Məşhur Özbək yazıçısı ilk dəfədir Azərbaycanda çap olunur
Məşhur Özbək yazıçısı Züleyxa Maşərifovanın kriminal-dedektiv janrda qələmə aldığı “İntiqam hissi” romanı Azərbaycanda “İmza nəşrlər evi” nəşriyyat-poliqrafiya müəssisəsi tərəfindən nəşr olunub. Bu, yazıçının Azərbaycanda nəşr olunan ilk kitabıdır. 384 səhifəlik kitab nəfis tərtibatla çapdan çıxıb. Züleyxa Maşərifova 1956-cı ildə Özbəkistanın Xarəzm vilayəti, Xəzərasp rayonunda anadan olub. 1975 – 1980-ci illərdə Daşkənd Dövlət Universitetinin Hüquq fakültəsində təhsil alıb. Uzun illər vəkil və hakim kimi çalışıb. Özbəkistanda “Damğa”, “And”, “Qisas qoxusu”, “Dəhşətli evlilik”, “Dəli qadın söhbəti”, “Hər şeyin səbəbkarı anam”, “Etiraf edilən günah”, “Xəta”, “Maska”, Türkiyədə “Kabul edilen suç” adlı detektiv kitabları çap edilib. Kriminal-dedektiv romanı Azərbaycan dilinə tərcüməçi Rəhmət Babacan tərcümə edib. Kitab yazıçı Əli bəy Azərinin redaktorluğu ilə hazırlanıb.
Yeni kitab təqdimatı Bu günlərdə Cəlilabad ədəbi mühitinin xanım nümayəndələrindən olan, “Həməşəra” Fəxri Diplomu laureatı, dəyərlimiz şairə xanım Zeynəb Alıhüseynqızının sayca dördüncü şeir kitabı öz şəxsi vəsaiti hesabına işıq üzü görmüşdür.
Kitabın əsas məlumatları: Kitabın adı: “Şəhidlər” (Şeirlər, ağılar və mərsiyələr toplusu) Müəllif: Zeynəb Alıhüseynqızı Redaktor: Arzu Əyyarqızı (“Mirvarid Dilbazi Poeziya Məclisi İctimai Birliyi”nin üzvü və Cəlilabad rayonu üzrə rəsmi təmsilçisi, “Həməşəra” Ədəbi Məclisinin yaradıcısı və rəhbəri, “Zərif kölgələr” ədəbi saytının idarə heyətinin üzvü, Azərbaycan Yazıçılar Birliyi və Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü, “Həməşəra” və “Nizami Gəncəvi” Fəxri Diplomları, “Ziyadar” Mükafatı laureatı, şair-publisist) Məsləhətçi redaktor və ön söz müəllifi: İlqar İsmayılzadə (fəlsəfə üzrə fəlsəfə doktoru, “Həməşəra” mətbu orqanının təsisçisi və baş redaktoru, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi və Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Ziyadar” Mükafatı, “Qızıl Qələm” və “Zəfər” Media Mükafatları Laureatı, tərcüməçi, araşdırmaçı, yazıçı-publisist) Naşir: “Elm və təhsil” nəşriyyatı, Bakı Nəşr olunduğu il: 2025 Çap növbəsi: Birinci Kağız formatı: 60×84 1/16 Səhifə sayı: 112 səhifə.
Kitab barədə: Bu kitab Zeynəb xanım Alıhüseynzqızının şeir və poeziya sahəsində oxucularının görüşünə gəlmiş sayca dördüncü kitabıdır. Bundan öncə onun 2017-ci ildə “Nə qədər sualım cavabsız qalıb” ilk, 2018-ci ildə “Allah, məni Əhli-Beytə dost eylə” adlı ikinci, bir müddət öncə isə “Ana sevgisi” adlı şeir kitabları çap olunmuşdur. Şair xanımın bu kitabında əsasən xalq şeiri üslubunda şəhidlərlə bağlı 60-dan çox şeirlər, ağılar və mərsiyələri yer almışdır. Tərəfindən və eləcə də Zeynəb xanım tərəfindən qələmə alınmış iki ayrı ön sözlərdən sonra kitabın birinci fəslində Qarabağ Savaşında canını qurban vermiş əziz şəhidlərimiz, ikinci fəslində isə Peyğəmbər və onun Əhli-beyti haqqında qələmə alınmış ədəbi nümunlər təqdim edilmişdir. Kitab Cəlilabad ədəbi mühitinin tanınmış nümayəndəsi, şair-publisist Arzu xanım Əyyaqrızı tərəfindən redaktə edilmiş, tərəfimdən isə məsləhətçi redaktor olaraq şeirlər üzərində müəyyən düzəliş və korrektor işləri həyata keçirilmişdir. Burada fürsətdən istifadə edib Cəlilabad ədəbi mühitinin nümayəndəsi Zeynəb xanım Alıhüseynqızını işıq üzü görən sayca dördüncü şeirlər kitabına görə səmimi qəlbdən təbrik edir, mənə göstərdiyi etimada və səmimiyyətə görə minnətdarlığımı bildirir, eyni halda ona uzun, sağlam və mənalı-məsud ömür, yeni-yeni yaradıcılıq uğurları arzulayıram! Bu arada kitabın redaktoru, əzizimiz və dəyərlimiz Arzu xanım Əyyarqızına, eləcə də “Elm və təhsil” nəşriyyatına təşəkkürümü bildirir, onların hər birinə işlərində davamlı uğurlar diləyirəm!
