Şuşada Vaqif Poeziya Günləri yekunlaşıb. Poeziya Günləri çərçivəsində Şuşanın bir sıra tarixi və mədəni məkanlarında müxtəlif tədbirlər baş tutub. Yaddaqalan anlar (fotolar):
Məlumatı hazırladı: Tuncay ŞƏHRİLİ
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
CIDIR DÜZÜNDƏ
(Sevimli şair dostum Qəşəm Nəcəfzadəyə)
Şeir oxuyurdun Cıdır düzündə,
Sovqatın eşq idi Şuşadan sənin.
Hər misran bir nazlı simfoniyaydı,
Sıxanda əlini Natəvan sənin.
Sevdası başqaydı çəkdiyin ahın,
Nə qəfəs bülbülün,nə bu taxt şahın.
Dönür “Durnalar”ı Molla Pənahın,
Vəsfinə dayanıb Cabbar,Xan sənin.
Şuşada dağların o duman tülü,
Yenə yaraşıqlı,yenə mürgülü.
Bağrına basıbsan Xarıbülbülü,
Şeir göyərtdiyin o meydan sənin.
Müəllif: Əlirza Həsrət
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
YAZARLAR.AZ
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
Jan Jak Russonun “İctimai Müqavilə” və Tomas Hobbsun “Leviafan” əsərlərinin multikultural müqayisəli təhlili
Siyasi fəlsəfə sahəsində Jan-Jak Russo və Tomas Hobbs əsərləri ictimai müqavilə və idarəçilik anlayışımızı əhəmiyyətli dərəcədə formalaşdıran nüfuzlu şəxsiyyətlər kimi seçilirlər. Russonun “İctimai Müqavilə” və Hobbsun “Leviafan” əsərlərində cəmiyyətin, avtoritetin və dövlətin təbiəti haqqında ziddiyyətli perspektivlər təqdim olunur. Bu nəzəriyyələrin multikulturalizmlə kəsişməsinin tədqiqi müxtəlif cəmiyyətlərin mürəkkəblikləri haqqında maraqlı fikirlər açır. Russonun “İctimai Müqavilə” və Hobbsun “Leviafanı” idarəçiliyin, cəmiyyətin və insan davranışının təbiəti haqqında əhəmiyyətli fikirlər verir. Jan-Jak Russo və Tomas Hobbs ictimai müqavilə və təbiətin vəziyyəti haqqında təzadlı fikirlər təqdim edirlər. Hər iki filosof cəmiyyətlərin formalaşması və hökumətlərin rolunu müzakirə edərkən, onların perspektivləri insan təbiəti, fərdi azadlıq və siyasi hakimiyyətin legitimliyi kimi əsas məsələlərdə fərqlidir.
Russo fəlsəfəsi vətəndaşların kollektiv maraqlarını təmsil edən “ümumi iradə” ideyasını vurğulayır. O, iddia edir ki, ədalətli cəmiyyətdə fərdlər ümumi mənafe üçün ümumi iradəyə tabe olmalıdırlar. Russo hesab edirdi ki, multikulturalizm müxtəlif mədəni kimliklərə hörmət edildiyi və ümumi iradənin formalaşmasına töhfə verdiyi müddətcə ictimai müqavilə çərçivəsində yerləşə bilər. Onun fikrincə, dövlət müxtəlif mədəni qrupların özünəməxsus kimliklərini qoruyub saxlamaqla onların arasında harmonik birlik yaratmağı qarşısına məqsəd qoymalıdır. Russo nəzəriyyəsinin mərkəzində fərdi azadlıq və icma daxilində bərabərlik anlayışı dayanır. O, iddia edirdi ki, qanuni hökumət xalqın ümumi iradəsini əks etdirməli, qərarların imtiyazlı bir azlığın maraqlarına xidmət etməkdənsə, kollektivin xeyrinə olmasını təmin etməlidir. Russonun ümumi iradənin əhəmiyyətini və xalq suverenliyi anlayışını vurğulaması multikultural cəmiyyətlər üçün əhəmiyyətli təsirlərə malikdir. Belə kontekstlərdə problem ümumi iradənin cəmiyyətin birliyinə xələl gətirmədən müxtəlif mədəni, dini və ictimai dəyərlərə necə hörmət edəcəyini və onlara uyğunlaşa biləcəyini müəyyən etməkdən ibarətdir.
