www.yazarlar.az tərəfindən yazılmış bütün yazılar

"YAZARLAR" j., SEYMUR SÖNMƏZ, YAZARLAR, YAZARLAR JURNALI

SEYMUR SÖNMƏZ – ŞEİRLƏR

Yanvar 26, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

SEVGİSİZ YAŞASAM
Yaxşılar fərqlənməz, pislər olmasa,
Heç yağış yağarmı, bulud dolmasa?
Əgər bu dünyada izim qalmasa,
Yəqin ki, varlığım daşa dönərdi!
* * *
Axı, kim yamanlıq görüb dilimdən,
Heç vaxt ayrılmaram doğma elimdən.
Nə vaxtsa qələmim düşsə əlimdən,
Hər kəlməm gözümdə yaşa dönərdi!
* * *
Tənhalıq adamın qəddini bükər,
Dərd-qəm sınıq qəlbi min səmtə çəkər.
Bircə an sevgisiz yaşasam əgər,
Ömrüm bir şaxtalı qışa dönərdi!

SƏNDƏN XATİRƏDİR SƏNSİZLİK MƏNƏ
Bilmirəm sən niyə xəbərsiz getdin,
Qoydun ürəyimdə neçə iz,-getdin.
Son dəfə üzümə baxmayıb,düz getdin,
Döndünmü zülmətdə dumana-çənə –
Səndən xatirədir sənsizlik mənə!
* * *
Əllərim arxanca uzalı qaldı,
Həsrətim kölgənə qısılıb qaldı.
Eşqim göz yaşımdan asılb qaldı,
Ürəyim gör necə sızlayır yenə –
Səndən xatirədir sənsizlik mənə!
* * *
Adını qəlbimdən de, necə silim,
Keçir dərd içində hər ayım, ilim.
Hələ də sabaha çatmayır əlim,
Üzümü tutmuşam hər ötən günə –
Səndən xatirədir sənsizlik mənə!
* * *
Elə zənn etmə ki, dönmüşəm yada,
Ülvi bir sevgini vermərəm bada.
Əllərim əlinə toxunmasa da,
Adını anıram hey dönə-dönə –
Səndən xatirədir sənsizlik mənə!

İNDİ MƏNSİZ NECƏSƏN…
Bu ayrılıq ürəyinə yatdımı,
Ahım-naləm görən sənə çatdımı?
İşıq saçan bəxt ulduzun batdımı,
Zülmətəmi çevrilmisən gecə sən –
Söylə görüm, indi mənsiz necəsən?
* * *
Bilə-bilə saf eşqimi tapdadın,
Gedib döndün girovuna sən yadın.
De, başında çatladımı inadın,
Bir vədələr sığınmışdın gücə sən –
Söylə görüm indi mənsiz necəsən?
* * *
Bəxtinləmi de vermişdin səs-səsə,
Mat qalmışdım belə gizli həvəsə…
Bir ayağın qaçaq idi nədənsə,
Barı qaçıb qoşuldunmu köçə sən –
Söylə görüm, indi mənsiz necəsən?
* * *
Daha mənə deyiləsi sözün yox,
Ürəyində bircə qalam közün yox.
Danışmağa bəhanən yox, üzün yox,
İstəmirəm ta qarşımdan keçəsən –
Baxıb deyəm, indi mənsiz necəsən?

ƏHSƏN HÜNƏRİNİZƏ
(Qazilərimizə həsr edirəm)
Vətənin ən ağır günlərində siz,
Şəhid olmağa da hazır idiniz.
Düşmən çökən kimi qarşınızda diz,
Nur saçdı odunuz-közünüz sizin!
* * *
Vətən dünya boyda ürəkdi-candı,
Torpaq qorunanda yurddu-məkandı.
Deyəndə, “Qarabağ Azərbaycandı”!
Yayıldı hər yana sözünüz sizin!
* * *
Heç vaxt qeyb olmasın gözdə nurunuz,
Zəfər sevinciniz bəhrə-barınız.
Qoy, qaysaq bağlasın yaralarınız,
Gülsün zaman-zaman üzünüz sizin!
* * *
Haqq yolunda hər əzaba dözdünüz,
Yağıların bənd-bərəsin kəsdiniz.
“Dəmir yumruq”la düşməni əzdiniz,
Dil açdı hər yanda iziniz sizin!

20 YANVAR ŞƏHİDLƏRİ
Qarlı-zülmət bir gecədə nur saçdılar,
Yağılarla ərən kimi savaşdılar.
Azadlığa gedən yoldan söz açdılar –
20 Yanvar şəhidləri!
* * *
Paytaxt Bakı dönəndə qan dənizinə,
Bələd olduq imperiyanın iç üzünə.
Çevrildilər bəxtimizin gündüzünə –
20 Yanvar şəhidləri!
* * *
Nalə qalxdı asimana, üzüldü can,
Hər tərəfə yağış kimi çiləndi qan.
Ulu xalqın yaddaşında təzə ünvan –
20 Yanvar şəhidləri!
* * *
Namərd düşmən düşsə də qara niyyətə,
Məğlub oldu el gücünə, əzəmətə.
Alnı açıq üz tutdu əbədiyyətə –
20 Yanvar şəhidləri!
* * *
Biz bu dərdi daşısaq da aya-ilə,
Matəm rəngi ta yaraşmır qərənfilə.
Nəğmə kimi düşübdülər dildən-dilə –
20 Yanvar şəhidləri!

DANIŞIR MƏNİMLƏ KÖHNƏ ŞƏKİLLƏR
Nə gün-günə bənzər, nə də il-ilə,
Hər çiskin çevrilmir yağışa, selə.
Kövrək xatirələr gələndə dilə
Elə bil geriyə qayıdır illər –
Danışır mənimlə köhnə şəkillər!
* * *
Uşaqlıq çağımdan söz açır şəklim,
Cavanlığım kimi nur saçır şəklim.
Gah gözə görünür, gah qaçır şəklim,
Yaxamdan yapışıb dartanda əllər –
Danışır mənimlə köhnə şəkillər!
* * *
Hər biri saralıb solan varaqdı,
Sükuta qərq olan səsdi-soraqdı.
Piltəsi közərən şamdı-çıraqdı,
Titrəyir yarpaqtək əsdikcə yellər –
Danışır mənimlə köhnə şəkillər!
* * *
Yaddaşım çatsa da hərdən dadıma,
Kim çəkibsə, düşmür adı yadıma.
İsinəndə közərtimə-oduma,
Qəlbimdə gizlicə titrəyir tellər –
Danışır mənimlə köhnə şəkillər!
* * *
Seymuru sızladan alovdu-közdü,
Üstünü qar örtmüş cığırdı-izdi.
Dumanlı-çiskinli pərişan üzdü,
Dəyişə bilməyir səmtini sellər –
Danışır mənimlə köhnə şəkillər!

VƏFASIZ QIZLARI SEVMƏYƏ DƏYMƏZ
Tərsinə fırlanır dünyanın oxu,
Bir ümid dalınca yollanır çoxu.
Atalar əzəldən deyibdir axı,
Dönük üzlü bəxti ha axtar, ha gəz –
Vəfasız qızları sevməyə dəyməz!
* * *
Bəzisi tez çıxır haqqın yolundan,
Büdrəsən yapışmaz sənin qolundan.
Yansan da xəbəri olmur halından,
Halal süd əmmişə heç varmı əvəz –
Vəfasız qızları sevməyə dəyməz!
* * *
Etdiyin səhvləri gəl, azca bələ,
Kim bilir qabaqda nələr var hələ.
Yüz yol öz-özünü danlasan belə,
Gecikmiş etiraf solğun bir həvəs –
Vəfasız qızları sevməyə dəyməz!
* * *
Adam var, astarı üzündən baha,
Hər vaxt beləsindən uzaq qaç daha.
Odunu-közünü saxla sabaha,
Bil ki, ülvi sevgi qəddini əyməz –
Vəfasız qızları sevməyə dəyməz!
* * *
Seymur az görməyib işin tərsini,
Bir addım atanda düşün ger(i)sini.
Nə vaxtsa həyatadan alsan dərsini,
Baxıb görəcəksən ya gec, ya da tez –
Vəfasız qızları sevməyə dəyməz!

DOĞMA YURDUM-MƏSKƏNİM
Ana Vətən, şan-şöhrətin yayılıbdır hər yana,
Əzəl gündən sığınmışam sənin doğma qoynuna.
Qollarımı gеniş açıb qoy, sarılım boynuna,
Sənsən mənim yer üzündə qanad açan yelkənim –
Azərbaycan, od-ocağım, ulu yurdum, məskənim!
* * *
Hər ürəkdə məhəbbətin, bir əbədi izin var,
Odlu qəlbin, isti qoynun, al günəşli izin var.
Varlığından soraq verən, neçə-neçə sözün var,
Yenilməyən əzəmətim, varlığımsan sən mənim –
Azərbaycan, od-ocağım, ulu yurdum, məskənim!
* * *
Zaman-zaman gözlərini qamaşdırdın yadların,
Tükənməyən xəzinədir, həm sərvətin, həm varın!
Göz oxşayır qarlı qışın, gül-çiçəkli baharın,
Həm yamyaşıl yarpağımsan, həm də göyərən dənim –
Azərbaycan, od-ocağım, ulu yurdum, məskənim!
* * *
Sabahından söhbət açır, dalğalanan bayrağın,
Nə gözəldir ürək açan, qəlb oxşayan növrağın!
Zəfərindən soraq verir xoş müjdəli hər çağın,
Seymur deyir, qoy daşına-torpağına mən dönüm –
Azərbaycan, od-ocağım, ulu yurdum, məskənim!

