliyi.
Hıçqırıqları içində boğulardı,
Gecələrdi sirdaşı.
Əli Yerdən üzüləndə Göydən yapışardı,
“Allaha şükür”-deyərdi hər kəlməbaşı.
Boynunda gəzdirərdi dərdlərini,
Yerə qoymazdı.
Suya da, dənə də özü qaçardı,
Heç kimə qıymazdı.
Səssiz , səmirsizdi,
Qalsız , qeybətsizdi.
Barmağı üzük, qulağı sırğa görməzdi.
Yaylıq altında gizlədərdi saçlarını,
Bir dəfə ürək açıqlığı ilə hörməzdi,
Əli gəlməzdi.
Ovucları Tanrıya uzalı,
Dili dualıydı.
Kimsəyə deməzdi ürəyindən keçənləri,
Abırlı , həyalıydı.
..Qışı sevməzdi.
Soyuqdan göm-göy göyərən
əllərini nəfəsiylə isidərdi.
Sirrini heç kimə verməzdi,
Şeytandan qorxardı.
Yapışardı dərdlərinin ətəyindən ,
Göyün altında, yerin üstündə tək-tənha vurnuxardı,
Qaçardı, yıxılardı, durardı,
Bir bibim vardı…

Müəllif: Təranə DƏMİR

AYB – nin və AJB -nin üzvü.

TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

>>>> ƏN ÇOX OXUNAN HEKAYƏ <<<<

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

Təranə Dəmir – Mən

***

Dərə keçdim, dağ dolaşdım,
Əlim, üzüm ağ dolaşdım,
Özümlə küsdüm, barışdım,
Bu barış o barış deyil.

Məni saldılar həvəsdən,
Yoruldum, düşdüm nəfəsdən,
Çırpındım ömür qəfəsdə,
Bu naxış o naxış deyil.

Topladım, çıxdım zamanı,
Dağıtdım, yığdım zamanı,
Yüyürdüm çıxdım zamanı,
Bu yoxuş o yoxuş deyil.

Saçlarım dəndən asıldı,
Ürəyim qəmdən asıldı,
Gözlərim nəmdən asıldı,
Bu yağış o yağış deyil.

İsinmədim od baxışda,
Ovunmadım yad baxışda,
İlahi, məni bağışla,
Bu baxış o baxış deyil.

***

Mən günəş tərəfdən baxırdım sənə,
Sən demə nə boyda sazağın varmış.
Elə vurulmuşdum azadlığına,
Bilməzdim eşq adlı yasağın varmış,
Bir az gec tanıdım səni, bağışla.

Əlim əllərində donanda bildim,
Ürəyim sevgidən sınanda bildim,
Neyləyim , naşıydım , son anda bildim,
Bir az gec tanıdım səni, bağışla.

Mən eşqə tutundum, sən sözə qaçdın,
Mən qəlbdən yapışdım, sən gözə qaçdın,
Mən sükutla sevdim, sən səsə qaçdın,
Bir az gec tanıdım səni, bağışla.

Sevgiylə həvəsi dəyişik saldım,
Zülmətlə işığı qarışıq saldım,
Mən səni çözdükcə dolaşıq saldım,
Bir az gec tanıdım səni, bağışla.

Min sual bir cavab etmədi, neynim,
Bir qəlb ikimizə yetmədi , neynim,
Bu sevgi könlünə yatmadı, neynim,
Bir az gec tanıdım səni, bağışla.

***

Gözlərimin qabağında
Can verdi ərik ağacı.
Bu həyətin , bu bacanın,
Bu evin çörək ağacı.

Bu ağac öz torpağından,
Daşından quruyub getdi.
Şaxtasından, sazağından,
Qışından quruyub getdi.

Yıxildı öz ocağından,
Külündən yıxıldı ağac.
Yarpağından , budağından,
Gülündən yıxıldı ağac.

Heç kimin əli gəlmədi,
Özü özündən yıxıldı.
Yerin dibində bitmişdi,
Göyün üzündən yıxıldı.

Müəllif: Təranə DƏMİR

AYB – nin və AJB -nin üzvü.

TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

>>>> ƏN ÇOX OXUNAN HEKAYƏ <<<<

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

Təranə Dəmirin yeni kitabı işıq üzü görüb

Tanınmış qələm adamı Təranə Dəmirin sayca doqquzuncu kitabı işıq üzü görüb. Özünün xüsusi ənənələri olan “Maarif” nəşriyyatında nəfis şəkildə tərtib olunaraq, nəşr olunmuş kitabın redaktoru Qulu Ağsəsdir.

Qısa arayış: Təranə Dəmir – Dəmirova Təranə Ağaqardaş qızı – 1970-ci il dekabrın 16-da Sabirabad rayonunun Kolanı kəndində anadan olub.
Kolanı kənd orta məktəbini medalla bitirib.
1988-1993-cü illərdə BDU-nun jurnalistika fakültəsində təhsil alıb.
AYB-nin və AJB-nin üzvüdür. 9 kitab müəllifidir.
Şeirləri lap gənc yaşlarından dərc olunur.
Dəfələrlə AzTv-nin müxtəlif proqramlarında qonaq olub.
İndi də müxtəlif mətbu orqanlarda dərc olunur.
Ailəlidir, iki övladı var.

Əlamətdar hadisə barədə sevincini Təranə xanım sosial şəbəkə hesabından: Təranə Dəmir – “Qulu Ağsəsin redaktorluğu ilə “Sərhədsiz sərhədlər ” işıq üzü gördü. “Maarif” nəşriyyatına və əməyi keçən hər kəsə dərin təşəkkürümü bildirirəm.” – məzmunlu paylaşım edərək, öz izləyicilərilə bölüşüb.

“YAZARLAR” olaraq, TƏRANƏ xanımı təbrik edir, qarışdakı bütün həyat və fəaliyyətində yeni-yeni nailiyyətlər arzulayırıq! Uğurlarınız bol olsun!


TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

Məlumatı hazırladı: Günnur Ağayeva

>>>> ƏN ÇOX OXUNAN HEKAYƏ <<<<

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

Təranə Dəmir – Uzun mətnləri sevmirəm

***

Uzun mətnləri sevmirəm. Mətnin əvvəlində hiss etdiyim həzzi sonunacan çəkib apara bilmirəm. Ya mətn gözdən düşür, ya yazan. Fikirlərim haçalanır. Mənim fikrimcə mətn konkret və qısa olmalıdı. Sitatlar, bir fikrin üstündə ilişib qalmaq, kimlərəsə istinad etmək, hadisələri və məsələləri dörd tərəfdən təhlil etməyə çalışmaq artıqdı zənnimcə. Yəni mən belə düşünürəm. Mənimçün mətn sirr olmalıdı. Oxucunun qənaətləri və gəldiyi nəticələr mətni işıqlandırmalıdı. Acı bağırsaq kimi uzanan mətnlər adamda oxu mədəniyyəti formalaşdırmır. Əksinə insanı qaranlığa çəkib aparır. Həddən artıq işıq da adamı yorur axı. Mətnçi fikirlərini bütün çılpaqlığı ilə ortalığa tökməməlidi. Oxucu tamarzı qalmalıdı. Oxucunu boş və mənasız fikirlərlə doyurmaq və iyrəndirmək olmaz. Təkrar edirəm ki, bu mənim fikrimdi. Sürət zamanında oxucunu dağdan, daşdan keçirmək olmaz. Kəsə getmək lazımdı. Mətn insanla danışmalıdı. Dili, qulağı, gözü olmalıdı mətnin. Mətn pıçıldamalıdı. Hay-küy salan mətnlərin ömrü çox az olur. Qorxaq doğulan mətnlər bu gündən sabaha keçə bilməz. Fikirlər mətn halına salınanadək sənindi. Yazdınsa cəmiyyətin, dünyanın. Amma hər yazı dünyəviləşə bilirmi? Sözün ucundan tutub ucuzluğa getməklə , fikirləri müəyyən qəlibə sığdırmaqla mətni uzunömürlü etmək olmaz.
Poema, povest, roman , epopeya zamanı keçib artıq. Problemlər, qayğılar, informasiya bolluğu cəmiyyəti yorub . Düşüncələr bölünüb.Heç kim yolunu uzatmaq istəmir. Hamı kəsədən getməyə çalışır. 15 bəndlik şeirdəki fikirləri əslində bir bəndə də sığdırmaq olar. Təbii ki, bu da xüsusi məharət və ustalıq tələb edir. Eyni zamanda bir hekayəni bütöv roman səviyyəsinə qaldırmaq olar. Bir əliçiçəkli qadın tablosuna dünyaca fikirləri cəm edə bilərsən. Yetər ki, istəyəsən və bacarasan. Mətnləri köhnə paltardan çıxarmaq lazımdı. Sürət əsrinə uyğun , azad, konkret mətnlər doğulmalıdı. Zamanla ayaqlaşa bilməyən yazılar onsuz da ömrünü başa vuracaq. Biz istəsək də, istəməsək də. Əgər bu gün də 100 il əvvəlki yazılarda ilişib qalmışıqsa, irəliyə bir addım ata bilmiriksə , sıçrayış və novatorluqla razılaşmırıqsa bunun fəsadlarına da hazır olmalıyıq. Boynumuza alaq ki, gözəl və xırda mətnlər doğulur və bu gün meydan onlarındı. Boyası getmiş , nimdaş mətnlərdən çıxma zamanıdı.

Müəllif: Təranə DƏMİR

AYB – nin və AJB -nin üzvü.

TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

>>>> ƏN ÇOX OXUNAN HEKAYƏ <<<<

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

SƏSİNDƏ OVUNAN ADAM

SƏSİNDƏ OVUNAN ADAM

(Asif Baba haqqında)

Soyadını bilmirəm. Heç özündən soruşmamışam da. Adıyla tanımışam ilk dəfə. Elə adıyla da möhürünü vurub dostluğa. Çox sual verməyi sevmir. Elə çox sual almağı da. Bir az sirlidi. Amma səsi özünü ələ verir. Mən də sərrafam bu sarıdan. Söz adamları haqqında yazdığım yazılar da belə doğulub. Təsvirlərim heyrət yaratsa da bu belədi. Bir sözün işığından tutub keçmişəm aydınlığa. Zülmət mənlik deyil.
Bu dəfəsə bir az fərqli alınacaq söhbətim. Bu dəfə səsinin işığında özümü, ruhumu tapdığım bir insan haqda danışmaq keçdi könlümdən. Nədənsə bütün fərqlilər məni tapır deyəsən. Ya özüm fərqli görürəm dünyanı, içindəki insanları. Həmişə işıqlı tərəflərindən baxmaq istəyimdəndi bəlkə insanların iç dünyasına ? Bəlkə də..
Əvvəlcə icazəylə bir şeirimi səsləndirdi, sonra yenə, yenə…Baxıb gördüm ki, şeirlərim dil açıb bu adamın səsində. Nöqtəsinəcən, vergülünəcən, nidasınacan. Bütün hisslərim, duyğularım hopub bu səsə. Düşündüm ki, həddən artıq həssas adamdı bu səsin yiyəsi. Bir işıqlı tərəfini kəşf etdim. Sonra öyrəndim ki, sevdiyi şeirlərə və dəyər verdiyi insanlara Tanrının gözüylə baxır. Təmənnasız və heç nə ummadan. Gözü toxdu dünya malından. Bu da bir işıqlı tərəf dedim. Əməyinə yerində və ürəkdolusu dəyər verməyəndə bir köşədə sakitcə oturar. Bütün həssas adamlar ki, qırılqandı deyə fikirləşdim. Beləcə inana-inana, öyrənə-öyrənə , işığından tuta-tuta daha bir dostu kəşf etmiş oldum özlüyümdə. Asif Babanı.
Bəlkə də çoxlarına tanışdı bu ad. Bəlkə də onu illərlə tanıyıb hiss etməyənlər, duymayanlar var. Bu yazıdan sonra təzədən kəşf olunacaq onlarçun Asif Baba. Bilmirəm. Bəlkə də.
Hər insan özünü qısa müddətdə ələ verməz. Amma tez zamanda öyrəndiyim, iç dünyasına bələd olduğum insanlar da var. Nə yaxşı ki, az da olsa var. Sadə, təvazökar , özündənnarazı, tərifə qaçmayan, ədalətsizliyə və haqsızlığa üsyankar, həmişə sözünə və özünə güvənən Asif Baba da qısa zaman çərçivəsində tanıdığım , doğmalaşdığım və güvəndiyim həmin o azlardandı. Yazıya qısa giriş etdim. Çünki bir başa mətləbə keçmək Asif Babaya haqsızlıq olardı. Onu bir neçə aydı ki, tanıyıram . Amma əgər məni bu yazını yazmağa vadar edirsə, demək onunla uzun bir yol yoldaşı olmuşuq. Bu qısa vaxtda özü də bilmədən , hiss etdirmədən onu müşahidə etmişəm, qıraqdan izləmişəm. Müəyyən qənaətlərə gəlmişəm. Səsləndirdiyi poeziya nümunələrin saf -çürük edə -edə öyrənmişəm ki, ürəyincə olmayan şeirləri özününküləşdirə bilmir. Nəyinsə və kiminsə xatirinə şeir söyləmək onluq deyil. Başa düşmüşəm ki, məqsədsiz dostluğa önəm verir. Məqsədi yalnız insan olmaq və insan qalmaqdı.
Fikirlərinin alt qatında gizlədir demək istədiklərini.Amma səsiylə ələ verir yaşadığı acıları. Həyatın bütün əzablarından keçmişəm deyir səsi. Özü dilinə gətirməsə də. Vaxtı ilə ədəbiyyat və incəsənətdə müəyyən iz buraxmış insanlarla yol yoldaşı olduğunu da, onlarla əməkdaşlıq etdiyini də hamı kimi özünü öyə-öyə dilinə gətirməz. Söz düşəndə danışar. İncəsənətə və sözə vurğundu. Onunçun diplom önəmli deyil. Əsas istedaddı , savaddı.
Bəs dostu necə seçir? İstedadınla şəxsiyyətin birləşəndə olursan Asif Babanın dostu. Həddən artıq üsyankarlığı və hövsələsizliyi olmasa qızıl kimi adamdı. Ən qorxduğu şey dost itirməkdi. Dostu ələkdən keçirənlərdəndi axı.
Torpağa, Vətənə , yurda bağlıdı. Bir də övladlarına. Səsiylə anladar duyğularını. Ürəyindən keçənləri səsindən duyarsan. Sürpriz etməyi sevər. Adamı sevindirməkdən xüsusi zövq alar. Dedim axı məqsədi insanlıqdı. Mükafat gözləməz. Bircə laqeydlik olmasın. Getdisə dönməz. Ona görə də hələ-hələ getməz. Hərdən sonda demək istədiyini əvvəldə , əvvəldə demək istədiyini sonda deyər . Bağışlaya-bağışlaya yadlaşar. Adam sərrafıdı. Bircə adına, səsinə , bir də Tanrısına sığınar. Heç kəsi yarı yolda qoymaz. Yarıyolda qalmağı da sevməz. Poeziya həyatının bir parçasıdı. Əlbəttə əsl poeziyadan gedir söhbət. Payızı şeirlərdən sevər. Qəribə darıxmağı var. Səsindən bilirəm. Bizim şeirlərimizin bir müəllifi də Asif Babadı. Ən az bizim qədər haqqı çatır sözümüzə. Ona görə də sözümü ona sevə -sevə etibar edirəm. Çünki bilirəm ki, onun kitabında əmanətə xəyanət yoxdu. Səsində qəribə yanğı var. Həsrəti, kədəri yaşamasa çatdıra bilməz. Sözü hərf-hərf, cümlə -cümlə səsinə köçürənlərdəndi. Tanrı səsinə bərəkət versin.

Müəllif: Təranə DƏMİR

AYB – nin və AJB -nin üzvü.

TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

PƏRVİN ƏLİYEVANIN YAZILARI

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

Təranə Dəmir – Yaz görüm.

***

Gəlib doğdun xəzanımda günəş tək,
Hayandaydın bu çağacan, yaz, görüm.
Sənə qədər bir viranə bağ idim,
Heç olmasa innən belə yaz görüm.

Kim saldı ki, güzarını mən sarı,
Payız sarı, xəzəl sarı, gün sarı,
Könlümdəki yaraları sən sarı,
Heç olmasa innən belə naz görüm.

Zaman keçib, ömür -gün də yarıdı,
Kim uduzdu , kim bəxtindən yarıdı,
Qoy desinlər bu da onun yarıdı,
Qoy ərisin ürəyimdə buz ,görüm,
Heç olmasa innən belə yaz görüm.

***


Bu məhəbbət tərs zamana tuş oldu,
Mən xəzanam , sənsə qönçə çiçəksən.
Quruyarsan bu payızın əlində,
Nə görmüsən bu sazaqda çiçək, sən?

Kim yazar ki, qara bəxti ağla, yar,
İnnən belə kim bizə gün ağlayar?
Get məhrəmin qollarında ağla, yar,
Boğularsan bu yasaqda çiçək , sən.

Niyə düşdük bu sevginin dərdinə?
Heç bilmədik kimin bizlə dərdi nə?
Baxışların sevincimi dərdi nə?
Kül elədin məni ahda çiçək, sən.

Sızıldayır saçımdakı dən indi,
Sor dərdini, azarını dənin ,di,
Buğda verməz mən səpdiyim dən indi,
Çürüyərsən boz torpaqda çiçək ,sən,
Mən xəzanam, sənsə qönçə çiçəksən.

***

Dərə gəzdim, dağ axtardım özümü,
Mən bu ömrü yaşamadım nədənsə.
Susuz qalan səhralar da göyərdi,
Cücərmədi mən səpdiyim nə dənsə.

Çox dedilər öz bəxtinə güvənmə ,
Sahibi var Göylərin də, Yerin də.
Gah Tanrıya, gah Allaha yüyürdüm,
Heç birini tapammadım yerində.

Min alovdan, min göynəkdən adladım,
Qorxutmadı quru məni, yaş məni.
Mən bu ömrü yaşamadım əməlli,
Bir də gördüm girələyib yaş məni.

Müəllif: Təranə DƏMİR

AYB – nin və AJB -nin üzvü.

TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

PƏRVİN ƏLİYEVANIN YAZILARI

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

ÇOXLUQ Və YA KÜTLƏ?

ÇOXLUQ Və YA KÜTLƏ?