Bundan fərqli olaraq, Hobbsun “Leviafan” əsəri hökumətə və multikulturalizmə daha avtoritar baxışı təqdim edir. O iddia edir ki, təbiət vəziyyətində insanlar öz maraqları və güc istəyi ilə idarə olunur və bu, xaotik varlığa gətirib çıxarır. Hobbs təbiətin vəziyyətini həyatın “iyrənc, qəddar və qısa” olduğu əbədi müharibə və xaos şəraiti kimi təsvir edirdi. Bu vəziyyətdən xilas olmaq üçün fərdlər öz təbii hüquqlarından cəmiyyətdə nizam və təhlükəsizliyi təmin etmək səlahiyyətinə malik olan suveren hakimiyyətə – Leviafana – imtina edirlər. Hobbsun “Leviafan”ı cəmiyyətin dağılmasının qarşısını almaq və sülh və sabitliyi təmin etmək üçün vacib olan güclü mərkəzi hakimiyyəti simvollaşdırır. Onun nizam-intizamı qorumaq üçün güclü hökumətin zəruriliyinə diqqət yetirməsi ictimai birliyin və hakimiyyətə itaətin vacibliyini vurğulayır. Multikultural kontekstdə Hobbsun “Leviafan”ı müxtəlifliyin idarə olunmasında və fərqli mədəni inanc və təcrübələrdən irəli gələn potensial münaqişələrə vasitəçilikdə güclü mərkəzi hökumətin rolu ilə bağlı suallar qaldırır. “Leviafan”a bənzər bir hakimiyyət necə ola bilər? Asayişi qorumaq və münaqişənin qarşısını almaq üçün fərdlər öz azadlıqlarını suveren hakimiyyətə təhvil verməlidirlər. Çoxmədəniyyətli cəmiyyətdə Hobbs, sosial birliyi qorumaq və mədəni toqquşmaların qarşısını almaq üçün ümumi qanunlar və dəyərlər dəsti tətbiq edən güclü mərkəzləşdirilmiş gücü müdafiə edir.
Məlumatı hazırladı: Zəhra HƏŞİMOVA
“ARİSTOTEL POETİKASI” RUBRİKASI
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
ZAUR USTACIN “SEVGİ DOLU ŞEİRLƏR” KİTABINDAN:
USTACAM
Müzəffər ordunun şanlı əsgəri,
Ərənlər yurdunun ər övladıyam!
Zalımın zülmünə təhəmmülüm yox,
Babəklər yurdunun hürr övladıyam!
* * *
Ustadım Nəsimi, sözümüz sözdü,
Ədalət, həqiqət bağrımda közdü,
Ziyadar dühası bir deyil, yüzdü,
Mövlalar yurdunun nur övladıyam!
* * *
Dərvişəm, müqqəddəs sayılır təkkəm,
Hülqumdan yuxarı dayanır öfkəm,
Od, ocaq diyarı tanınır ölkəm,
Alovlar yurdunun nar övladıyam!
* * *
Unutma, şah babam Xətai başdı,
Nadir şah, mətədə tərpənməz daşdı,
İlham, nə keçilməz sədləri aşdı,
İgidlər yurdunun nər övladıyam!
* * *
Tarixdə Nəbisi, Koroğlusu var,
Gen dünya yağıya daim olub dar,
Düşmən qarşımızda yenə oldu xar,
Aslanlar yurdunun şir övladıyam!
* * *
Göydən Yer üzünə ərmağan, payam,
Gündüzlər Günəşəm, gecələr Ayam,
Ən parlaq ulduzdan törəyən boyam,
Ozanlar yurdunun sirr övladıyam!
* * *
Ustacam, vətənim vətən içində,
Axıb duruluruq zaman köçündə,
Min bir anlamı var, adi “heç”in də,
Aqillər yurdunun pir övladıyam!
DAĞLAR
(Dağlara xitabən üçüncü şeiri)
Tarix səhnəsində yetişdi zaman,
Başlanmış bu çağın mübarək, dağlar!
Hələ nə zəfərlər gözləyir bizi,
Qutlanmış novrağın mübarək, dağlar!
* * *
Dövranın gərdişi döndü, dəyişdi,
Davadan doğulan ərlər yetişdi,
Didilmiş yaralar tutdu, bitişdi,
Üç rəngli duvağın mübarək, dağlar!
* * *
Nə vaxtdır yol-iriz bağlı qalmışdı,
Qoynunda yağılar məskən salmışdı,
Canımı sağalmaz bir dərd almışdı,
Sayalı qonağın mübarək, dağlar!
* * *
Xətai qırmadı könül bağını,
Nadir unutmadı hicran dağını,
İlhamın silahı əzdi yağını,
Dəmirdən yumruğun mübarək, dağlar!