Müəllif:Seymur SÖNMƏZ

SEYMUR SÖNMƏZİN YAZILARI

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

www.USTAC.az

ƏSGƏR ORDUBADLI – YOX BƏNZƏRİ ORDUBADIN

Yanvar 25, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

**Əsgər ORDUBADLI** ***– şair, yazar.***
**AYDAN POEMASINDAN BİR PARÇA**

YOX BƏNZƏRİ ORDUBADIN
Yazılmamış bir nəğmədir
Hər səhəri Ordubadın.
Yer üzündə tarix yazıb
Dahiləri Ordubadın.
* * *
Qonaq gələn bizim yurda
Dostluq, hörmət görər burda.
Cavanşirtək oğullarda
Var hünəri Ordubadın.
* * *
Abırlıdır ismətlidir,
Vəfalı, sədaqətlidir,
Nigar, Həcər qeyrətlidir
Hər dilbər Ordubadın.
* * *
Burda “Səid”, “Yusif ” yaşar.
Neçə-neçə alimi var.
Dünyanı gəz diyar-diyar
Yox bənzəri Ordubadın.
* * *
“Zorxana ” tarix dastanı.
Limonun tayı hanı?
Valeh edib hər bağbanı
Meyvələri Ordubadın.
* * *
Ana vətən, doğma məkan.
Müqəddəssən bizə hər an.
Varlığından ilham alan
Var Əsgəri Ordubadın.
2012.

MÖMİNƏ XATUN
O vaxt Əcəmi babam
Görən sənə nə qatıb?
Səni belə vüqarlı,
Möcüzəli yaradıb.
* * *
Naxçıvana söykənib
Başın göylərə çatıb
Sən ey şah əsərlərdən
Uca Mömİnə Xatun.
* * *
Memarlıq sənətində
Bağlı sirsən bu gün sən.
Yurduma bir incisən,
Cəbahirsən bu gün sən.
* * *
Müasir şəhərimtək
Müasirsən bu gün sən
Necə deyim adına
Qoca Mömİnə Xatun.
* * *
Az qala şanlı zirvən
Buluda dəyir sənin.
Ulduzlar da başına
Şölə ələyir sənin.
* * *
Başındakı vüqarlı
Tacın bənzəyir sənin
Atabəyin başında
Taca, Mömİnə Xatun.
* * *
Sən ey şah əsərlərdən
Uca Mömİnə Xatun.
2017.

ANA
Vaxtsız qocaltmasın qoy illər onu
Düşməsin saçına dən anaların.
Sevinsin, şadlansın çöhrəsi hər an
Olsun bahar kimi şən anaların.
* * *
Laylası o qədər həzin səsdi ki…
Çağırsam can deyər mənə bəsdi ki,
Analar o qədər müqəddəsdi ki
Adına nə yazım mən anaların?
* * *
Hey övlad yolunda vurar ürəyi.
Önündə əyilər dağın çiçəyi.
O böyük Yaradan olsun köməyi
Həmmişə, hər yerdə cəm anaların.

MƏN AZƏRBAYCANLIYAM
Mən bu yurdun oğluyam,
bu el mənə əzizdir.
Bu xalqa olan sevgim
Xəzər adlı dənizdir.
Mənim Xəzərim pakdır,
suyu safdır, təmizdir.
Adım tarixə sığmaz
şöhrətliyəm, şanlıyam.
Mən Azərbaycanlıyam!
* * *
Şəhidimin qanı var
o torpaqda, mənimdir.
Al geyinmiş yamac da,
ulu dağ da mənimdir.
Naxçıvan da, Bakı da,
Qarabağ da mənimdir.
Laçınlı, Kəlbəcərli,
Şuşa, Zəngilanlıyam.
Mən Azərbaycanlıyam!
* * *
Bu yurdun hər daşında,
qayasında izim var.
Əyilməz Poladım var,
ölməz Mübarizim var.
İlhamdan ilham aldım
sinəm dolu sözüm var.
Soyköküm Ulutürkdür,
odur dəliqanlıyam.
Mən Azərbaycanlıyam!
Mən Azərbaycanlıyam!

QƏRƏNFİL
Qərənfilim, mən səni
bir şəhid anasının
əlində ağlar gördüm.
Ləçəyində min hicran,
qəm dolu dağlar gördüm.
mənim məsum Qərənfilim
ey mənim qanlı gülüm
qoy ləçəyini silim,
məzardakı şəhidin
ruhu görməsin barı
Qoy qanlı göz yaşların
titrətməsin məzarı!
* * *
Dünənki bir şəhidin
balaca qızı Sara
əllərində Qərənfil
görən tələsir hara?
Sığal çəkib oxşayır
gülün yarpaqlarına.
Tələsir atasının
O şəhid məzarına…
Qərənfil xəcalətdir
qızcığazın əlində.
Kövrək, məsum Qərənfil
bir dünya gözəlində….
* * *
Nə qəribə səslənir
Bu ifadə, bu səda.
Bir zaman sevənlərin
gülü olan Qərənfil
İndi “İyirmi yanvar” da,
“Fevral” da düşür yada.
* * *
Qərənfilim dilə gəl,
unut kədəri ünü.
O pak məzar başında
Şəhidlərin anası
sənə açır dərdini…
Niyə belə pərişan,
tutqunsan Qərənfilim?
Sənə sual etməyə
xəcalət çəkir dilim.
Sən şahidi olmusan
Yanvar günü Bakının.
ağlamısan dərdinə
Xocalının, Laçının.
Bu bəlalı günlərdən
üzünə qara düşüb.
Sənin bəxtin fevrala,
İyirmi yanvara düşüb
Ey bəxtsiz Qərənfilim
Mənim ən əziz gülüm,
Mənim ən təmiz gülüm.
2012.

Müəllif:Əsgər ORDUBADLI

ƏSGƏR ORDUBADLININ YAZILARI

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

Leyla Yaşar

LEYLA YAŞAR – HƏSRƏTİN İZİ İLƏ

Yanvar 25, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

HƏSRƏTİN İZİ İLƏ
Uzanan, sonu bilinməyən bir yolu əlinə almışdı o bugün. Gedəcək, hey gedəcək , çatacaqdı o yol ayırıcına.
38 il bundan əvvəl ayrıldıgı o sevgi agacının altına.
İllər öncə orda bir ömür qoyub gəlmişdi
12 illik sevgi ömürü.
17 yaşında, özüdə bilmədən , gözləmədən birdən – birə qıgılcımdan alova çevrilən adı dastan, özü həyat olan o sevgi 29 yaşında elə o agacın altındaca ümüd dolu bir yuxuya getmişdi .
67 illik ömrünün 12 ilini ömürdən gün sayırdı. Qalan ömürünü sadəcə nəfəs almışdı.
12 illik sevgisini yaşatmaq üçün.
Əlindəki taqətdən düşmüş əsanın torpagın bagrından qopardıgı naləyə qarışan, həzin layla kimi ətrafa illərin sevgisini yayan taqqıltısı qəsəbəni hüzun dolu bir sükuta qərq etmişdi.
Gedirdi, yox getmirdi qanadlanıb uçurdu. İllərdi yeriyə bilməyən ayaqları, əsa tuta bilməyən barmaqları ümüd çıragında isinmiş, sevgi bulagında yuyulmuşdu sanki.
38 il öncə bu qəsəbəni tərk etmişdi, etmişdi yox,
tərk etməyə məcbur qalmışdı.
Müharibənin əsən yeli onu özüylə uzaqlara aparmışdı.
Son görüşünü xatırladı.
Qovaq acagının altında üz – üzə dayanmışdılar.
Gözlər danışır, dillər susmuşdu. Kədər dolu, ümüdli ayrılıga qol çəkmişdilər o gün.
Xoşbəxt bir uşaqlıgı vardı . Sevgi dolu, hüzur dolu ailəsi, sevdiyi dostları, ən əsası qəlbinin başında yer ayırdıgı,
İlknuru vardı.
Ata – anasının ömrü vəfasız oldu. Onu 18 yaşında ailəsiz qoydu. Evin tək oglu idi Ərturqut. Əziz – xələf, sevimli, sevgi ilə böyümüş, ətrafına nur saçan bir oglu.
Ata – anasının vaxtsız ölümü ona həyat dərsi oldu.
İstənilən vaxt ona arxadan zərbə vuracaq qədər qəddar olan bu həyatla dostlaşmaq məcburiyyətində qaldı.
Amma yenə də həyat ondan amansız zərbələrini əsirgəmədi.
17 yaşında sevmişdi İlknuru. Yox, yox bu sevgi deyildi əslində.. Ərturqut üçün yeni dogan günəş idi. Sevgi mələyini bulaqda görüb bəyənmişdi Ərturqut.
Bulagın saf sularına daha da gözəllik atan, ürkək baxışlarıyla həyatdan qorxan, amma mübarizə aparmaga hər an hazır olan bu mələyi xatırladırdı İlknur. Ərturqut – qismətimi ilahi yer üzünə endirdi deyə, İlknuru öz həyat yolunun sakininə çevirmişdi.
Ruh əkizi saydıgı İlknuru bir neçə il izləmiş, qəlbində daşıdıgı, nura boyanmış, gözəlliklərə bürünmüş sevgisini etiraf etməyə cürəti çatmamışdı.Və bir gün ..
Özüylə kasıb, çətin tələbəllik illəriylə birgə daşıdıgı sevgisi ilə özündə cürət tapıb İlknurun qəlbinə bir uzun, möhkəm körpü salmaq qərarına gəldi.
Tələbə, miskin, İlknura olan münasibətilə özünü dünyanın bəxtəvəri sayan Ərturqut utana – utana da olsa ona qəlbinin açarını verdi. O gün bu gün o açarı geri almadı, daha dogrusu almaq fikirinə düşmədi. O böyük sevgi 12 il sürdü.
İlknurun təhsili,ailəsində ard- arda yaşanan faciələr onların bir birinə baglanan sevgisini rəsmiləşdirilməsi yolunda qara tikana çevrildi.
Nişanlı cütlük toy xəyallarına qərq olarkən, müharibə qartal kimi şıgıdı. Ərturqutu ondan cismən ayırdı.
Çatır artıq, tanıdı, həmən ağac . Qocalıb heydən düşmüş, budaqları sınmış, amma onların sevgilərini özündə bir əmanət olaraq saxlayan sevgi agacı. Adlarını yazdıqları qovaq agacı.. Dayanıb nəfəs aldı. Agaca yaxınlaşdı, heysiz qollarıyla onu qucaqladı, yox bu dəfə aglamayacaq.
Budur Ərturuqutu İlknurdan ayıran müharibə geri vermişdi. Bəs gəncliyini, məhv olmuş o gözəl həyatını da qaytara biləcəkdimi?
Müharibə,sonra əsirlik həyatı Ərturqutun beynindən, qəlbindən, ən əsası ruhundan İlknuru qopara bilməmişdi. İlknuru İlknursuz sevmişdi.
Ailə qurmayan Ərturqut qovaq agacına öz acı həyat hekayəsini danışırdı. Yoldan keçən bir agsaqqal onun agılında problem oldugunu düşünüb ona yaxınlaşdı.
Ag saç – saqqal içində nurani sifəti görsənən Ərturqutu görən kimi tanıyan Əlisahib kişi onu qucaqlayıb içini çəkə – çəkə agladı .
– İlknura gəldim, Əlisahib qardaş ! Onu bircə dəfə görə bilsəydim.
Əlisahib hönkürdü .
Tale bizə çox agır zərbə vurdu, Əlisahib qardaş. Bilmirəm bəlkə də həyatda deyil, amma inanıram ki onun sevgisi bax buradadı, agacın köksündə.
Əlisahib aram – aram danışmaga başladı.
– İlknur sən gedəndən sonra hər gün bu agacın altına gəlirdi.
Hamı onu bura gələndə şaqqanaq çəkib gülən, gedəndə aglayan görürdü. İllərlə bu agacı özünə sirdaş bildi.
Səndən heç bir xəbər olmadıgını görən cavanlar elçilərini elçi daşının üstündə oturdurdular. Amma İlknur səni gözlədi, ailə qurmadı.
Geri dönəcək deyib gördüyün o təpəyə hər gün çıxıb, saatlarla səni gözlədi. Aglamaqdan o gözəl gözləri tutuldu.
Bilirsən
nə deyirdi?
– Bir gözki Ərturqutu gözləməyə mənimlə yoldaşlıq etmədi,onun dünyanı görüb – görməməsi mənə lazım deyil. Bəxtiqara İlknurun alın yazısı burada bitdi.
Sənsiz sənli dünyasına gözlərini əbədi yumdu.
Aglamaqdan gözləri şişmiş Ərturqutun son sualı;
– Məzarına gedə bilərik?
Əlisahibin cavabı onu yerlə – yeksan etdi. Sən onun məzarına gəlmisən, Ərturqut .
– Bax,bu agac onun başdaşıdı. Onu burada dəfn etdik. Öz istəyi idi.Ərturqut mütləq bura gələcək deyirdi.
Torpagı qucaqlayan 67 yaşlı Ərturqut ömrünün qoruyub saxladıgı gözəl, mənalı, sevgi dolu illərini sevgi mələyinin yanında dəfn etdi.
Əlisahib kişiyə çeviriilib:
– Mən öləndə məni də burada basdırın dedi.
-Qoy buradan keçən cavanlar bilsinlər ki dastana çevrilən nakam sevgilər bu həyatın qurbanlarıdı. Hər qovuşmayan sevgi arxasında bir həsrət izi buraxır.

Müəllif:Leyla YAŞAR

LEYLA YAŞARIN YAZILARI

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

İLHAMƏ DAĞLI

Virusların söhbəti – İlhamə Dağlı

Yanvar 25, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

İlhamə Dağlı

Virusların söhbəti

Alleqorik hekayə

2020-ci ilin gəlişi münasibətilə siçanın başına korona qoyuldu, əyninə də Kleopatranın libası geydirildiyinə gorə siçanın xalası qızı yarasanın buna açığı tutdu. Yarasa bərk qəzəbləndi. Bütün gecəni düşünüb bədnam niyyətini həyata keçirdi. Elə bunun acığına koronaya virus ötürdü.

Korona viruslu olub siçan ilini yarasa ilinə çevirdi. Əsas günahkar siçanın bəzəyidir. İndi siçan nə qədər yarasaya deyir: “əlini mənə bəsdərəcək”.

Yarasa deyir: “Yox, mən hamıdan küsdərəcək, sənin koronana virus gondərəcək”.

******

-Ey, siz kimsiniz?

-Ey, bəs sən kimsən?

-Mən koronovirusam.

-Biz də koronovirusuq.

-Siz bura hardan gəlmisiniz?

-Bəs sən bura hardan gəlmisən?

-Mən, Çindən gəlmişəm.

-Biz də Çindən gəlmişik.

-Ey, sizin ata-babanız kimlərdəndir?

-Ey bəs sənin ata -baban kimlərdəndir?

-Mənim ata-babam yarasa nəslindəndir.

-Bizim də ata-babamız yarasa nəslindəndir.

-Ey, bəs axı siz bu nəslin virusuna bənzəmirsiniz, bir az obrozovonnusuz.

-Ey, heç sən də yarasa nəslinin virusuna bənzəmirsən, geridəqalmışsan.

-Ey, siz nə cürətlə mənə geridəqalmış deyirsiniz?

-Ey, ona görə geridəqalmış deyirik ki, biz sizin keçmiş nəsli geridə qoymuşuq. Hər cür formaya düşürük. Biz cilddən-cildə girib bütün dünyanı dəyişdik. Sən isə elə quş qripində, sərçə qripində qalmısan.

-Ey, bura bax, bura bax! Siz bu cürəti hardan tapıb mənə deyirsiniz ki, quş qripində, sərçə qripində qalmışam. Mən dədə-baba ənənəsini əsrdən-əsrə ötürmüsəm. Hər əsrdə bir neçə dəfə gəlib insanlara yoluxub getmişəm. İndi də gəlmişəm yoluxmağa. Neçə il idi ki , mənə dərman vurub yatirtmisdilar. Axırıncı dəfə Afrikaya İbola qripi adı ilə getmişdim. Orda yoluxma olan kimi Afrikadan qovuldum. Günəş də bir tərəfdən məni yandırdı. Afrikadan Çinə gəldim. Çox yorulmuşdum. Gələn kimi məni yatırtdılar. Yuxudan ayılan kimi cumdum bazara, bir neçə nəfəri saldım azara. İndi dünya səyahətinə çıxmışam. Görürəm ki, siz məndən qabaq dünyanı gəzirsiniz. Geyimləriniz də fərqlidir.

-Ey, sən hələ yatanda bir hissəni qoparıb, kloununu lobaratoriyada hazırlayıblar. Biz sənin kloununuq. Bizim donumuz dəyişkəndir. Ölkələri gəzdikcə donumuzu da dəyişirik. Bəzən olur ki, bir ölkədə üç dəfə don dəyişirik. Gah A, gah B, gah da C donunu geyməli oluruq. Bizim donlarimizin qiyməti də çox bahalıdır. Bütün dünya bizim donlarimizdan danışır. Çində olan donumuzu biz İtaliyada dəyişdik. İtaliya modalar ölkəsi kimi tanındığı üçün biz də orda hər üç donumuzu geyib, bahalı ticarət mərkəzlərində moda göstərdik. Orda moda nümayişindən sonra hamı virusa yoluxdu. Ordan İspaniyaya, Fransaya, İngiltərəyə üz tutduq. Gəldik İrana. İrana da yenilik gətirdik ; virus yeniliyi. Ordan Azərbaycana keçdik. Ancaq Azərbaycan bizi heç yaxşı qarşılamadı. Sərhəddə bizi qırıb-çapmaga başladılar. Üstümüzə spirt, xlor, sabun tökdülər. Çoxumuzu məhv etdilər. Əhali karantinə alındı. Çox adama yoluxa bilmədik. Azərbaycan bizə divan tutdu. Üz qoyduq Amerikaya. O boyda bir qitəni virusdan keçirdik. Müxtəlif donlarımızı orda da geydik. Onlar əvvəlcə bizə quş qripi, sərçə qripi kimi baxdılar. Bizi virus yerinə qoymadılar. Amerikalılar nə bəla olduğumuzu biləndən sonra və bizə milyardlarla pul ayırdılar. Biz orda özümüzü çox rahat hiss edirdik, ta ki karantin olana kimi.

Gəldik Rusiyaya, Ukraynaya, hətta Afrikaya. Getdik Ermənistana. Baxdıq ki, buranın əhalisi də elə bizim kimi bir virusdur. Bütün dünyaya səpələniblər. Hər yerdən torpaq istəyirlər. Ermənilər bizi görən kimi qorxdular. Onu da deyim ki, ermənilər çox qorxaq və yaltaq virusdurlar. Tez hər tərəfi bağlayıb çölə çıxmadılar. Onların böyüklərinin yanına elçilərimizi göndərib dedik ki, virus virusu belə qarşılamaz. Siz erməni virusuzunuz, biz isə koronavirusuq. Sizi bütün dünya bir virus kimi tanımalıdır, Erkoron virusu kimi. Siz adam cildində virussunuz.

İndi biz dünyanı gəzirik. Ey, sən daha qocalmısan. Qayıt hardan gəlmisən, ora. Bizim də vaxtımıza az qalıb, istilər düşür. Günəş bizi yandırmamış geriyə dönməliyik.

Nəsil-nəcabətini yaşadan birinci koronavirus gəldiyi yerə qayıtdı. Donunu dəyişənlər isə hələ də dünyaya meydan oxuyur.

Mart, 2020-ci il.

Müəllif: İlhamə DAĞLI

İLHAMƏ DAĞLININ YAZILARI

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

"YAZARLAR" j., GÖRÜŞLƏR, YAZARLAR, YAZARLAR JURNALI, ZAUR USTAC

ZAUR USTAC İLƏ GÖRÜŞ OLACAQ

Yanvar 25, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

Əziz gənclər! “Ədiblərimiz” layihəsilə yenidən qarşınızdayıq.

Budəfəki qonağımız “Yazarlar” jurnalının baş redaktoru, tanınmış ziyalı, şair, yazar Zaur Ustacdır.

Ədibimİz keçiriləcək görüşdə öz yaradıcılığından və söz sənətinin incəliklərindən danışacaq.

Sirli sözlərlə dolu şair dünyasına edəcəyimiz səyahəti qaçırmamağınız tövsiyə edilir.

Tarix: 27 yanvar Saat: 20:00

Görüş “Zoom” platformasında baş tutacaq. Qeydiyyat linki https://chat.whatsapp.com/C0xzmsVFPjM50W1oOjUfCk

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

ŞƏLALƏ CAMAL

ŞƏLALƏ CAMAL – FANTAZİYA

Yanvar 25, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

Fantaziya

(felyeton)

Beş mininci il də gəlib çatdı. Çox dəyişikliklər, fərqliliklər var. Min illər biz insanlar heyvan əti ilə qidalanırdıq. Amma indi heyvanlar da adi qaydada qidalanır. Quşlar, mal – qaralar insanlar kimi ayaqqabı geyinir, ziynət əşyaları taxır, salonlara gedirlər. Heç də pis görünmür.

İndi insanlar ədviyyatlı ərzaqlarla qidalanırlar.

Atları dənizdə görmək çox maraqlıdır. Onlara çimərlik geyimləri necə də gözəl yaraşır. Insanlar qoyunlarla bir gəzir, atlarla oturub dururlar. Hər heyvanın da özünəməxsus işi var. Şəxsən gördüyümü deyəcəım.

Bir xəstəxanaya girdim. Baş həkim at idi. registrasiyada oturan xanım (hansı ki, məni birinci palataya göndərdi) keçi, xəstəxananın süpürgəçisi isə eşşək idi. Məəttəl qaldım: normal danışırdılar, insani hərəkət edirdilər. Orada pələng də gördüm. Açığı üstümə hücum edər deyə çox qorxdum. Lakin elə deyildi. Onunla tanış oldum. O qədər gözəl xasiyyəti var idi ki, gəl görəsən. Gözündən əməliyyat olunmuşdu, çox heyif.

Mən xəstəxanada çox qalmadım, cəmi iki gün yatdım. O da ki, onurğa sümüyüm bir balaca əzilmişdi deyə özümü narahat hiss edirdim. Xəstəxanadan evə göndəriləndə bir az eynim açılsın deyə mağazalara baxmaq üçün çıxmışdım. Hə… bu arada artıq şəhər, kənd ayrı – seçkiliyi yoxdur. Ancaq dağlıq olan yerlər kənd sayılırdı. Ona da mikrokənd deyirdilər. Qalan kəndlərdə isə ağacları, meşələri yox etmiş, yerində göydələnlər ucaltmışdılar. Bu isə makroşəhər sayılırdı. Nə isə, mən mağazalara baxırdım. Satıcılardan it olanı da var idi, eşşək olanı da. Küçədən toy maşını keçirdi. Dönüb baxdım ki, bir adam quzu ilə evlənirdi. Çox qəribə zamandı.

Mən gələcəkdən keçmişə birbaşa sualtı raket vasitəsilə qayıtdım. İndi 2014 – cü ildir. Amma bu hadisəni kimə danışıramsa inanmır, gülür. Demək olar ki, hamı məni dəli, ya da sadəcə yalançı kimi qəbul edir. Düz də edirlər. Amma mən yalan danışmırdım.

2014.

Müəllif: Şəlalə CAMAL,

Yaradıcılıq məsələləri üzrə menecer.

ŞƏLALƏ CAMALIN YAZILARI

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

"YAZARLAR" j., BİOQRAFİYA, HACI ƏLİYEV, MÜSAHİBƏLƏR, TUNCAY ŞƏHRİLİ, YAZARLAR, YAZARLAR JURNALI

FƏXRİMİZ HACI ƏLİYEV “MƏN KİMƏM” RUBRİKASINDA

Yanvar 25, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

“MƏN KİMƏM?”

“Yarışlarda çempion olduqda yaşadığımız o hiss və yaxud himn oxunur və sən zala daxil olanda 10-20 min insanın ayağa qalxıb səni qarşılaması, sənin zəfərini öz zəfərləri kimi görməsi, səninlə qürur duyması sənin üçün əvzolunmaz bir vüqardır, qürurdur.”

Haci Aliyev

“MƏN KİMƏM” RUBRİKASININ İLK MÜSAHİBİ HAMIMIZIN SEVİMLİSİ, FƏXRİMİZ HACI ƏLİYEVDİR. QƏHRƏMANIMIZI TANIYAQ:

-” Mən Hacı Əliyev Azər oğlu (Haci Aliyev) 21 aprel 1991-ci ildə Naxçıvan şəhərində anadan olmuşam. 8-9 yaşımdan idmanla məşğul oluram. Atam əvvəllər sərbəst güləş üzrə məşqci olub. Orta təhsilimi Naxçıvan şəhərində başa vurduqdan sonra ilk bakalavr təhsilimi Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyasında almışam. Hal-hazırda isə Bakı Dövlət Universitetində Hüquq fakültəsinin 2-ci kurs tələbəsiyəm. Bundan əlavə, Sərhəd Qoşunlarında zabit vəzifəsini icra edirəm. 2014-ci ildə ailə həyatı qurmuşam və 3 yaşlı bir qızım var. Məncə, gənc idmançılarımız nə qədər tez ailə həyatı qursalar bu onlar üçün bir o qədər faydalıdır. Onlar yarışlara hazırlaşdıqları zamanlarda da ailələri onların yanında olur və onları dəstəkləyirlər. Ailən olduğu zaman ilk növbədə məsuliyyətli olursan. Uşaqlıq illərim Naxçıvanda keçib, 2000-ci ildə isə Bakıya köçdük və o vaxtdan Bakıda yaşayırıq. 2013-cü ilədək kirayədə qalmışıq və maddi durumumuz elə də yaxşı olmayıb. 2001-2002 ci illərdə artıq yarışlar başlayırdı və yarışlara çıxmağa belə imkan edə bilmirdim. Hətta atam yarışda iştirak etməyim üçün Naxçıvan şəhərindəki evimizi satdı. Artıq yarışlara çıxdıqdan sonra nailiyyətlərim də artmağa başladı. Düzdür, əvvəllər çox çətinliklər yaşayırdıq. Ən əsası da yarışlarda məğlub olmaqdan qorxurduq. Qorxurduq ki, valideynlərimizin və məşqçimizin reaksiyası pis ola bilər. Buna görə də, hər məşqdə daha çox çalışırdım. Hər zaman məşqlərə həvəslə gəlirdim. Məğlubiyyət nə qədər üzücü olsa da, əsəbləşsəm də, lakin mənə motivasiya verirdi, üzərimdə daha çox işləməli olduğumu anlayırdım. Bütün bu zəhmətimin qarşılığında 2014-ci ildə mən Avropa çempionu oldum və prezident mənə ev hədiyyə etdi. Bundan sonra nailiyyətlərim artmağa başladı. Dəfələrlə qalib oldum. Uşaqlıqdan dünya çempionu olmaq arzum idi, amma heç bir zaman düşünməzdim ki, nə vaxtsa arzum gerçəkləşəcək, düşünməzdim ki, Azərbaycanda Sərbəst güləş üzrə ilk dünya çempionu adını mən qazanacam. Prezident tərəfindən dəfələrə mükafatlandırılmışam: 2015-ci ildə Tərəqqi medalı, 2016-cı ildə fəxri diplom, 2017-ci ildə Azərbaycan Respublikasının fərdi təqaüdü və 3 ay sona isə Olimpiya təqaüdünə layiq görüldüm. 2015-ci ildə Bakıda keçirilən Avropa Oyunları demək olar ki, bu günə kimi mənim iştirak etdiyim yarışların ən çətini və məsuliyyəti daha çox olan bir yarış idi. Bu yarışda ilk görüşdə erməni güləşcisi ilə qarşılaşdım. Təsəvvür edin ki, mən bunu eşitdikdən sonra çox düşündüm. Bu yarışda məğlub ola bilməzdim, çünki mən bu yarışa dünya çempionu olaraq qatılırdım. Bu yarışda məni ən çox sevindirən o oldu ki, mən 7:0 hesabı ilə erməni güləşcisini məğlub etdim. Ən böyük hədəflərimdən biri Olimpiya çempionu olmaqdır. Mən Olimpiya oyunlarında bürünc medal əldə etsəmdə mənim ən böyük məqsədim, hədəfim qızıl medal qazanmaqdır. Hal-hazırda əsas hədəfim Tokyo Olimpiadasına lisenziya qazanmaqdır. Bunu əldə etmək üçün isə ilk altılığa düşməyim gərəkdir. Karyeramı 30 yaşımda sonlandırmağı düşünürəm niyə desəniz, çünki hal-hazırda 18-20 yaşlarında gənc idmançılar ortaya çıxır onlar bizlərə nisbətən daha enerjili və həvəsli olurlar. Mənim fikrimcə, 30 yaşdan sonra qalan və yarışlara davam edən idmançılar nələrisə əldə etmək üçün davam edir və mübarizə aparırlar. Karyeramı bitirdikdən sonra Milli Komandanın baş məşqçisi olaraq çalışmaq istəyərəm. Öz adıma sərbəst güləş məktəbi açmaq planlarımda var. Digər ölkələrin çempionlarının öz adlarına güləş məktəbləri mövcuddur. Məqsədim isə ora gənc idmançıları cəlb etmək və gələcəyin Avropa, Olimpiya, Dünya çempionlarını formalaşdırmaqdır. Düşünürəm ki, indiki gənclərin bir çoxu mənasız işlər, əməllərlə məşğul olur və öz gələcəklərinin məhvini formalaşdırırlar. Bunun əksi olaraq, hal-hazırda bir çox gənclərimiz istər idman, istərsə də digər sahələrdə işləyir, təcrübələr əldə edir və öz gələcəklərinin çırağını yandırırlar. Gənclərə məsləhətim odur ki, onlar vaxtlarını əyləncəyə deyil, gələcəkləri üçün müsbət təsir edəcək vərdişlərə yönləndirsinlər. Bizim bayrağımız dünyanın ən gözəl bayraqlarından biridir. Yarışlarda çempion olduqda yaşadığımız o hiss və yaxud himn oxunur və sən zala daxil olanda 10-20 min insanın ayağa qalxıb səni qarşılaması, sənin zəfərini öz zəfərləri kimi görməsi, səninlə qürur duyması sənin üçün əvəzolunmaz bir vüqardır, qürurdur. Yarışlardan sonra ölkəyə qayıtdığın zaman səni qarşılamağa gələn insanların sevinci insana həqiqətən də ifadə edilməsi çətin olan duyğular yaşadır.”

UĞURLARIN BOL OLSUN, HACI!BÜTÜN XƏYALLARIN GERÇƏK OLSUN! O BAYRAQ BAŞIMIZIN ÜSTÜNDƏ ƏBƏDİ DALĞALANSIN!

HACI ƏLİYEV HAQQINDA

Hazırladı: Tuncay ŞƏHRİLİ

TUNCAY ŞƏHRİLİNİN YAZILARI

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

"YAZARLAR" j., ŞƏLALƏ CAMAL, www.USTAC.az, YAZARLAR, YAZARLAR JURNALI

ŞƏLALƏ CAMAL – UNUDUM GƏRƏK

Yanvar 24, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

YAŞIM ÖTÜB
Hanı sevgin, hanı əhdin, ilqarın?
Hanı sənin yenilməyən vüqarın?
Hanı ürəyində qalan qubarın?
Yaşım ötüb deyə üz döndərirsən.
* * *
Əvvəl mənlə əhdi-peyman bağladın,
Ayrılsan da ürəyində ağladın.
Heyif sənə bu yaşımda bağlandım,
Yaşım ötüb deyə üz döndərirsən.
* * *
Kaş geri dönəydi sənli günlərim,
Mənimlə saralıb, soldu güllərim.
Salam ver, havada qaldı əllərim,
Yaşım ötüb deyə üz döndərirsən.
* * *
Hanı andın, sənki məni sevirdin?!
Səni sevdiyimi yaxşı bilirdin.
İndisə olmusan, sən mənə düşmən,
Yaşım ötüb deyə üz döndərirsən.
* * *
Tanrım salar səni min bir oyuna,
Baxmaz baharına, baxmaz yayına.
Lənət gəlsin bu cür sevgi payına,
Yaşım ötüb deyə üz döndərirsən.
* * *
Məndən ayrılmağın olacaq gizli,
Ürəyimdə sevgim varsa təmizdi.
Allahın qarğışı tutacaq bizi
Yaşım ötüb deyə üz döndərirsən.

UNUDUM GƏRƏK
(Nüsrət Kəsəmənlinin şeirindən ilhamlanaraq)
Mənə “ ayrılırıq”, “unut” deyirsən,
Sənli günlərimi yox edim gərək.
Sən mənim özümsən bunu bilirsən,
Unutsam özümü unudum gərək.
* * *
Hər gecə yuxuma gizli gəlirsən,
Döyünən qəlbimin sevgisi sənsən.
Sən mənim yuxumun şəhzadəsisən,
Unutsam yuxumu unudum gərək.
* * *
Allahdan arzumdur geri dönəsən,
Xoşbəxt anlarını birgə böləsən.
Heyif ki, sən mənə unut deyirsən,
Unutsam dünyamı unudum gərək.
* * *
Sevgin məni şair etdi biləsən,
İstəyirəm göz yaşımı siləsən.
Axı niyə mənə unut deyirsən?
Unutsam hər şeyi unudum gərək.

YUXU
Hər gecə yuxuma gizli gəlirsən,
Bu ki, həqiqətdir, yuxu deyilsən.
Gizlincə durursan bir qıraqda sən
Bəlkə də özünsən bildirməyirsən.
* * *
Oyatma sən məni yuxudayam mən,
Dünyanın ən şirin yuxusundayam.
Yuxuda görürəm bir sən, bir də mən,
Sevgi körpüsünün ortasındayam.

GEDİRƏM
Yoluma bax gizli-gizli köks ötür,
Ürəyində qubar bağla, gedirəm.
Gəlib ürəyimi təkcə sən götür,
Yasıma gələrək ağla, gedirəm.
* * *
Ürəyim çırpınır quş qəlbi kimi,
Artıq günəş belə üşüdür məni.
Xətrimə dəymisən, neynirəm qəmi?
Yasıma gələrək ağla, gedirəm.
* * *
Məktubları saxla, qoy yadigar olsun,
Sevgilim deyirsən, qoy xitab olsun,
Qəlbin başqasına qoy mehtab olsun,
Yasıma gələrək ağla, gedirəm.
* * *
Başım gicəllənir, görmürəm heç nə,
Yanımdan beləcə ötəri keçmə.
Sevgi şərabından sən hələ içmə,.
Yasıma gələrək ağla, gedirəm.
* * *
Yenə səni xoşbəxt görmək istərəm,
Uşaq kimi coşub-çağla gedirəm,
Məni heç düşünmə, amma bircə gün
Yasıma gələrək ağla, gedirəm.

HEÇ OLDU
Mən aşiqdim, bir cavana vuruldum,
Könlün alım deyə ona qul oldum.
Ürəyimdə sevinc əkdim, qəm bitdi,
Nalə çəkdim iztirabım heç odu.

NİYƏ MƏNDƏN KÜSMÜSƏN?
Leylidən, Məcnundan söylədin mənə,
Sevirəm deyərək yanaşdın mənə.
Gizli-gizli girdin sevən qəlbimə,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Hündür zirvələri tən yaratmışam,
Qara saçlarımda dən yaratmışam,
Bu sevda yolunda “Sən” yaratmışam,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Həyatda qəlbimi sənə vermişəm,
Tək sənə inanıb, səni sevmişəm.
Tanrıdan tək səni istəmişəm mən,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Sabahdır, ağladım bütün gecəni,
Düşündüm eləcə olub keçəni.
Sevənlər də günahlardan keçəndi,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
İncisəm də səndən küsən deyiləm,
Özümü doğrayıb, kəsən deyiləm.
Sünbülün mən idim, süsən deyiləm,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Dərdimi, qəmimi sənlə bölərəm,
İnan bu həyatda sənsiz ölərəm.
Həyatın mənası səni bilərəm,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Qəribə bir eşqə düçar olmuşam,
Qıfıllı qəlbinə açar olmuşam.
Günəştək istilik saçar olmuşam,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Küsməyinin səbəbi olmalıdır,
Bu sevən gözlərim kor baxmalıdır.
Bu ömrüm ömrünə yar olmalıdır,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Ərşə çəkildi yuxu gözlərimdən,
Taqət düşdü bu duran dizlərimdən.
İncimisən de hansı sözlərimdən?
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Böyük tarixim var səninlə birgə,
Hörmətim, sevgim var səninlə birgə.
Həyatda böyüdüm səninlə birgə,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Ürəyimi aldın, qaytar demədim,
Sevgimi yad qızda axtar demədim.
Mən sənə, “Axtaran tapar” demədim,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Sənin sevgin məni Leyli eylədi,
Qəməri təqvimi Hicri eylədi.
Əsli də Kərəmi yanar eylədi,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Hər şeyin səbəbi olmalıdır, bil,
Ağlasam gəl yenə gözlərimi sil.
Məcnunun sevdası itəcək deyil,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?
* * *
Şəlaləyəm, üzüm güldü səninlə,
Qəlbindəyəm, qəlbin səsini dinlə.
Sənsiz ömrüm hədər oldu qəminlə,
Söylə indi nədir məndən küsmüsən?

GÖZƏL
Gözə gələrsən, gözəlim,
Gözlərin gözəldi sənin.
Gözəllərdən seçilirsən,
Sənə baxır bu gözlərim.

APARIR MƏNİ
Bu necə sevgidir üzür qəlbimi,
Ağlayıram hər gün düşünüb səni,
Bacarmıram ürəyimlə deyəsən,
Sevgim uçuruma aparır məni.
* * *
Şirin candan keçərəm, bil, səninçün,
Dözərəm hər əzaba səninçün.
Son qoyaram bu həyata səninçün,
Sevgim uçuruma aparır məni.

ƏZƏLİ, YA ƏBƏDİDİR?
Bu sevgidə ikimiz də günahkarıq,
Yaşamaqçün səbəbimiz de nədir?
Yaşamağa ikimiz də inadkarıq,
De sevgin əzəli, ya əbədidir?
* * *
Heç biri,.. demək ki, bir variant var,
Sevgiylə oynamaq, tez atmaq da var.
Sevməyəndə qəlbi oyuncaq etmək,
Sevənlərdə sevgi yaratmaq da var.
* * *
Hardan girdin ürəyimə bilmədim,
Həyatımda sən olandan gülmədim.
Mən sənin sevgini oyun bilmədim,
De sevgin əzəli, ya əbədidir?
* * *
Yaratmaq eşqilə yaşayıb yazdım,
Səni sevib tez də yolumu azdım.
İstədim məktubda bir sual yazım,
De sevgin əzəli, ya əbədidir?
* * *
Eşqindən şamların başına dönüb,
Pərvanə olmuşam, səni düşünüb.
Sual verəcəyəm, qəlbinə düşüb,
De sevgin əzəli, ya əbədidir?
* * *
Bu həyatdan köçsəm, bil, üzülmərəm,
Ürəyimi qəm oduyla üzmərəm.
Gözlərimə kədər yaşı düzmərəm,
De sevgin əzəli, ya əbədidir?
* * *
Ayları qatmışam artıq illərə,
Səs-sədam düşübdü indi ellərə.
Pərişan – pərişan düşüb çöllərə,
De sevgin əzəli, ya əbədidir?

GİZLİ
Sən getdin, “Əlvida” deyərək mənə,
Getdiyin yollara baxıram gizli.
Daha gücüm çatmır bir də sevməyə,
Getdiyin yollara baxıram gizli.
* * *
Qarşında diz çöküb ağlamayacam,
Ölsən yasını da saxlamayacam.
Alışdım, bird aha odlanmayacam,
Getdiyin yollara baxıram gizli.
* * *
Ayrılıq, amma ki, sevmişəm düzü,
Əlvida olmuşdu sənin son sözün.
Nədən sevmədinsə yaşardı gözün?
Getdiyin yollara baxıram gizli.
* * *
Hərdən yuxularıma girəndə mənim,
Qəlbimi odlara yaxıram gizli.
Ağrıdı həmişə yandı bu qəlbim,
Getdiyin yollara baxıram gizli.
* * *
Ayrılmayaq, yalvarmışdım Allaha,
Qələm də mürəkkəb axıtmır daha.
Saxta məhəbbəti satmışdın baha,
Getdiyin yollara baxıram gizli.

CAN DİLƏ
Sevgi üçün candan keçib can dilə,
Xəstə oldum, bağlanıbdır can dilə.
Şirin sözün ilan çıxardar qından,
Gərək bu dil cana yetsin, can dilə.

DE NİYƏ?
Nə oldu ki, ayrılırıq biz indi?
Ağlamağa tab gətirmir göz indi
Danış bilim, de mənə bir söz indi,
Aramızdan yel də əsmir de niyə?
* * *
Ayrılırıq, dözə bilmirəm buna,
Sevgimi sən indi yetirdin sona
Qəlbimi vermərəm yad bir oğlana
Aramızdan yel də əsmir de niyə?
* * *
Qəlbim quş qəlbitək indi döyünür,
Sevənlərə baxıb hər kəs öynür,
Məhəbbətim kəmmi gəldi sevəndə?
Aramızdan yel də əsmir de niyə?
* * *
Darıxdığım zaman təsəllim olmur,
Ağlayıram amma gözlərim dolmur,
Əllərim əlinə dəyməyib donur,
Aramızdan yel də əsmir de niyə?

QOCALMA SEVGİLİM
Mən səni sevmişəm ömrüm uzunu,
Həyatda sevgi də, nifrət də olar,
Dəyişərəm ölsəm alın yazımı,
Qocalma, sevgilim, qocalma, nolar.
* * *
Gözünə nur gəlsin, qoluna qüvvət,
Dilinə söz gəlsin, dizinə taqət.
Heç zaman ölməyər sevgiyə hörmət,
Qocalma, sevgilim, qocalma, nolar.
* * *
Heyif deyilmi ki, cavan qalasan,
Bil ki, istəyirəm qocalmaysan.
Hətta istəyirəm mənlə olasan,
Qocalma, sevgilim, qocalma, nolar.
* * *
Qocalsan saçına vaxtsız düşər dən,
Qəlbində olmasın nə kədər, nə qəm,
Uşaqlıq sevgimsən, deyirdim hərdən,
Qocalma, sevgilim, qocalma, nolar.
* * *
Mən uşaq, sən isə yetkin bir gəncdin,
Mənim ürəyimi kədərlə sancdın.
Bəlkə də mənimçün adi inancdın,
Qocalma, sevgilim, qocalma, nolar.
* * *
Səni gördüm, sanki dünyam dəyişdi,
Ürəyimdə bil hisslərim dəyişdi.
Aradan vaxt keçdi, zaman dəyişdi,
Qocalma, sevgilim, qocalma nə olar.
* * *
Sevgi əzabından uzaq olacam,
Kədər yuvasında boş qalacağam.
Dizinə baş qoyub çox yatacağam,
Qocalma, sevgilim, qocalma nolar.
* * *
Ürək dəftərindən adımı silmə,
Zəmanə tez keçir, bil, ilmə-ilmə.
Qocalıq nə şeydi sən hələ bilmə,
Qocalma, sevgilim, qocalma nolar.
* * *
Mən bir dilənçiyəm, sənə əl açıb,
Sevgimi geriyə istəsəm olar?
Xatırımdə ancaq məhəbbət qalar,
Qocalma, sevgilim, qocalma nolar.
* * *
Unutma, tənhalıq yıxar evini,
Hələki cavanlıq yaşadır səni.
Mən hələ görmədim eşqin məhvini,
Qocalma, sevgilim, qocalma nolar.
* * *
Sən məni atmısan, unutma ey yar,
Sevgiyə dönüklər sayılar əğyar,
Həyat gözlərində görünəcək dar,
Qocalma, sevgilim, qocalma nolar.
* * *
Cavansan, çalış ki, xoş yaşayasan,
Qocalıq barədə düşünmə hələ,
Nə badə bir daha qocalmaysan
Qocalma, sevgilim, qocalma nolar.
* * *
Qoy nəzər dəyməsin gözəlliyinə,
Sən hələ cavansan, qal həmişə belə.
Qocalıq kəlməsin gətirmə dilə,
Qocalma, sevgilim qocalma nolar.

Müəllif: Şəlalə CAMAL,

Yaradıcılıq məsələləri üzrə menecer.

ŞƏLALƏ CAMALIN YAZILARI

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

"YAZARLAR" j., VAQİF VÜQAR, YAZARLAR, YAZARLAR JURNALI

VAQİF VÜQAR – YENİ ŞEİRLƏR

Yanvar 24, 2022 www.yazarlar.az Bir şərh yazın

FIRLANIR DÜNYA
Canlı dediyimin gəlir yuxusu,
Təkcə oyaq qalan hava, torpaq,su.
Əbədi olan var,Allah duyğusu
Fırlanır dünya.
* * *
Göylər ulduzların can otağıdır,
Günəş kainatın boyunbağıdır.
Fələyin baş qatan oyuncağıdır
Fırlanır dünya.
* * *
Ölümün himnini mələklər yazır,
Doğulan hansıdır,ölən hansıdır.
Bu dağlar,dərələr köç qapısıdır
Fırlanır dünya.
* * *
Qara nədi,sarı nədi,göy nədi,
Arzularım budaq üstə göynədi.
Bu həqiqət lap qədimdən köhnədi
Fırlanır dünya.
* * *
Bir ruhun adamı zamana tanış,
Hələ yollardadır bir aldadılmış.
Bir üzündə bahar,bir üzündə qış
Fırlanır dünya.
* * *
Ehey,səninləyəm piyada qalan,
Torpağa səpdiyin bir ovuc yalan.
Büdrəyib, yıxılan, qovan, qovulan
Fırlanır dünya.

MƏN O QATARDAYAM
Bu loğman misallı ulu təbiət,
Elə qurulub ki, başdan, binadan.
Təsvirə gəlməyən odur həqiqət,
Varlıqlar bəxş edir bircə damladan.
* * *
Buludlar qışqıran, yeriyən dəniz
Qaranlıqla işıq bir, birinə tən.
İşıqdan xəlq olur min fikir, min söz,
Nə varsa torpağa gəlir göylərdən.
* * *
Açmır qollarını duyğuya şərik,
Nə solduran payız,nə çiçəkli yaz.
Görə bilmədikcə adiləşirik
Qələmə gəlməyən idraka sığmaz.
* * *
Küləklər əsdikcə tufan qoparır,
Ümmana çevrilir axdıqca sular.
Başqa qiyafədə geri qaytarır,
Ölüm məkanına aparan yollar.
* * *
Külli kainatı bizə oxudan
Təbiət özüdür,borcluyuq ona.
Baxıb şükr edirəm,durub yuxudan,
Yeni səhərlərin doğulmasına…
* * *
Hər şey yuxu kimi ötüb keçdisə,
Bəs nədən həsrətin yanağı solmur.
Açıb ürəyini kövrələn səsə,
Təzədən sevgiyə qayıtmaq olmur.
* * *
De,qəmgin gözlərin nə deyir mələk,
Kölgən çinar kimi bitib yollarda.
Buradan bir qatar ötüb,keçəcək
Mən o qatardayam,
mən o qatarda.

ADSIZ QALAN ADAM HEY
Sən çəkdiyin üzümdəki hər qırış,
Həyat,ölüm arasında qara xətt.
O xəttlər ki,qəlb üşüdən qarlı qış,
Bir iz salıb ürəyimə hələ vəd.
* * *
Boz səhralar gözümdən su içələr,
Tufan kimi daşı daşa döyürdüm.
A vaysınıb boyun bükən sərçələr,
Yolu yığıb ilmə,ilmə əyirdim.
* * *
Bu zəmidən yalan keçib adı yox,
Dənsiz qalan bu kuləşi günə sər.
Bu ocağın istisi yox,odu yox
Qara tüstü göy üzündə bitən şər.
* * *
Bu çınardan əllərini daha üz,
Son salamı namə kimi gətirdim.
Dilimin ucunda gəzdirdiyim söz,
Səni də yollarda salıb itirdim.
* * *
Söz qarımış,tükəndisə söz daha
Unutduğun öz zilindir,öz bəmin.
Yüz illərdir mən qovduğum günaha,
Tanış gəlir o duruşun,görkəmin.
* * *
İtirə-itirə öldüyüm yetər,
Atsız qalan,adsız qalan adam hey.
Fəryad edib,şivən çəkib,quş ötər,
Dədəm Qorqud qopuzunu çalan hey.

ƏBƏDİ İŞIQDIR SÖZÜN BƏZƏYİ
Yağış səpələməz bulud dolmasa,
Sirli mənalardır yaşadan bizi.
Sevgi də dogulmaz işıq olmasa,
İşıqda görürük bir-birimizi.
* * *
Hər şey təbiətin bir təkrarıdır,
Doğan səhərləri düşün bir anlıq.
Zülmət gecələrin öz oxşarıdır,
Ürəkdə tutqunluq,
gözdə qaranlıq.
* * *
Sevgi pıçıldayan ay isığıdır,
Günəş qonaq gəlib dur aç qapını.
Sevdiyim,gecənin hıçqırığıdır,
Unudaq bir qəmin əzablarını.
* * *
Sevdiyim,işıqla qoşa şəkil çək
Götür ümidimi apar bir yana.
İşığı sevirəm elə sənin tək,
Gəl-gəl nur ələyim baxışlarına.
* * *
Əbədi işıqdır sözün bəzəyi,
İşığa toxusun qoy ömrümüzü.
Qaranlıq olsa da həya örpəyi,
İşıqda görürük bir-birimizi.

Müəllif: Vaqif VÜQAR

VAQİF VÜQARIN YAZILARI

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru

"YAZARLAR" j., Qurban Bayramov, www.USTAC.az, YAZARLAR, YAZARLAR JURNALI

Qurban Bayramov – Əslində reallıq nədir?

Yanvar 23, 2022 www.yazarlar.az 1 Şərh

**Qurban BAYRAMOV,** ***tənqidçi-ədəbiyyatşünas.***

Növbəti erməni məkrinə (fitnəsinə) – erməniləşdirmə faktına münasibət və yaxud, Ağdamda – Beşikdağ məbədinin əfsanəsi…

Əslində reallıq nədir?

Qarabağ qədim zamanlarda əsasən türklər və Qafqaz qəbilələrindən təşkil olunmuş qədim Azərbaycan dövləti olan – Qafqaz Albaniyasının tərkib hissəsi olmuşdur. Yuxarı Qarabağın Xankəndi, Ağdərə, Xocavənd, Şuşa, Düzən Qarabağın Bərdə, Tərtər, Ağdam, Ağcabədi, Füzuli, Beyləqan, həmçinin Laçın və Kəlbəcərdə arxeoloji tədqiqatlar zamanı aşkar edilmiş maddi mədəniyyət nümunələri, numizmatik dəlillər Qarabağın qədim maddi mədəniyyətini, etno-mədəni vəziyyətini, əhalinin sosial-iqtisadi səviyyəsini, məişət şəraitini, ümumiyyətlə, Azərbaycanın bu bölgəsinin iqtisadi, ictimai və mədəni tarixini hərtərəfli əks etdirir.

Albaniyada erkən orta əsrdə (IV əsrdə) xristianlıq dini qəbul edildikdən sonra Azərbaycanın tarixi torpaqları olan Qarabağ ərazisində IV-VII əsrlər tikinti mədəniyyətini səciyyələndirən xristian arxitekturası tipində, memarlıq üslubunda tikililər – alban xristian dini abidələri yaradılmışdır.

Azərbaycanda Qafqaz Albaniyası dövrü abidələrinin əksəriyyəti öz ilkin formasını qoruyaraq dövrümüzə çatmışdır. Bu abidələr içərisində Kəlbəcər rayonunda Xudavəng məbəd kompleksi (XIII əsr), Laçın rayonu Kosalar kəndindəki Ağoğlan məbədi (IX əsr), Xocavənd rayonu Sos kəndindəki Amaras monastrı (IV əsr) və Ağdərə (IV əsr) rayonlarındakı Müqəddəs Yelisey məbədləri, Ağdərə rayonu Vəng kəndində Qandzasar məbədi (XIV əsr), Qərbi Azərbaycan (Hazırda Ermənistan respublikasının yerləşdiyi ərazi) ərazisində Haqapat məbədi, Qoşavəng məbədi, Ağtala məbədi, Tatev məbədi, Uzunlar məbədi, Yenivəng məbədi, Sənain məbədi alban məbəd memarlığının dövrümüzə qədər çatmış ən gözəl nümunələridir. Belə məbədlərdən biri də, Ağdamda Beşikdağ alban-türk məbədidir.

Ağdam bölgəsinin Şahbulaq ərazisindəki Beşikdağının zirvəsindəki el arasında Koroğlu qalası kimi tanınan, qədim Alban-türk məbədini erməniləşdiriblər… Bəli, uydurma əfsanə və yaxud, tarixin diqtə etdiyi reallıq… Bu yaxınlarda qəribə bir faktla qarşılaşdım. İnternet üzərindən azad olunmuş yuxarı Qarabağda aparılmış kosmik müşahidələri izləyərkən doğulub, böyüdüyüm Ağdam rayonunun Beşikdağ hövzəsində qəribə bir foto ilə qarşılaşdım. Bu fotoda, şərqdən qərbə baxanda Beşikdağın sol zirvəsində kilsə təsviri diqqətimi çəkdi. Bu nə kilsədi? Axı burada kilsə olmamalıdır… El arasında “Koroğlu qalası” adlandırılan bu abidə onillər boyu gözümüzün qabağında olubdur. Ahıl müdriklər danışardı ki, bu abidə yüzillər boyu burda mövcud olub… Əvvəlllər, yəni, ilkin dövrlərdə zərdüşt məbədi, sonar isə alban məbədi, Pənah xan dövründə isə gözətçi məntəqəsi olubdur… Hətta Pənah xan tərəfindən 1752-ci ildə Şuşa – Pənahabad qalası tikiləndən sonra da, İbrahim xanın xanlığının süqutuna qədər Şahbulaq qalası xanın qış iqamətgahı kimi və Beşikdağ gözətçi məntəqəsi həmişə fəaliyyətdə olubdur…

Beşik dağının şimal qutaracağında Xaçıncay tərəfə, Kəngərli kəndinə baxarında bir yaruslu 10-15 adam yerləşən böyük bir kaha da, “Koroğlu kahası” adlandırılırdı… Bu kahadan Beşik dağının içərisinə doğru bir adamın keçəcəyi lağım var… Deyilənə görə, bu lağm daha geniş bir kahaya keçiddir… Birinci kahada daşdan yonulma divan quruluşlu iri yataq yeri, təbii su yığılmaq üçün ovdan var ki, bu da, sübut edir ki, bü kaha xüsusi mühafizə dəstəsi üçün istifadə olunmuşdur. Deyirlər ki, məkrli ermənilər bu kahanın divarlarına da, xaç işarəsi çəkiblər….

İndi isə Beşik dağındakı bu abidə ermənilərin uydurduğu Tiqrnakert şəhərinin, üstündə də erməni xaçı olan “Erməni kilsəsi” kimi təqdim olunur… Beləliklə, ermənilər bu abidəni də rekonstruksiya edərək erməniləşdiriblər…

Belə bir erməni məkrinin, fitnəsinin mahiyyətini açmaq üçün tanıdığım mütəxəssislərlə – tarixçi, arxeoloq dostlarımla məsləhətləşmələr apardım, həqiqəti ortaya çıxarmaq üçün eksklüziv bir tədqiqat aparmaq qərarına gəldim ki, bu nəticələri sizlərlə bölüşürəm…

Beşik dağı haqqında qısa məlumat:

Qarabağın ürəyi sayılan Ağdamın qədim tarixi abidələri minillik keşməkeşli illərdən keçərək bu günə qədər gəlib çatmışdır. Rayonun ərazisində aparılan arxeoloji tədqiqat işləri sübut edir ki, Ağdamın ərazisi qədim insanların yaşayış məskənlərindən biridir. Ağdamın Üçoğlantəpə deyilən yerdə aparılan arxeoloji tədqiqatlardan aydın olubdur ki, ilk qədim insanlar rayon ərazisində 6–8 min il bundan əvvəl, yəni, Eneolit dövründə (b.e.ə. VI–IV minilliyi əhatə edir, “mis dövrü” adlanır və daş dövrünün sonu – metal əsrinin başlangıcı hesab edilir) yaşamış, qədim əkinçilik və maldarlıq mədəniyyətinə bələd olmuşlar…

Sonralar Azərbaycanda gedən tarixi proseslər nəticəsində ilk dövlət qurumları formalaşmağa başlayıb. Belə dövlətlərdən biri də Şimali Azərbaycanda yaranmış Albaniya quldar dövləti idi. Yeni elmi araşdırmalarda “alban” etnik adını qədim türk “alp”(cəsur, igid) sözü ilə bağlayırlar.”Kitabi Dədə Qorqud”da bu etnosun “alpanlar” şəklində yazılışı, “alp” köklü toponimlərin Quzey Azərbaycanda, həmçinin vaxtilə Alban dövlətinə daxil olan Cənubi Dağıstan və Şərqi Gürcüstanda qalması yuxarıdakı ehtimalı daha da qüvvətləndirir…

Alban hökmdarlarından Oroysun adını “Kitabi Dədə Qorqud”dakı Uruz adı ilə müqayisə edirlər. Aran – Ağvan – Aquen – Ağoğlan – Ağdam (bu etnonimlərin kökündə “Ağ” sözünün durmasını təsadüf hesab etmək olmaz) adı da yalnız türk dillərində olması ilə izah olunur. Albanların Ay ilahəsinə daha çox sitayiş etmələri haqqında Strabonun verdiyi məlumat qədim türklərin “Ay Tenqri”sinə uyğun gəlir. Onlarla belə dəlillər əsasında “alban” etnik adı daşıyanlar türkdilli sayılırlar. Bəzi tədqiqatlara görə, burada yaşayan sakasenlər, onlarla qohum sayılan massagetlər, qarqarlar da türk mənşəli olmuşlar…

Son dövrlərdə aparılan sanballı elmi tədqiqatlar nəticəsində Qafqaz albanlarının türk mənşəli və türkdilli tayfa olması birmənalı şəkildə sübut edilmişdir. O da, ehtimal edilir ki, Albaniyanın siyasi konsolidasiyası artıq Əhəmənilər imperiyasının son illərində və Makedoniyalı İsgəndərin işğalları dövründə başa çatmış, eramızadan əvvəl IV əsrin sonlarında isə Qafqaz Albaniyası vahid mərkəzləşmiş dövlətə çevrilmişdir.

Bu tayfaların ən qədimləri Qafqaz və türk dillərində danışan avtoxton etnoslar olmuşlar ki, bunlardan biri də, yüksək mədəniyyətə malik olan Qarqarlar Ağdam ərazisindəki Qarqar çayı hövzəsi boyuca məskunlaşmışdılar. Bu isə Ağdamın Azərbaycan ərazisində ilk formalaşan dövlət quruculuğunda mühüm rol oynadığını bir daha əyani sübut edir. Bu barədə məşhur tarixçilərin, tədqiqatçıların əsərlərində yetərincə mühüm faktlar vardır və bu mənbələrdən aydın olur ki, türklər bu ərazilərin ən qədim, aborigen-aftoxton əhalisi olmuşlar…

Deməyim budur ki, Ağdam çoğrafi ərazisində tarixən ermənilərin olması və məskunlaşması absurddur!! Həmçinin, burada və Qarabağın dağ-yaylaq ərazisində olan xristian abidələri də, islamdan qabaq zərdüştizmi, sonrada xristianlığı qəbul edən aborigen türk tayfalarına mənsubdur, o cümlədən Beşik dağının zirvəsində olan abidə…
Ağdam rayonu ərazisində çoxlu tarixi mədəniyyət və incəsənt abidələri var. Buradakı Üzərlik Təpə abidəsi, rayonun Xaçındarbənd kəndindəki Qutlu Sarı Musa oğlu günbəzi (1314-cü il), Kəngərli kəndindəki türbə və daş abidələr (XIV əsr), Papravənd kəndindəki türbələr, məscid (XVIII əsr), Xanoğlu türbəsi (XVII əsr), Qarabağ xanı Pənahəli xanın Ağdam şəhərindəki imarəti (XVIII əsr), Natəvan və onun oğlunun türbəsi (XIX əsr), Şahbulaq qalası və s. kimi tarixi və memarlıq abidələri bunu aşkar sübut edir…

Bunlardan biri də, Beşik dağının zirvəsinə yerləşən, tikilmə tarixi IV-VII əsrə aid edilən, indi isə qirqorianlaşdırılan Alban-türk Beşikdağ Alban-türk məbədi xristian məbəd-abidəsidir. Mənbələrə görə, bu məbəd tamamən Alban memarlıq üslubunda Arşakilər
sülaləsindən olan Qafqaz Albaniyası hökmdarı II Vaçe tərəfindən, tamamilə Alban-Türk məbəd arxitekturasında inşa etdirilmişdir…

Onu da, bildirim ki, Erməni bənnalarından qabaq saxtakarlığı erməni tarixçiləri edir, böyük saxtakarlıqla bu qəbildən abidələrimizi erməniləşdirir, sonra da erməni bənnaları işə başlayırlar…

Bu abidə Şərqdən – Şirvanın, Şəkinin, yuxarıdan isə Qarabağın bütün yüksəkliklərdən görünür. Buna görə də, bu abidə əvvəl keşikçi qübbəsi kimi tikilibdir, necə ki, Şabrandakı “Çıraqqala” təkin… Buradan həm, yuxarı dağlarda yerləşən “Gəncəsər”qalasına (Xaçın knyazlığının mərkəzinə), həm də Şirvan zonasına od-ocaqla xəbərləşmə vasitəsi kimi istifadə edilibdir. Hətta, İbrahim xanın Şahbulaq qalasında məskunlaşan cağlarda da, artıq bu məbəd-abidə təmir edilərək keşikçi məntəqəsi kimi istifadə edilibdir… Bizim ehtimalımıza görə, indi Beşikdağı adlanan bu dağın əvvəlki adı Eşik (yəni son silsilə, ən eşikdə olan mənasında) və yaxud Keşik dağı olubdur. Sonralar uşaq nənnisinə-beşiyinə oxşadığına görə Beşik adını alıbdır… Belə ki, Beşikdağ sanki dağlıq və düzən Qarabağ arasında təbii sərhəd rolunu oynayır. Cənub-şərq tərəfdən ona Kür-Araz ovalığı, qərb tərəfdən isə Qarabağ yaylası birləşir… Yeri gəlmişkən, qeyd edim ki, 30 il işğal altına olan Beşikdağ məbədi və dağın aşağı ətrafında yerləşəm alban xristian qəbristanlığı haqqında vikipediya səhifələrində verilən məlumatlar olduqca yanlışdır və erməni mənbələrindən alınmışdır…

Azərbaycanın digər dağ məntəqələrində bu cürə abidələrin hamısı ilk öncə keşikçi məntəqəsi kimi tikilibdir. “Keşikçi dağı” ifadəsi – adını təsadüfi saymaq olmaz. Məsələn, Ağstafa rayonu ərazisində yerləşən Keşikçidağ abidələr kompleksi, Aveydağ, Tatlı, Yuxarı Əskipara məbədləri kimi ilk əvvəl keşikçi məntəqələri olmuş, sonralar funksiyalarını məbədlərə vermişdir…

Bir cəhəti də, qeyd etməyi vacib bilirəm! Bəzən kilsə ilə məbədi eyniləşdirirlər və fikrimizcə bu kökündən yanlışdır… Məbəd kilsə deyil və arxitekturası tamamən fərqlidir…. Məbəd Alban xristian türklərinə məxsus ibadətgahdır və Beşik dağının zirvəsində tikilən əvvəl gözətçi məntəqəsi olan abidə, sonralar genişləndirilərək, yenidən qurularaq Alban xristian türk məbədi olubdur… İslam dövründə isə xalq, birmənalı olaraq, bu tipli abidələrin bir qismini Koroğlu qalası kimi anladıblar. Belə bir rekonstruksiya və metaformoza hadisəsi Beşikdağı abidəsinin də başına gəlibdir…

Amma ən böyük məkri və qəddarlığı ermənilər ediblər. 1994-cü il mayın 12-dək davam edən hərbi təcavüz nəticəsində ermənilər Ağdam rayonunun 846,7 km², yəni ümumi ərazisinin 77,4 %-ni işğal etməyə nail oldu. Qarabağ uğrunda gedən döyüşlərdə 6.000-dən çox ağdamlı şəhid olub. 2010-cu ilin noyabr ayında Dağlıq Qarabağ separatçıları rayonun adını erməniləşdirmək məqsədi ilə Ağdamın adını dəyişərək Akna qoyublar, Şahbulaqdan şimal-qərbdə dağın enişində yerləşən
qədim xristian-türk alban qəbrlərini, Pənah xanın tikdirdiyi qalanı erməni abidəsi kimi dəyişdiriblər, muzey düzəldiblər, özlərindən Tiqranagert şəhəri uydurublar… Beşikdağ məbədinin də adını Vankasar monastrı qoyubkar… Yalan, məkr və saxtakarlıq, bax, budur!!

Bunu da, xatırladaq ki, hətta XIX əsrin əvvəllərinə qədər Qarabağ dağlarında yerləşən məbədlər hələ də, Alban məbədgahı kimi fəaliyyət göstərmiş, ermənilərin dabanyalama xisləti ilə uzun müddət saxtakarlıq işi aparılandan sonra Rusya çarlığının təsiri ilə 1836-cı ildə bu abidələr Rusiya Müqəddəs Sinodu tərəfindən ləğv edilmiş, Alban monastrına məxsus bütün mülk və əhali Erməni Qriqoryan Kilsəsinin tabe edilərək erməniləşdirilmiş, bütün Alban dini kitbları, əlyazmaları məhv edilmiş, məbədgahlar isə kilsələşdirilmişdir…

Bundan sonra Qarabağda Alban Patriarxı İsraelin başçılğı ilə qiyam başlayır. Qiyam yatırılır, Alban patriarxı İsrael isə ölkədən qovulur. Tezliklə patriarx İsrael vəfat edir və bundan sonra Erməni Arxiyepiskou Hovannes Qraf İvan Qudoviçə yazdığı məktubda Qarabağ və Gəncədəki Alban Məbədgahları klsələşdirilərək mülkləri və dindarlarının Eçmiədzinin tabeliyinə verilməsini xahiş edir və buna nail olur…

İndi bu məkri, Beşikdağdakı qədim abidəmizin də başına gətiriblər ki, sonralar əllərində dəstəvuz etsinlər ki, guya bu torpaqlar ermənilərə məxsusdur…

Bu qeydlərimlə bildirmək istəyirəm ki, Ağdamın Beşikdağındakı qədim abidələrimiz, həmçinin, ümumiyyətlə, Qarabağda erməni məkrinə məruz qalmış bütün qədim ibadətgahlar öz ilkin vəziyyətinə salınmalı, tarixi gerçəklik bərpa olunmalıdır… Bəli, bütün Qarabağda yerləşən tarixi məbədlər Qafqaz Albaniyası dövrünün nadir abidələrindəndir. Saxtakarlıqların qarşısı alınmalı, abidələr əvvəlki – ilkin vəziyyətlərinə gətirilməlidir. Tarixi abidələri saxtlaşdıraraq özününküləşdirmək – erməniləşdirmək cəhdlərinə birdəfəlik son qoyulmalı, tarixi varisiyimizə yiyə durmalıyıq!!

08.01.2022.

Qurban BAYRAMOV,
tənqidçi-ədəbiyyatşünas.

QURBAN BAYRAMOVUN YAZILARI

“YAZARLAR” JURNALI PDF

YAZARLAR.AZ
===============================================

<<<<<< WWW.USTAC.AZ və WWW.BİTİK.AZ >>>>>>

Əlaqə: Tel: (+994) 70-390-39-93 E-mail: zauryazar@mail.ru