İlqar İsmayılzadə fəlsəfə üzrə fəlsəfə doktoru, “Həməşəra” mətbu orqanının təsisçisi və baş redaktoru, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi və Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Ziyadar” Mükafatı, “Qızıl Qələm” və “Zəfər” Media Mükafatları Laureatı, araşdırmaçı, tərcüməçi, yazıçı-publisist 08.01.2026
Nəşr olunmuş yeni monoqrafiya Nəşr olunmuş əsərlərimdən biri də bir neçə il öncə araşdıraraq qələmə aldığım, eyni halda Muğan tarixi və mədəniyyəti ilə sıx əlaqədə olan olduqca maraqlı bir monoqrafiyadır.
Kitabın adı: Maddi-mədəniyyət nümunələrində Svastika simvolu” (Maddi-mədəniyyət nümunələrində mövcud olan Svastika simvolu barədə araşdırma) Müəllif: İlqar İsmayılzadə Naşir: “Həməşəra” Mətbu Orqanı Çapxana: “Qazi” Çap Mərkəzi, Cəlilabad Nəşr olunduğu il: 2025 Çap növbəsi: Birinci Kağız formatı: 60×90 1/16 Səhifə sayı: 44 səhifə.
Kitab barədə: Odlar Yurdu Azərbaycanın bir parçası sayılan sirli Muğan ellərindən tapılmış bir sıra maddi-mədəniyyət nümunələri barədə araşdırma apardıqda, onların üzərində Svastika simvolunun mövcudluğu diqqət və maraq doğurur. Məlum monoqrafiya uyğun mövzuya həsr edilərək aşağıdakı fəsillər əsasında araşdırılmış və təqdim edilmişdir: Birinci fəsil: Svastika simvolu barədə ümumi məlumatlar; İkinci fəsil: Muğan diyarından tapılmış svastika simvolları; Üçüncü fəsil: Svastika simvolu müxtəlif maddi-mədəniyyət nümunələrində. Beləliklə də əziz oxuculara təqdim edilən bu araşdırmada yuxarıda qeyd edilən fəsillər əsasında svastika simvolundan söz açılmış, barəsində əhatəli məlumatlar verilmişdir. Bu monoqrafiyada həm də bu günədək Muğan ellərindən aşkarlanmış dörd Svastika sivmolları barədə fotoşəkillər və lazım olan izahlar da yer almışdır. Bu elmi əsərin qədim və sirli tariximizin qaranlıq səhifələrinə işıq sala biləcəyi ümidi ilə! Sonda indiyədək işıq üzü görmüş sayca 49-cu məlum əsərimin nəşrində təmənnasız dəstək olmuş dəyərli insanlara səmimi minnətdarlığımı bildirir, bu monoqrafiyanın qədim və sirli Muğan tarixi və mədəniyyəti ilə maraqlananlar və uyğun sahədə araşdırma aparan tədqiqatçılar üçün faydalı bir məxəz olacağına inanır, onu bütün səmimi və vətənpərvər insanlara ithaf edirəm. 09.12.2025
İlqar İsmayılzadə, fəlsəfə üzrə fəlsəfə doktoru, “Həməşəra” mətbu orqanının təsisçisi və baş redaktoru, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi və Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Ziyadar” Mükafatı, “Qızıl Qələm” və “Zəfər” Media Mükafatları laureatı, yazıçı-publisist
Etibar Həsənzadənin “Zəfərlərə doğru” kitabı işıq üzü gördü Kitab Etibarın “Qarabağ Azərbaycandır” layihəsi çərçivəsində nəşr olunan 3- cü ktabıdır və layhə çərçıvəsində Tovuz hadisələrindən başlayaraq Şuşa zəfəri də daxil olmaqla Etibarın yazmış olduğu bütün əsərləri, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanları, Vətən Müharibəsi Qəhrəmanları, Baykar şirkətinin qurucusu Özdəmir Bayraktar, “Baykar Savunma” şirkətinin texniki direktoru, Baykar Makinanın ortaq sahibi Selçuk Bayraktar, Türkiyə, Azərbaycan və Pakistanın böyük dostluq və qardaşlığı haqqında geniş məlumatları əhatə edir. Kitabın üz qabığının tərtibatı Hikmət Əliyevə məxsusdur.