* * *
Qurtuldu yağıdan zənburun, balın,
Bir başqa görünür yamacın, yalın,
Zirvəndən boylanır şanlı hilalın,
Müqəddəs sancağın mübarək, dağlar!
* * *
Haqqa nisbət tutub ulu Ələsgər,
Andırıb, tanıdıb, bilib pərisgar,
Hər səngər məbəddi, pirdi hər əsgər,
Şuşa tək ocağın mübarək, dağlar!
* * *
Ay Ustac, min şükür arzuna yetdin,
“Dədə”n gedən yolu, sən də qət etdin,
Dolandın dünyanı yurdunda bitdin,
Doqquzu zər tuğun mübarək, dağlar!
Müəllif: Zaur USTAC
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
YAZARLAR.AZ
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
İVAN İLİÇİN EKZİSTENTİALİZMİ
Lev Tolstoyun “İvan İliçin ölümü” romanında 19-cu əsrdə Rusiyada yüksək məhkəmə hakimi olan qəhrəmanın həyatı və ölümü vasitəsilə ekzistensialist mövzuları araşdırılmışdır. İvan İliç nümunəvi hesab etdiyi, cəmiyyətin gözləntilərinə uyğun, sosial nərdivanları yüksələn və peşəkar uğur qazanan bir həyat yaşayır. Ancaq ölümcül xəstəliyə düçar olanda həyatı dramatik şəkildə dəyişir.Vəziyyəti pisləşdikcə İvan varlığının səthiliyi ilə üzləşir.Bir vaxtlar statusunda və maddi var-dövlətində tapdığı rahatlıq dağılır və onu ölümünün açıq reallığı ilə üz-üzə qoyur.
Tolstoyun İvanın ekzistensial böhranını təsviri insan vəziyyətini dərindən araşdırır. İvanın xəstəliyi onu həyatının mənasını və etdiyi seçimləri şübhə altına almağa məcbur edir. O, anlayır ki, cəmiyyət tərəfindən bəyənilmək və maddi sərvət əldə etmək ardınca getməsi onu həqiqi xoşbəxtlikdən və xoşbəxtlikdən yayındırıb. Bu reallaşma ekzistensial fəlsəfədə əsas mövzu ilə səsləşir: əsl məna xarici təsdiqdə deyil, şəxsi həqiqilik və özünüdərkdə tapılır. Ömrünün son anlarında İvan köklü dəyişikliklərə məruz qalır. O, ümidsizlikdən qəbula və maariflənməyə keçir, ölüm qarşısında belə məna tapmaqda mövcud olan inamın simvolu olur.
İvanın hekayəsi, ölümlə üzləşməyin daha həqiqi və mənalı bir varlığa səbəb ola biləcəyinə dair ekzistensialist fikri təsvir edir. İvan İliçin ölümü həyatın son suallarını dərindən və dürüst araşdırdığına görə Tolstoyun insan varlığının dərinliklərinə varmaq, oxucuları öz həyatları haqqında düşünməyə və həqiqi məna axtarışına çağırmaq bacarığı misilsizdir,
Məlumatı hazırladı: Zəhra HƏŞİMOVA
“ARİSTOTEL POETİKASI” RUBRİKASI
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
SALAM, ŞUŞA!
Otuz il bizimçün döndün xəyala,
Nəhayət yetişdik şirin vüsala,
Səni görmək üçün çıxmışam yola,
Arzum həqiqətlə yürüyür qoşa,
Salam, Şuşa!
Qəhrəman ordumuz keçilməz dağla
Gəldi harayına dişlə, dırnaqla,
Qırdı düşmənləri yüngül yaraqla,
Salıb öz izini qayaya, daşa,
Salam, Şuşa!
Yaşadın bəxtinə düşən qədəri,
Unut bundan sonra qəmi, kədəri,
Hər dün gözəlləşən gözəl şəhəri
Bütün elim-obam gəzib dolaşa,
Salam, Şuşa!
Nəhayət yetişdim Cıdır düzünə,
Bələndim Vaqifin şirin sözünə,
Düşərək ustadın aydın izinə,
İlhamım çağladı, təb gəldi cuşa,
Salam, Şuşa!
Gəldim, gözlərində gülüşü gördüm,
O mavi səmanı, günəşi gördüm,
Səni əbədilik qəlbimə hördüm,
Daha bundan sonra bəxtəvər yaşa,
Salam, Şuşa!