Son vaxtlar isanların kütlə sözündən xoşu gəlmir nədənsə. Çoxluğu kütlə adlandırmaq nədənsə insanları , bütövlükdə cəmiyyəti qıcıqlandırır.
Halbuki kütlə təfəkkürü dedikdə həmin o çoxluğu nəzərdə tuturuq –Burnunun ucundan kənarı görməyən, sözə dəyər verməyib Baləlilərə qulaq asan, Baboşlara, Ləmanlara qucaq açıb ümumbəşəri dəyərləri gözdən salan, günün çox sosial hissəsini sosial şəbəkədə mənasız adamların ailə dramlarına baxıb göz yaşı axıdan, ağzına gələn kommentlərlə gündəmi zəbt etməyə çalışan, ətrafına özü kimi minlərlə tamaşaçı yığan , həqiqətlərə yox, yalana çəpik çalan, kitab oxumaq mədəniyyətindən uzaq olan ,azərbaycan yazıçısını, şairini urvatdan salan toplum kütlə deyilsə bəs nədi? Tik-tokda bütün günü orasını burasını göstərən, ağzına gələni danışıb özünə reytinq qazananların ətrafında fırlanan çoxluğa kütlə deməyimizdən niyə narazıdılar axı? Kütləviləşmək adi hal alıbsa ,milli -mənəvi dəyərlər arxa plana keçibsə , musiqimiz, ədəbiyyatımız, mədəniyyətimi, incəsənətimiz yad ünsürlərə məruz qalıbsa, asilikdən, zadəlikdən çıxmışıqsa, keçmişimizi baltalayıb sabahımızı sual altına qoymuşuqsa , qapılarımızı taybatay nifrətə açmışıqsa , ürəyimizdəki sevgi hissini zərrə -zərrə əritmişiksə bunun günahı kimdədi? Əlbəttə səndə, məndə, onda, onlarda –hamımızda. Əsl sözün , əsl musiqinin başına döyə -döyə öz yolundan çıxarmışıq. Poeziyamız meyxana səviyyəsindən də aşağı düşüb . Klassik musiqilərimiz damlaların, nəfəslərin və adını çəkmək istəmədiyim yüzlərlə dırnaqarası müğənnilərin kölgəsində itib batır. Bütövlükdə dünyanı azdırmışıq. Gözəl amallardan , gözəl duyğulardan uzaqlaşa-uzaqlaşa özümüz olmaqdan çıxmışıq. Əcnəbinin mənfi hər nəyi varsa qarşımıza çəkmişik . Gözəlliklərdən uzaq düşmüşük. Ğözümüz rəngarəngliyi götürmür. Hər şeydə qara axtarırıq. Bəs niyə kütlə olmağı özümüzə ar bilirik? Çoxluğun içində olmayanlar da azlıqda əzab çəkir, əzilir, sıxılır. Yazıçımız, şairimiz küçə -küçə gəzib alıcı axtarır. Pinti şou əhlinı verilən dəyərin milyonda biri yazarlarımıza verilmir. Sözü bütövlükdə cəmiyyətdən küsdürmüşük. Bəs niyə kütlə anlayışı bizdə ikrah hissi yaradır? Axı iyrənc , mənasız selin axınında itib batmağı özümüz seçmişik. Günahkar bizlərik axı. Hər şeyi maddiyyata bağlamaqla günahı üstümüzdən ata bilmərik. Əcnəbi müğənnilərin konsertinə pul tapanlar, günün xeyli hissəsini kafedə, restoranda keçirənlər, mənasız və acı bağırsaq kimi uzanan serialları qarabaqara izləyənlər , şopinqlərdə və dükanlarda bunu geyinib onu soyunanlar ( siyahını istədiyiniz qədər uzada bilərəm) , əlbəttə kitab oxumağa vaxt tapmayacaq. “Yaxşı əsər yoxdu ” -deyib yaxasını qırağa çəkənlər də çoxdu. Zənnimcə ən zəif əsər belə nəyisə öyrədir insana, nəyisə təbliğ və təlqin edir. Lap qafiyədən kənara çıxan şeirlər də, modern adı altında yazılan ən ütüsüz poeziya nümunəsi də adama nəyisə qazandırır. Bapbalaca olsa da. Amma oxuyan, kitab almağa marağı olan kimdi? Robotlaşmış , soyuq, burnunun ucundan o yanı görməyən kütlə formalaşmaqdadı. Acığınıza gəlsə də , lap tənbehə və təhqirə keçsəz də bu belədi. Fərqinə varmasaq da cəmiyyəti arxasınca aparmağa qadir mənfur qüvvələr yetişməkdədi. Özünə, mənəviyyatına sadiq çox az adam qalıb. Bir ovucuq deyəndə məhz bunu nəzərdə tuturam. Nağıla qulaq asa-asa əsl həqiqətləri ört -basdır etmişik. Bir həyat mexanizmimiz yoxdu. Qəribə pərakəndəlik var prinsiplərimizdə. Dağılmışıq, ya da dağıdıblar. Boynumuza almasaq da ancaq həyatın ən eybəcər tərəfinə qaçmağa çalışırıq . Yeniliyi sosial şəbəkədə dost axtarmaqda, çılpaq bədənini bütün dünyanın qarşısında nümayiş etdirməkdə , küçə mədəniyyətinin təbliğində , əxlaq normalarını aşmaqda, dedi-qodu tipli verilişlərdə ailə sirrimizi kütləviləşdirməkdə, bütün günü əlimizdə telefon onun -bunun problemlərini müzakirə etməkdə və sairə və ilaxırda görürük. Elə müasirliyi də. Dəbdən xəbərimiz olmasa da “zövqlü” olmaqda iddialıyıq. Yəni özümüzü elə aparırıq. Əsas məsələlər ( elm öyrənmək, kitab oxumaq, idarəçilik…) arxa plana keçib. Boynumuza düşən öhdəliklərdən qaça-qaça kütlə mədəniyyətini formalaşdırmışıq və özümüz də narazıyıq. Bu yolu özümüz seçmişik. Cəzasını da özümüz çəkirik. Ən böyük bəlamız da budu ki, özümüzə qıraqdan baxa bilmirik. Bir də gözümüzü açıb özümüzü həyatın dibində görəcəyik . Onda da çox gec olacaq.

Müəllif: Təranə DƏMİR

AYB – nin və AJB -nin üzvü.

TƏRANƏ DƏMİRİN YAZILARI

PƏRVİN ƏLİYEVANIN YAZILARI

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru

Təranə Dəmir “Ziyadar” mükafatına layiq görülüb.

Məlumatı hazırladı: Günnur Ağayeva

Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana

“ƏDƏBİ OVQAT” JURNALI PDF

“YAZARLAR”  JURNALI PDF

“ULDUZ” JURNALI PDF

“XƏZAN”JURNALI PDF

WWW.KİTABEVİM.AZ

YAZARLAR.AZ

===============================================

<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və  WWW.USTAC.AZ >>>> 

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93   E-mail: zauryazar@mail.ru