“BƏXTİYAR VAHABZADƏ ZİRVƏSİ. Elmi araşdırmalar toplusu” kitabı işıq üzü gördü
Vahabzadənin yaradıcılığına həsr olunmuş yeni “BƏXTİYAR VAHABZADƏ ZİRVƏSİ. Elmi araşdırmalar toplusu” kitabı işıq üzü görüb. Bu barədə SƏADƏT KƏRİMİ məlumat verib:
“Hörmətli ədəbiyyatsevər yurddaşlar! Qüdrətli Azərbaycan şairi, bütövlükdə Türk dünyasının görkəmli şairi kimi tanınan Bəxtiyar Vahabzadənin yaradıcılığına həsr olunmuş yeni “BƏXTİYAR VAHABZADƏ ZİRVƏSİ. Elmi araşdırmalar toplusu” kitabı işıq üzü gördü. Kitabın elmi redaktoru, yayına hazırlayanı və ön sözün müəllifi Bakı Dövlət Universitetinin professoru, filologiya elmləri doktoru VAQİF SULTANLIDIR. Xeyirli və uğurlu olsun! Başda Vaqif müəllim olmaqla bütün müəllifləri və Bəxtiyarsevərləri təbrik edirəm.
Kitabda bir bölüm də mənə aiddir. Burada mənim “BƏXTİYAR VAHABZADƏNİN HƏYAT VƏ YARADICILIĞINDA LƏYAQƏT” adlı əsərim yer almışdır, səh. 80- 109. Ləyaqət anlayışı birmənalı deyil. Tədqiqatların (Nordenfelt 2004, 2009, Schroeder 2008, Sulmasy 2013 və b.) nəzəri hissəsində ləyaqətin dörd fərqli anlayışı ortaya çıxır: 1) sosial rütbə və mövqedən asılı ləyaqət (müasir dövrdə isə profesionallıq və kvalifikasiyalarla bağlı), 2) mənəvi mövqe ləyaqəti, 3) şəxsiyyət ləyaqəti 4) insan ləyaqəti. Bu dörd anlayışın hər biri Bəxtiyar Vahabzadə əsərlərində bir-birini tamamlayan, daim inteqrə olunmuş anlayışlar olaraq mövcuddur.”
Kitab haqqında Prof. Dr. VAQİF SULTANLInın (Bakı, Azərbaycan.) fikirləri:
“Bəxtiyar Vahabzadənin yaradıcılığı haqqında çoxsaylı araşdırmalar aparılsa da, onun bənzərsiz bədii irsi hələ də gerçək dəyərini almamışdır. Bu isə şairin yaradıcılığına dəyişən zamanın ədəbi-estetik dəyərləri bağlamında yanaşılması zərurətini şərtləndirir. Müəllifin poetik irsinin sadəcə milli ədəbi sferada deyil, bağlı olduğu böyük Türk mədəniyyəti kontekstində dəyər ləndirilməsi problemi isə fərqli yanaşma tərzi tələb edir. Bəxtiyar Vahabzadənin poeziyası uzun illər güncəlliyini qoruyub saxlayacaq, yeni-yeni nəsillərin mütaliə edəcəyi sənət örnəkləri kimi yaşayacaqdır. Oxucuların mühakiməsi nə verilən, elmi məqalələr toplusundan ibarət olan bu kitab mütəfəkkir şairin bədii portretinin kölgədə qalan bəzi qaranlıq məqamlarının canlandırılması niyyəti ilə yayınlanır.”
Siz də oxuyub fikirlərinizi bildirə bilərsiniz. Qeydlərinizi elə bu məlumatın şərh bölümündə yaza bilərsiniz. Biz dərc edəcəyik.
olaylar.az xəbər verir ki, tanınmış yazıçı Yunus Oğuzun yeni elmi-publisistik əsəri – “Türk” etnonimi və törələri” kitabı artıq çapdan çıxıb. Əsər “Yazarlar” nəşriyyatı tərəfindən oxuculara təqdim olunub.
Yeni nəşrdə müəllif “türk” adının mənşəyini, tarixi inkişaf yolunu, qədim türk toplumlarının mənəvi-mədəni dəyərlərini və “törə” sistemini geniş araşdırır. Kitab həm akademik yanaşma, həm də oxunaqlı dil üslubu ilə seçilir.
Yunus Oğuz bu əsərində qədim mənbələr, etnoqrafik materiallar və müasir araşdırmalar əsasında türk kimliyinin formalaşmasını fərqli bir aspektdən təqdim edir.
Təklifinizi, şikayətinizi bizə yazın. Sizi dinlərik. 055 634 88 31
İrəvanın ictimai-siyasi, mədəni həyatında iştirak edən qadınların, zülmətdə tək-tək sayrışan ulduzların öz yaradıcılıqları ilə quberniyanın ədəbi siması olan “Bürhani-həqiqət”-də görünməsi zamanı üçün böyük hadisə idi. Mövhumatın, cəhalətin qatı hökm sürdüyü bir şəhərdə onları jurnalla əməkdaşlığa həvəsləndirmək, xanımların ədəbi düşüncələri ilə xalqı tanış etmək, əslində jurnalın sahibi – müdir və mühərriri Əli Məhzunun adına, şəxsiyyətinə böyük inamın göstəricisi idi. Əli Məhzun cəmiyyət həyatında yaradıcı qadınların da jurnalda iştirakına, ədəbi mühitdə tanınmasına çalışırdı. Cavan olmasına baxmayaraq (“Bürhani-həqiqət”i nəşr edəndə 31 yaşı vardı) xalqın içində müəllim, şair, ədib kimi böyük nüfuza malik idi. Odur ki, qadın yazarlar həm əsərlərinin işıq üzünə çıxmasından fərəhlənir, həm də onunla ideya birliyi nümayiş etdirməyə cəsarətlənirdilər.
Şöhrət xanım, Səri xanım, Nigar xanım, Əbdülhəqq Mehrinnisə, Fatma-Müfidə xanım, Rəmziyyə xanım kimi şair qadınların adlarının, əsərlərindən nümunələrin jurnalın səhifələrində dərci əlbəttə ki, Əli Məhzunun gördüyü işlərin bəhrəsi idi. Jurnalın əksər saylarında “Türk-islam xanımlarının asarından (əsərindən) bir nümunə” başlığı ilə qadınların yaradıcılığından nümunələr təqdim olunub. İnanmaq çətindir ki, həmin dövrdə, bəlkə bir qədər də ondan əvvəl tipik bir müsəlman şəhəri olan İrəvanda kövrək qanadlı düşüncələrini, həyati yaşantılarını ifadə edən sənətkar qadınların adları, yaradıcılıqlarından nümunələr bu gün ədəbiyyat, sənət aləminə bəlli olsun. Onları üzə çıxaran, əsərlərindən seçmələri saralıb xəzana dönmüş səhifələrində yaşadan yalnız “Bürhani-həqiqət”dir. Qadın yazarların əsərlərindən nümunələrə diqqət edək:
Vəcdinin bir qəzəlinə nəzirə
Sanır könlüm ki, dağlardan mənə imdad qabildir, Mənim alamıma dağlar üçün fəryad qabildir. Rücusu əslinə mümkün olursa münkəsir canım, Mükəddər, münkəsir bir qəlbi qılmaq şad qabildir.
Z.Şöhrət
Eşqin qarşısında məğlub olub, acılar yaşayan, sonda da həyatıyla vidalaşan bir qızcığazın kədərindən aldığı təəssüratını şair xanım Əbdülhəqq Mehrinissə belə ifadə edir:
Bir qız ki, tanırdım
Münqəlib xaka bu baharında, Duruyor təzəlik məzarında. Gəzinirkən onun cüvarında, Bir təəssürlə mən tək-tənha. Sanıram qəbrdən çıxıb nagah, Olacaq şövq ilə mənə həmrah.
Zərif təbiətli, incə ruhlu Səri xanım “Mənzumə”sində pərişan qəlbinin yaşantılarını, qızılgülün qanla dolu qönçəsinə bənzədir. Bahar çiçəklərinin də könlünü açmağa gücü çatmadığını, pərvanətək eşqin oduna yandığını belə izhar edir:
Fələk dilxahım üzrə dönmədi, bərgəştə dövrandır, Nəhali-nazənimdən cüda, halım pərişandır. Mənim könlüm qızılgül qönçəsivəs dopdolu qandır Açılmaq ixtiyar etməz, əgər yüz min bahar olsa.
Fatma xanımın “Qadınlar haqqında bəzi əfkar” əsərində qadın qəlbinin fəlsəfi düşüncələri, qadın nurunun, gülüşünün həyatın özü qədər qüdrətə malik olduğu təsvir edilib:
“Bəşər – zən olmasa doğmaz”, demək deyildir bu Zülami – dərd-bəla aləmə qılınca qülüv, Qadın gülər, görür adəm o üzdə nuri-fəlah, Demək budur ki, bu aləmdə varsa, nisvandır.
Bu dövrdə qadınların bir-birinin yaradıcılığını izləməsi, əsərlərindən aldıqları təəssüratları barədə poetik fikirlərini mətbuatda bölüşməsi İrəvanın ictimai-ədəbi mühitində yaradıcı xanımların kifayət qədər tanındıqlarını düşünməyə əsas verir. Əminə Süməyyə xanımın “Tərbiyəyi-ətfala aid üç hekayə” adlı əsərləri üçün şairə Rəmziyyə xanım tərəfindən inşa edilmiş beytlər” əsərindən gətirdiyimiz parçada dediklərimizin ifadəsi aydın görünür:
Ağlatdı bir az gərçi bizi “xovfi -məlamət”, Güldürdü fəqət sonradakı “qismi-zəkavət” Tərbiyəyi-ətfalə gözəl bir “model” oldu, Təbşir edirəm, bu əsərin bibədəl oldu.
Şairə Pəridə xanımın “Eşq və göz yaşları” poetik nümunəsində “şimdi sənsiz” deyib, varlığını çulğamış məhəbbətin romantikası duyulur:
Şimdi sənsiz təhəssüsatımda, Şimdi sənsiz bütün həyatımda, “Gülməyən bir ləbi-mərarət var” Ah, ruhumda bir dərin fəryad, Hissi-fikrimdə münkəsir bərbad, Yenə qəlbimdə həp məhəbbət var!
Öz “Təranə”sində təbiətin ecazını, gözəlliklərini, əsrarəngiz nəğmələrini sevdiyi ilə dinləməyi arzulayır Nigar xanım. Çünki o səsin içində məhəbbətin inlədiyini duyur:
Səninlə dinləyəlim, gəl təbiəti tənha Şu nəğməsaz olan əşcari, ruzigarı, yəmi, Bütün təranəyi-sevdanı, nəğməyi-ələmi, Ki eşqə olmada hərdəm nişanəyi-qura Bu bir ənini-təhəssür kimi məlalavər Bu bir yəmini-məhəbbət ki, dəmbədəm inlər…
Doğrudur, bu şeirlərin sadə təsvirində ritorika, primitivlik aydın görünür. Sənətkarlıq baxımından əsərin təsir gücü, müəllifin bədii imkanları zəifdir. Lakin XX əsrin əvvəllərində İrəvanın ədəbi mühitində ziyalı qadınların həyati müşahidələri və yaşamları ilə yaradıcılıq aləmində görünməsi bir ədəbi fakt kimi diqqəti çəkir. Başqa bir tərəfdən də bu şeirlərin hər biri həyatı aşiq baxışları ilə görən, duyan və sevən qadınların qəlb pıçıltıları olduğu üçün ruha xoş təsir bağışlayır.
Fatimə-Rasimənin qələmə aldığı “Yetimə bir qız” hekayəsi qadın müəlliflərin əsərləri arasında yeganə nəsr nümunəsidir. Əsər demək olar ki, kövrək notlar üstə köklənib. Müəllif, toyuna 10 gün qalmış yetim bir qızın gəlinlik paltarı olmadığından yaşadığı kədərini, səadətə qovuşacağı günlə bağlı arzularını ifadə edir. İmkansızlıq xoşbəxtliyinin qarşısında sanki keçilməz sədd kimi dayanıb, qızı naümid və pərişan etmişdir. Pəncərə qarşısına çəkilərək göz yaşı tökən qızcığaz toy günü gəlinlik libasını hardan tapacağını düşünür. Elə bu zaman qapı döyülür. Gələn xidmətçi qadın qoltuğundakı boğçanı qıza uzadaraq deyir: “– Xanım əfəndinin sizə və validənizə salamını təbliğ edirəm. O, sizin üçün həmən boğçadakı libası göndərdi. Lakin biçimi təbdil edilmək lazım. Xərci-məsafirinə sərf olmaq üçün bu paranı dəxi sizə verməyi əmr etdi”.
Ağ ipəkdən qədimi bir dəst libas qızcığazı bəxtəvər etmişdi. Amma həddən ziyada böyük olan bu libas qızın ölçüsünə və zövqünə görə yenidən tikilməliydi. Müəllif qızın bacarığına, qeyrətinə, əl qabiliyyətinə meydan verilən belə bir məqamda ağıllı, işgüzar, hətta “hünərvər modistlərin” belə, bacarmadığı işi zərif qızcığazın məharətlə gördüyünü açıqlayır. Təbiətən də incə ruhlu, yaradıcı təxəyyülə malik olan qız sanki qəlbinin gözəlliyini, sevincini sünbül kimi, gül kimi libasın üstünə düzür.
Bu kiçik hekayədə müəllifin fikrini duymaq çətin deyil. Sevinməyə, xoşbəxt olmağa haqqı çatan yetim bir qızcığazı ovundurmaq, arzusuna qovuşdurmaq əsərin əsas ideyasını ifadə edir. Haqdan gələn kömək kimi, xeyirxah bir qadının onun dadına çatması da bu ideyanı gerçəkləşdirən maraqlı bir detaldır. Bunlar həyat həqiqətləri də ola bilər. Lakin hekayənin nağıl süjeti əsasında işlənməsi daha təsirlidir…
Zənnimizcə, ötən əsrin ikinci onilliyində İrəvanın ədəbi, mədəni mühitinin inkişafına təsir etmiş “Bürhani-həqiqət” (1917) jurnalında görünən yaradıcı qadınlarla bağlı araşdırma-tədqiqatların aparılması bu gün daha aktual, həm də vacib mövzulardan biri olaraq elmi müstəviyə gətirilməlidir…
Səlim Babullaoğlunun “Maskalı adamların himni. İlyas Göçmənin şəkil dəftəri” /“Maskeli Adamların Marşı. İlyas Göçmen’in Fotoğraf Defteri” şeirlər kitabı İstanbulda, “Ketebe” nəşriyyatında işıq üzü görüb.
Kitabda daxil edilən 40 şeir Türkiyəli fotoqraf İlyas Göçmənin 40 fotosuna yazılıb. Şeirləri türk dilinə Ömər Küçükməhmətoğlu çevirib. Kitabın redaktoru və giriş yazısının müəllifi Əli Oturaklı, seriya redaktoru Aykut Ərtoğruldur. Kitab üzərində Harun Tan, Əray Sarıçam, Nilgün Sönməz çalışıblar. Nəşriyyat rəhbəri Furqan Çalışqandır.
Bu, Səlim Babullaoğlunun Türkiyədə nəşr olunan ikinci şeir kitabıdır.
Səlim Babullaoğlu:
“Bu hadisədən məmnunam və “Ketebe” nəşriyyatına, kitab üzərində bütün çalışanlara, xüsusən Aykut Ertuğrula və Ali Oturaklıya minnətdaram. Eyni zamanda, dostlarımı – fotoqraf İlyas Göçməni və şeirlərin tərcüməçisi Ömər Küçükmehmetoğlunu təbrik edirəm.
Bu kitabı, daha doğrusu kitabdakı 40 şeiri mən 2007-2009-cu illərdə yazmışam. Ümumiyyətlə, kitabın ideyası, necə oldu ki, bu şeirləri yazdım, bütün bunlar haqqında kitabın sonundakı qeydlər bölümündə ətraflı məlumat var.
Kitabların, müəlliflərdən ayrı, müstəqil taleyi var. 18 il əvvəl yazılmağa başlayıb bu şeirlər. Ana dilimizdə 2 nəşri olub. “Mütərcim” nəşriyyatında, sonra isə “Parlaq imzalar”da. Zamanında maraqla qarşılanıb. İranda ayrıca çap olunub. Bu silsiləyə aid olan şeirlərin bir qismi İngiltərədə, Gürcüstanda, Rumıniyada, Ukraynada, Rusiyada və s. ölkələrdə həm ədəbi nəşrlərdə, həm də həmin ölkələrdə işıq üzü görmüş kitablarımda yer alıb. İranda ana dilimizdə ayrıca nəşr olunub.
Zamanında, hələ ana dilimizdə ilk dəfə çap olunanda kitab fərqli ədəbi nəşrlər, tənqidçilər tərəfindən maraqla qarşılanmışdı, haqqında xeyli yazılar yazılmışdı, həm burda, həm xaricdə. 2000-2010-cu illərin uğurlu şeir kitablarından biri kimi kult.az saytının sorğularında, deyəsən üçlükdə yer almışdı.
Dünya şeir tarixində bir fotoya və ya rəsm əsərinə yazılmış şeirlər var. Amma silsilə şəklində fotolara yazılmış şeirlər, bildiyim qədərilə yoxdur.
Söz vaxtına çəkər, 2016-cı ilin noyabr ayında İlyas Göçmənin Bakıda sərgisi, təəssüf, özü xəstəliyi səbəbilə səfərini təxirə salmışdı, Gənc Tamaşacılar Teatrında isə “Viziual poeziya” axşamı keçirilmiş, kitabın ikinci nəşrinin təqdimatı da olmuşdu.
Türkiyə nəşri bəlkə daha tez ola bilərdi. Çünki bu silsilənin türk dilinə daha əvvəl 2 başqa tərcüməsi vardı.
Amma olmadı.
Bu kitabın çapı ilə bağlı Türkiyənin 4 böyük nəşriyyatı ilə danışığım olmuşdu. İkisi nəşrə razılıq vermişdi. Mən “Ketebe”ni seçdim. Çünki, “Ketebe”nin poeziya ilə bağlı nəşrlərinin daha çox bəyənirdim.
Ümid edirəm, oxucusunu tapacaq…”
(Səlim Babullaoğlu İlyas Göçmənlə birlikdə. İstanbul)
Kitabın redaktoru Əli Oturaqlı yazır:
“Babullaoğlunun şeirində, həyatın adi halı sehrli bir şey olaraq ortaya çıxır. Bir simitçinin xəyalları, bir qazinin müharibədən sonrakı səssizliyi, “arxa küçə uşaqları”nın əzbəri pozan coşğusu, bir alma satıcısının torpağa olan sadiqliyi, hamısı bu şeirlərin qəhrəmanlarıdır. Şair o insanların zehninə girir, lakin onların içinə sızmaq üçün didaktik bir yol seçmir. Sadəcə zamanın kənarına ilişir, sadəcə o kadrdakı sükunətin nəbzini tutur. Buna görə bu kitabdakı hər fiqur, hər danışıq, hər daxili monoloq, eyni zamanda şeirin bir forma sınağıdır da. Sərbəst vəzn, qafiyəli misralar, vizual şeir, uşaq nağılının tərzi, ya da epik dillə hörülmüş marşlar…
“İlyas Göçmənin şəkil dəftəri”, sadəcə bir vizual-şeir çalışması deyil; eyni zamanda görmə biçimlərinə, yaddaşa, etik və estetik məsələyə dair əhatəli bir poetik təcrübədir. Şairin öz ifadəsiylə, bu 40 fotoşəkil ən az 40 imkandır; məkansal, duyğusal, zamansal, dil və metafizik müstəvilərdə açılan 40 ayrı şeir qapısı… Hər biri oxucunu həm xarici dünyaya, həm də öz daxili mənzərəsinə çağırır.
Bu kitabda fotoşəkillər danışmaz, amma şeir onları dilə gətirir. Şeirlər, nə sadəcə izah, nə də sadəcə müşayiətdir; hər biri özbaşına, müstəqil nəfəs alan, amma fotoşəkildən də ayrılmayan canlı orqanizmlərdir.
Bu kitab, bir fotoşəkil dəftərinin ötəsinə keçərək, modern şəhər insanının vizual yaddaşına, duyğusal qırılmalarına, etik sorğulamalarına şeirlə cavab verir. Şairin, zamanın içində unutduğumuz əşyaları, üzləri, jestləri, uşaqlıqları, müharibələri, sülhləri birər şeir süzgəcindən keçirərək yenidən qurması, kitabı sadəcə vizual bir arxiv deyil, poetik bir dirəniş mətninə çevirir.
Tərcümə müddətində və redaktə prosesində bu əsərin tərcüməçisi Ömər Küçükməhmətoğlu, hər zaman bizə dəstək oldu. Səlim Babullaoğlu, məhsuldar zəka və müdrik nəzakətiylə əlinizdəki kitabın son halına gəlməsində əhəmiyyətli töhfələr verdi. İlyas Göçmən isə 40 fotoşəkiliylə, necə ki şairimizə və tərcüməçimizə 40-dan çox perspektiv təqdim etmişsə, mənim də həyata qarşı olan perspektivimə 40-dan çox dərinlik əlavə etdi. Həmçinin bu şeirlərlə, türkcəmizdəki ortaq incəlikləri təkrar görmək, 40-dan çox qatın perspektivimə əlavə edilməsini nağılvari bir hala gətirdi. Çünki bu ortaq incəlikləri meydana gətirən bütün kəlmələr, rəhmətlik nənəmin mənə nağıl danışarkən istifadə etdiyi sözlər idi. İndi bu kitabın səhifələrini çevirməyə başladığınızda, yalnız şeirləri deyil, o fotoşəkillərin içindəki kadrxarici gerçəkliyi, hər sətrin arxasındakı etik sualı və hər şeirin içindəki görünməyəni də oxumağa hazır olun.
Çünki bu kitab, sadəcə baxmaqla qalmayanlar üçün yazıldı…”
(Səlim Babullaoğlu kitabın tərcüməçisi Ömər Küçükmehmetoğlu ilə, Bakı)
Səlim Babullaoğlunun yeni kitabı Türkiyədə “Ketebe” nəşriyyatında çap olunub
“Maskalı adamların himni. İlyas Göçmənin şəkil dəftəri” / “Maskeli Adamların Marşı. İİlyas Göçmen’in Fotoğraf Defteri” şeirlər kitabım İstanbulda, “Ketebe” nəşriyyatında işıq üzü gördü.
Kitabda daxil edilən 40 şeir Türkiyəli fotoqraf İlyas Göçmənin 40 fotosuna yazılıb. Şeirləri türk dilinə Ömər Küçükməhmətoğlu çevirib. Kitabın redaktoru və giriş yazısının müəllifi Əli Oturaklı, seriya redaktoru Aykut Ərtoğruldur. Kitab üzərində Harun Tan, Əray Sarıçam, Nilgün Sönməz çalışıblar. Nəşriyyat rəhbəri Furqan Çalışqandır. Bu Səlim Babullaoğlunun Türkiyədə nəşr olunan ikinci şeir kitabıdır.
Səlim Babullaoğlu: “Bu hadisədən məmnunam və “Ketebe” nəşriyyatına, kitab üzərində bütün çalışanlara, xüsusən Aykut Ertuğrula və Ali Oturaklıya minnətdaram. Eyni zamanda, dostlarımı- fotoqraf İlyas Göçməni və şeirlərin tərcüməçisi Ömər Küçükmehmetoğlunu təbrik edirəm. Bu kitabı, daha doğrusu kitabdakı 40 şeiri mən 2007-2009-cu illərdə yazmışam. Ümumiyyətlə, kitabın ideyası, necə oldu ki, bu şeirləri yazdım, bütün bunlar haqqında kitabın sonundakı qeydlər bölümündə ətraflı məlumat var. Kitabların, müəlliflərdən ayrı, müstəqil taleyi var. 18 il əvvəl yazılmağa başlayıb bu şeirlər. Ana dilimizdə 2 nəşri olub. “Mütərcim” nəşriyyatında, sonra isə “Parlaq imzalar”da. Zamanında maraqla qarşılanıb. İranda ayrıca çap olunub. Bu silsiləyə aid olan şeirlərin bir qismi İngiltərədə, Gürcüstanda, Rumıniyada, Ukraynada, Rusiyada və s. ölkələrdə həm ədəbi nəşrlərdə, həm də həmin ölkələrdə işıq üzü görmüş kitablarımda yer alıb. İranda ana dilimizdə ayrıca nəşr olunub. Zamanında, hələ ana dilimizdə ilk dəfə çap olunanda kitab fərqli ədəbi nəşrlər, tənqidçilər tərəfindən maraqla qarşılanmışdı, haqqında xeyli yazılar yazılmışdı, həm burda, həm xaricdə. 2000-2010-cu illərin uğurlu şeir kitablarından biri kimi kult.az saytının sorğularında, deyəsən üçlükdə yer almışdı. Dünya şeir tarixində bir fotoya və ya rəsm əsərinə yazılmış şeirlər var. Amma silsilə şəklində fotolara yazılmış şeirlər, bildiyim qədərilə yoxdur. Söz vaxtına çəkər, 2016-cı ilin noyabr ayında İlyas Göçmənin Bakıda sərgisi, təəssüf, özü xəstəliyi səbəbilə səfərini təxirə salmışdı, Gənc Tamaşacılar Teatrında isə “Viziual poeziya” axşamı keçirilmiş, kitabın ikinci nəşrinin təqdimatı da olmuşdu. Türkiyə nəşri bəlkə daha tez ola bilərdi. Çünki bu silsilənin türk dilinə daha əvvəl 2 başqa tərcüməsi vardı. Amma olmadı. Bu kitabın çapı ilə bağlı Türkiyənin 4 böyük nəşriyyatı ilə danışığım olmuşdu. İkisi nəşrə razılıq vermişdi. Mən “Ketebe”ni seçdim. Çünki, “Ketebe”nin poeziya ilə bağlı nəşrlərinin daha çox bəyənirdim. Ümid edirəm, oxucusunu tapacaq…”
İlyas Göçmənlə İstanbuldaÖmər Küçükməhmətoğlu ilə Bakıda
Azərbaycan və Özbək şairlərinin hər iki dildə çıxan antologiyasının daha bir təhsil ocağında təqdimatı keçirildi. Antologiya “Ədəbi və əbədi körpü” adlanır. Qalın üz qabığı, nəfis tərtibatla hazırlanan 336 səhifəlik kitab “Maarif” nəşriyyatı tərəfindən çap olunub. “İsmayıllı Yazarları Ədəbi İcyimai Birliyi” tərəfindən tərtib olunan antologiya Azərbaycan Respublikası Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Fondunun vəsaiti hesabına ərsəyə gəlib. Özbək dilindəki şeirləri Azərbaycan dilinə Şahməmməd Dağlaroğlu, Azərbaycan dilindəki şeirləri Özbək dilinə Şəhla Qasımova tərcümə edib, uyğunlaşdırıb. Kitabın tərtibatçısı Büllur Məmmədovadır. Kitaba Azərbaycan şairlərindən Maarif Soltanın, İbrahim İlyaslının, Adilə Nəzərin, Əkbər Qoşalının, Mövlud Teymurun, Şahməmməd Dağlaroğlunun, Murad Məhərrəmin, Turac Hilalın, Cəbrayıl Hüseynin, Rüstəm Məbudoğlunun, Mehriban İbrahimovanın, Özbək şairlərindən Abdulla Vəhşin, Münəvvər Osmanovanın, Mənzurə Bəxtiyarın, Sənubər Mehmanın, Nurxan Əlimirzəyevanın, Dilarəm Əbdürəhmanqızının, Gülzirə Şərifovanın, Nurbəy Babanəzərovun, Zilalə Xocaniyazovanın, İlham Nəbinin və Zilaləbanu Xalıqovanın şeirləri və qısa bibloqrafik məlumatları daxil edilmişdir. Növbəti təqdimat tədbiri 17 oktyabr 2025-ci ildə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Kollecində keçirildi. Tədbirdə “İsmayıllı Yazarları Ədəbi İctimai Birliyi”nin sədri şair Şahməmməd Dağlaroğlu, yazıçı Əli bəy Azəri, Büllur Məmmədova, Kollecin bir qrup müəllim və tələbə heyəti iştirak etdilər. Şahməmməd Dağlaroğlu geniş məzmunda çıxış edərək tədbir iştirakçılarına layihə və onun ərsəyə gəlməsi barədə məlumat verdi, şeirlər səsləndirdi və tələbələrin suallarını cavablandırdı. Yazıçı Əli bəy Azəri Azərbaycan-Özbəkistan ədəbi əlaqələrindən, onun inkişafından danışdı, hər iki qardaş xalqın tarixi köklərindən, yaxınlığından bəhs etdi. Tələbələr arasından bir neçə nəfər şeirlər səsləndirdilər.
Kollecin müəllimi yekun sözü ilə çıxış etdi. Qiraətçi tələbələrə kitablar hədiyyə olundu. Tədbirin sonunda xatirə şəkilləri çəkildi.
.jpg)