18.07.2024 – ŞUŞA
Müəllif: ELÇİN MƏLHƏMLİ
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
YAZARLAR.AZ
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
Bu gündən Şuşada Vaqif Poeziya Günləri başlayıb. Poeziya Günləri çərçivəsində Şuşanın bir sıra tarixi və mədəni məkanlarında müxtəlif tədbirlər təşkil ediləcək. Yazarlar Şuşada (fotolar):
Məlumatı hazırladı: Tuncay ŞƏHRİLİ
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
ZAUR USTACIN “SEVGİ DOLU ŞEİRLƏR” KİTABINDAN:
USTACAM
Müzəffər ordunun şanlı əsgəri,
Ərənlər yurdunun ər övladıyam!
Zalımın zülmünə təhəmmülüm yox,
Babəklər yurdunun hürr övladıyam!
* * *
Ustadım Nəsimi, sözümüz sözdü,
Ədalət, həqiqət bağrımda közdü,
Ziyadar dühası bir deyil, yüzdü,
Mövlalar yurdunun nur övladıyam!
* * *
Dərvişəm, müqqəddəs sayılır təkkəm,
Hülqumdan yuxarı dayanır öfkəm,
Od, ocaq diyarı tanınır ölkəm,
Alovlar yurdunun nar övladıyam!
* * *
Unutma, şah babam Xətai başdı,
Nadir şah, mətədə tərpənməz daşdı,
İlham, nə keçilməz sədləri aşdı,
İgidlər yurdunun nər övladıyam!
* * *
Tarixdə Nəbisi, Koroğlusu var,
Gen dünya yağıya daim olub dar,
Düşmən qarşımızda yenə oldu xar,
Aslanlar yurdunun şir övladıyam!
* * *
Göydən Yer üzünə ərmağan, payam,
Gündüzlər Günəşəm, gecələr Ayam,
Ən parlaq ulduzdan törəyən boyam,
Ozanlar yurdunun sirr övladıyam!
* * *
Ustacam, vətənim vətən içində,
Axıb duruluruq zaman köçündə,
Min bir anlamı var, adi “heç”in də,
Aqillər yurdunun pir övladıyam!
DAĞLAR
(Dağlara xitabən üçüncü şeiri)
Tarix səhnəsində yetişdi zaman,
Başlanmış bu çağın mübarək, dağlar!
Hələ nə zəfərlər gözləyir bizi,
Qutlanmış novrağın mübarək, dağlar!
* * *
Dövranın gərdişi döndü, dəyişdi,
Davadan doğulan ərlər yetişdi,
Didilmiş yaralar tutdu, bitişdi,
Üç rəngli duvağın mübarək, dağlar!
* * *
Nə vaxtdır yol-iriz bağlı qalmışdı,
Qoynunda yağılar məskən salmışdı,
Canımı sağalmaz bir dərd almışdı,
Sayalı qonağın mübarək, dağlar!
* * *
Xətai qırmadı könül bağını,
Nadir unutmadı hicran dağını,
İlhamın silahı əzdi yağını,
Dəmirdən yumruğun mübarək, dağlar!
* * *
Qurtuldu yağıdan zənburun, balın,
Bir başqa görünür yamacın, yalın,
Zirvəndən boylanır şanlı hilalın,
Müqəddəs sancağın mübarək, dağlar!
* * *
Haqqa nisbət tutub ulu Ələsgər,
Andırıb, tanıdıb, bilib pərisgar,
Hər səngər məbəddi, pirdi hər əsgər,
Şuşa tək ocağın mübarək, dağlar!
* * *
Ay Ustac, min şükür arzuna yetdin,
“Dədə”n gedən yolu, sən də qət etdin,
Dolandın dünyanı yurdunda bitdin,
Doqquzu zər tuğun mübarək, dağlar!
Müəllif: Zaur USTAC
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
YAZARLAR.AZ
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
Şuşa
Könlüm evində gözəl, istəkli canansan, Şuşa,
Elə bağlıyam sənə, gözümdə cahansan, Şuşa.
Həsrətə, nisgilə mən çox oldum dərdi-mübtəla,
Buludlar arasında sən bir kəhkəşansan, Şuşa.
Ey mənim xan şəhərim,söylə sən nələr yaşadın,
Desələr inanmaram, demə ki, talansan, Şuşa.
Vüsala yetməkçün nə edim mən qəlbipərişan,
Durmusan dağ başında, yenə zərəfşansan, Şuşa.
Çəkdikcə nazını dağlar nazlanırsan daha da,
Qorudu dağlar səni, dağlarda ceyransan, Şuşa.
Tanrının göz yaşımı möcüzə Xarıbülbülün,
Qüdrətindən yaranan sirli xanımansan, Şuşa.
Etmə nihan üzünü, bir bax, gəlmişəm qoynuna,
Küsmüsən yoxsa məndən, nə hüsnüpünhansan, Şuşa.
İllərdiki qəlbimə sən hökmdar səltənətim,
Yenə qəlbimdə həmin o şövkəti-şansan, Şuşa.
Heç bilməzdim bu qədər qüssə verərsən sən mənə,
Sən demə, aşiqini dərdlərə salansan, Şuşa.
Bircə gün xəyalımdan silə bilmədim səni mən,
Otuz il ürəyimdə qəmi-zimistansan, Şuşa.
Sənin qədər sevilən şəhər görmədim dünyada,
Bu nə sevgi, bu nə sirr, ilahi məkansan, Şuşa.
Qəddi-qamətinə qurban, yenə şux dayanmısan,
Sevdanın söz mülkünün şahı-sultan, Şuşa.
Шуша
Ты души моей желанная, излюбленная,
Шуша.
Я так привязана к тебе, словно ты- вселенная,
Шуша.
Как долго ж с тоскою дружила моя несчастная душа,
Ты- словно млечный путь средь облаков,
Шуша.
Что пережил хан город? Скажи мне неспеша,
Расскажешь, не поверю, что разрушена,
Шуша.
Что делать мне несчастной, чтоб встретиться с тобой?
С вершины гор победы символ представляешь ты собой,
Шуша.
Чем больше любят тебя горы, тем больше нежишься,
А горы сберегли тебя, горный ты джейран,
Шуша.
Может чудо харыбюльбюль- это божья слеза?
Ты, созданная мощью своей, тайное творенье,
Шуша.
Не прячь же лик свой, посмотри, я на поклон к тебе пришла.
А может ты обижена, что смотришь так растерянно,
Шуша?
Владыкою все эти годы ты была, тобой покорена моя душа,
И снова для меня ты та же роскошь и богатство,
Шуша.
Не знала, что сможешь окутать грустью и будет тяжкой ноша,
Ты даже способна горем одарить любящего тебя,
Шуша.
Ни дня не смогла стереть тебя, былое в памяти круша,
Уж 30 лет в душе моей засела грустью ты,
Шуша.
Не видела города иного, который был любим так всеми.
Что за любовь, что за тайна? Ты- божественная земля,
Шуша.
Снова гордо стоишь предо мною
Влюбленная в величие твое, смотрю я не дыша
Ты словесного владычества Севды султан,
Шуша!
Sevda Səfərli – Şuşa şeiri RUS DİLİNƏ
TƏRCÜMƏ EDƏN TƏRANƏ MƏMMƏD
Müəllif: SEVDA SƏFƏRLİ
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru
ҚӘНЕ МУҲАББАТ
Қаныма аралас меҳирге мегзес,
Сени ойламасам жаным ҳеш төзбес.
Дүньяда бар болсаң, бир аўыз тиллес,
Дәртиңди баян ет, қәне муҳаббат…
Ҳижран өзегинен дәрьядай ағып,
Гөззаллар қәлбине бир қыя бағып.
Тилим ҳәм қәлбиме зер – моншақ тағып,
Кеўлимди жаўладың және муҳаббат…
Сен жаныма кирип қозғаў саласаң,
Сырнықсам суў бой , ойға таласаң.
Бир өмир жүректе мәңги қаласаң,
Бирге мен жасасам қәне муҳаббат…
Дүнья гөззалларға берилген сыйлаў,
Айралық деген бар , инсанды қыйнаў.
Жүректе дүбирлеп шабыс бир айлаў,
Ушыр аспанларға қәне муҳаббат…
Гүл болып келесең сезимиң сиңип,
Пал ҳәрре сыяқлы гүлиңди билип.
Мени лал қыласаң жадырап күлип,
Қүдиретли күшиң бар әне муҳаббат…
Усы күшиң менен қал менде қыслап,
Сени қыялмайман кетпеймен таслап.
Лалазар далаға қолымнан услап,
Кетейик жол басла қәне Муҳаббат !…
18 июль 2024 жыл.
YAZAR: BİBİMƏRYƏM
ЖАНСАЯ (БИЙБИМӘРЬЯМ) УТАМБЕТОВА
Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana
===============================================
<<<< WWW.YAZARLAR.AZ və WWW.USTAC.AZ >>>>
Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru