Etiket arxivi: Şəfəq Nasir

ÖTƏN İLİN BİR QIŞ GÜNÜNDƏ…

ÖTƏN İLİN BİR QIŞ GÜNÜNDƏ…
Gecədən başlayan qar gün ərzində bir qədər səngisə də aravermədən elə hey yağırdı. Günboyu çöldə-bayırda həm işlərimlə məşğul olur, həm də ağ örtüklü bağlarda, səkilərdə gəzib-dolandıqca xatirələrə dalırdım. Gəncliyimdən qarlı havalarda tək-tənha gəzməkdən zövq alırdım.

Elə ki güclü qar başlayırdı, yarım saat ötməmiş təbiət ağ örpəyə bürünürdü. O zaman ev-eşiyə yığışmaq istəmirdim. Səhərə qədər küçələri, bağları dolaşmağa təşnəydim. Adı nəydi bu dəliliyin… Əlbəttə ki Romantika…

İndi yadıma 70-ci illərin qarlı-şaxtalı qış günləri düşür. Jurnalistikada oxuduğum çağlardı. Bir gün auditoriyada “Sov.İKP tarixi”ndən mühazirə oxuyan professor, mərhum Xəlil Əlimirzəyevin dərsindəydik. Yadımdan çıxmamış, əvvəl onu deyim ki, Xəlil müəllim dərsə davamiyyəti yoxlayarkən hər kəs adı çəkildiyi zaman bir-bir qalxıb “burda”, cavabını verəndə, mən “buradayam”, deyirdim. Bu zaman Xəlil müəllim təəccüblə üzümə baxır, amma bir söz demədən yoxlamasına davam edirdi…

Çöldə quşbaşı qar yağır, ağaclar bu bəyazlıqda elə gözəl görünürdü ki! Həmin anlarda ürəyimə sanki lopa-lopa cevinc dolurdu. Əlimi üzümə dayayıb böyük vəcdlə pəncərənin o üzündəki gözəlliyə baxırdım. Dərsdə olduğumu tamam unutmuşdum. Fikrim-zikrim qar dənəciklərinə dönüb fırfıra kimi havada uçurdu. Qəflətən Xəlil müəllimin acıqlı səsi məni yaşadığım sevinc dolu aləmdən ayırdı:

– Qız! Fikrin hardadı, indi səni bayıra çıxararam, ağlın başına gələr!
Həmişə qaşqabaqlı, zəhmli olan Xəlil müəllimin səsindən, sözündən tez də özümü yığışdırdım. Amma qorxu mənə nə qədər əsər eləsə də cəsarətimi toplayıb, hələ qeyb olmayan fərəhli ovqatımla müəllimin diqqətini bu gözəlliyə çəkmək istədim:

– Xəlil müəllim, bir baxın, bayırda necə gözəl qar yağır, elə bil göydən yerə sevinc ələnir.

Xəlil müəllim eynəyinin üstündən bir mənə baxdı, bir də bayırda yağan qara. Onda gördüm, çöhrəsinə təbəssüm qondu, həmin anda sərtliyindən əsər-əlamət qalmadı:

– Jurnalisti romantik xəyallarından ayırmaq olmaz- deyib, kürsüdən aralandı. Əslində müəllim mühazirəsini bitirmişdi. Asta yerişlə masanın arxasına keçib yerində əyləşdi. Jurnalı qarşısına çəkib, qeydlərini yazmağa başladı. Auditoriyada elə yumşaq, rahat ab-hava yarandı ki…

Professor Xəlil Əlimirzəyev Qəbələ rayonunun Mirzəbəyli kəndində doğulmuşdu. Təbiəti də o yerlərin qışı kimi sərt idi. Amma həmin mükaliməmizdən sonra Xəlil müəllimin davranışında büruzə vermədiyi səmimiyyətini hiss etdim. Auditoriyada olanda simasında gördüyümüz sərtliyi, intizamı, ciddiliyi zabitəli insan olduğundan irəli gəlirdi…

Həmin hadisədən sonra kursumuza dərsi olan günlər tənəffüslərdə pəncərə qarşısında mənimlə mehribancasına söhbət edirdi. Bir gün də Jdanov rayonundan (indiki Beyləqan) olduğumu biləndə xəbər aldı ki, Səməd Hacıyevi tanıyırsan? Dedim bəli, oğlu ilə bir sinifdə oxumuşam. Xəlil müəllim Səməd kişi ilə dostluğundan, bir neçə dəfə evində qonaq olduğundan, birgə ova çıxdıqlarından danışdı. Söhbət əsnasında həyəcan keçirsəm də fərəhimi gizlədə bilmirdim. Demə, Xəlil müəllim sadə və mehriban insan imiş…

Biz universiteti bitirən ili, 1976-cı ildə Xəlil Əlimirzəyev 58 yaşında vəfat etdi. O, XX əsr Azərbaycan ədəbiyyatı tarixindən bizə dərs deyən Xalid Əlimirzəyevin əmisi idi…

İndi quşbaşı yağan qarlı havada gəzişərkən Xəlil müəllimi xatırladım. Allah ona da, Xalid müəllimə də rəhmət eləsin! Ruhları şad olsun!
9 yanvar 2023

Müəllif: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

KİTAB HAQQINDA YAZILAR

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

İTİRDİYİMİZ DƏYƏRLƏR

İTİRDİYİMİZ DƏYƏRLƏR
Ev telefonları hər yerdə yerli-dibli kəsildi. Yeni texnologiyalar həyatımızın bir gözəl vərdişini də əlimizdən aldı…

Bəs, ev telefonları həyatımıza nə vaxt daxil olub və bizə nə verib?
Mənbələrdən aydın olur ki, Bakıda ilk telefon xətti 1881-ci il noyabrın 23-də Nobel Qardaşları Cəmiyyəti tərəfindən istismara verilib. Bu xətt cəmiyyətin baş kontoru ilə rəhbər şəxslərin evlərini birləşdirən 6 km-lik ilk rabitə xətti olmuşdur. Mərkəzləşmiş telefon şəbəkəsi isə 1886-cı ildə fəaliyyətə başlayıb.

İlk kommutasiyalı şəbəkə: 1886-cı ildə 40 istifadəçi olmaqla Bakı Şəhər Telefon Stansiyası fəaliyyətə başlayıb. Bir qədər sonra isə evlərə telefon xətti çəkilişlərinə start verilib. Bu sırada ilk telefon çəkilişi “Telefonnaya ulitsa”dakı (indiki 28 May küçəsi) mənzillərdə aparılıb. Və növbəylə bütün evlər telefonlaşdırılıb.


Yadımdadır, 5 ya 6-cı sinifdə oxuyanda rayonumuzda (Beyləqanda) ilk olaraq müəllimlərin evi, idarə və təşkilatlar telefonlaşdırıldı. Onu da xatırlayıram ki, evlərdə olan telefon kitabçalarında əlifba sırası ilə mənzil sahiblərinin adı və telefon nömrələri qeyd olunmuşdu. Dəstəyi qaldıran kimi xəttin o başından xətləri birləşdirən qurğunun başındakı işçinin səsi eşidilirdi: Salam. Hansı nömrəni istəyirsiniz? Cavab verirdilər: filan nömrə, filankəsin evi. Danışıqlar uzun çəkməzdi, 2-3 dəqiqə. Söhbəti uzadanda kommutatorda danışıqları izləyən xanım dillənirdi: Xahiş edirəm, xətti məşğul etməyin, danışığı bitirin. Aylıq abunə pulunu gecikdirənlərin telefonu bağlanırdı, ta ki, idarəyə gedib pulunu ödəyəndən sonra xətt açılırdı…

Beləcə, ev telefonları bütün evlərə, ailələrə uzun zaman xidmət etdi. Bu günsə, iki əsrdən çox insanlara sevinc, fərəh gətirən, uzaqları yaxın edən, səhhətimizə heç bir ziyanı olmayan ev telefonları öldü, başqa sözlə, tarixin arxivinə atıldı. Amma ev telefonu ilə danışmaq adama bir ayrı zövq verirdi. Onun səsi gələndə evdə xoş bir canlanma yaranırdı…


Hərdən köhnə vaxtlardakı kimi, dəstəyi əlimə alıb, yaxınlarıma zəng etmək istəyirəm. Sanki möcüzə gözləyirəm. Bilsəm də ki dəstəkdən səs gəlməyəcək, yenə bir nömrə yığıram, telefon susur…

Bir vaxtlar yaşlı adamlar telefonu özlərinə qulaq yoldaşı bilirdi. Darıxanda, tıncıxanda, dəstəyi əlinə alıb qohumla, qonum-qonşuyla hal-əhval edirdi…

Neçə vaxtdı ev telefonları sıradan çıxarılsa da dəstəyi aparatın üstündən ayırmamışam, eləcə xəttin üstündə qalıb. Dünənsə, onu öz yuvacığından götürüb kənara qoydum. Başım iş-gücə qarışmışdı, bilmirəm nə qədər ötdü, 2 saat, 3 saat… Bir də gördüm hardansa qırıq-qırıq səs gəlir, ora baxdım, bura göz qoydum, bilmədim bu ciyiltili səs nə səsdi və hardan gəlir… Axır başa düşdüm ki, telefon dəstəyinin enerjisi qurtarıb. Səs elə bil yalvarırdı, “məni xəttdən ayırma, enerjimi ölməyə qoyma”- deyirdi. Telefon can verirdi, inildəyirdi… Əvvəlki vaxtlar olsaydı, dərhal dəstəyi götürüb aparatın üstünə qoyardım. Amma indi… Toxunmadım, onu yerinə qoysaydım nə dəyişəcəkdi ki…

Və birdən-birə bikeflədim, birtəhər oldum, bu dilsiz-ağızsız əşyaya yazığım gəldi. Məni qınamayın, əşyalara cansız kimi baxa bilmirəm. Məndən ötrü həyatda cansız heç nə yoxdur, daş, dəmir parçası belə canlıdır. Yalnız atılıb qalmış, unudulmuş əşyalar var. Deyir, filankəsin canı polad kimidi, ona heç nə olmaz. Amma poladcanlılar da vədə tamamında gedir. Atılmış, unudulmuş əşyaların da “ölümü” belə olur…

Ev telefonu ilə bağlı bu qeydlər bəlkə də çoxlarına adi görünər. Mənsə, onun həyatımızdan qoparılmasına öyrəşə bilmirəm. Bu, yaxın keçmişdə həyatımıza rahatlıq gətirən, bu günsə əlimizdən alınmış bəzi gözəl vərdişlərimizi mənə bir daha xatırlatdı…


Televizorlara qismən maraq olsa belə, yeni nəyinsə icad olunacağı qarşılığında onun da həyatımızdan birdəfəlik silinəcəyinə şübhə etmirəm. Çünki, zamana hegemonluq edən yeni texnologiya var haa, o da özünün yaratdığına qənim kəsilir. Birini “öldürüb”, yenisini yardır. Hələ bu süni intellekt… onun “üstünlüyünü” o qədər qavramasam da adı gələndə qıcıqlanıram. Bir şey ki hissiz, duyğusuz oldu – süni, onun adama nə yapışığı olar…

Düşünürəm, yeni mobil telefonların insan orqanizminə zərərləri meydana çıxdıqca, (hələ günbəgün qalxan, dəyişən şəbəkə taariflərini demirəm) onlardan da imtinalar başlayacaq.

Amma məndə belə bir inam var ki, itirdiyimiz nə varsa, bir vaxt geri dönəcək, yenə qızıl dövrümüzə qayıdacağıq. Əlimizə kitab alıb səhifələrini çevirdikcə, gözümüzü sətirlərdə gəzdirdikcə duyğu, həyəcan ruhumuzu saracaq. Qəhrəmanların taleyinə gah acıyacaq, gah da xoşbəxliyinə sevinəcəyik. Ən başlıcası, onlardan ibrət alacağıq…

Kinoteatrların qapıları yenidən üzümüzə açılacaq. Ötən zamanlarda olduğu kimi, səhərlər qəzet köşklərində növbəyə dayanacağıq. Həvəslə oxucu kitabxanalarına, kitab evlərinə üz tutacağıq. Eh… bu ki lap nağıl oldu. Amma nağılların bir ucu yalandırsa, o biri ucu gerçəkdir. Nə olur-olsun, yeni texnologiyada bəzi istisnaları nəzərə almaqla yanaşı, köhnə həyat vərdişlərinə qayıtmaq istəyirəm.
Bəs siz necə? Ötən çağların xiffətini çəkmirsiniz ki…

Müəllif: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

KİTAB HAQQINDA YAZILAR

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

Viktor Hüqo müsəlman idi

AZƏRBAYCANLI HÜQOŞQNAS ALİM
Bir neçə il əvvəl Azərbaycanda Viktor Hüqonun tədqiqatçısı, professor Əsgər Zeynalov haqqında yazı hazırlayarkən alimin “Hüqonun Şərq baxışı” əsərində maraqlı bir məlumatla tanış olmuşdum. Sən demə, Hüqo İslam dinini qəbul edibmiş və bundan sonra özünə Əbu Bəkr Hüqo adını götürübmüş… “Hüqonun Şərq baxışı”nda fransız yazıçısının İslamı qəbul etməsi faktının üzə çıxarılmasının da əsərdə öz əksini tapması və onun İngiltərədə nəşr olunması Əsgər Zeynalovun böyük cəsarəti idi…

Hüqonun anadan olmasının 100 illiyində – 1902-ci ildə Fransa dövləti onun İslam dininə həsr etdiyi şeirlərinin 100 il müddətinə nəşrini qadağan etmişdir. Əsgər müəllim bu əsərlərlə (Hicrinin doğuz ili, “Məhəmməd”, “Sidr ağacı”) yazıçının sağlığında , 1859-cu ildə nəşr olunmuş “Əsrlərin əfsanəsi” kitabından məlumatlı idi. Yeri gəlmişkən, “Hüqo” əsəri haqqında çıxışlarının birində prof. Cəlil Nağıyev demişdir ki, bu monoqrafiyada hər şey yenidir, ancaq Hüqonun İslam dinini qəbul etməsi tamamilə gözlənilməz idi.
Əsgər Zeynalov Azərbaycanda ən böyük hüqoşünas alimdir.

Müəllif: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

KİTAB HAQQINDA YAZILAR

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

“MANQAL” DA YAŞAYAN KİTABLAR

“MANQAL” DA YAŞAYAN KİTABLAR
(Ötən ilin təəssüratı)

Keçən ay yaxın qohumlardan birinin nişan mərasiminə yığışmışdıq. Məclis bulvar tərəfdə yerləşən Manqal restoranında idi. Əzəl başdan deyim ki, məkan çox xoşuma gəldi. 30-35 qonağın iştirakı ilə keçirilən ailəvi məclis ürəkaçan idi. Təzə qohumların bir-birinə isinişməsi, qaynayıb-qarışması, süfrə arxasında şirin söhbətlər, gənclərə verilən xeyir-dualar, oyun havalarımıza qol açıb oynayanlar milli adələrimizə sayğımızdı.

Amma burda könlümü açan bir başqa gözəllik də vardı. Mən bu gözəlliyi “Manqal”ın qapısından içəri keçən andan hiss etdim. Klassik üslubda qurulmuş bu restoran, şadlıq məkanından daha çox mədəniyyət ocağını xatırladırdı. Üst qata qalxanda aralıqda adda-budda yerləşdirilmiş antik suvenirlər, divar rəflərinə düzülmüş köhnə kitablar gözə, könülə dinclik gətirirdi. Bu rahatlığın içindən keçib salona daxil olanda mədəni ab-havanı burda da hiss etdim. İçəri keçən təki rəflərə düzülmüş kitabları görəndə fərəhləndım. Məni ən çox sevindirən o idi ki, restoran təkcə ləziz təamları ilə süfrələri bəzəmirdi, həm də kitaba sevgini, mütaliəyə marağı təbliğ edirdi…

Məclis öz axarı, şuxluğu ilə davam etdiyi məqamlarda rəflərə yaxınlaşıb, kitablara nəzər saldım. Bir-bir götürüb müəlliflərin adlarına baxdım. Deyim ki, burada olan kitabların hamısı rus klassiklərinin əsərləri idi. Ötən əsrin 50-60-70-cı illərində çap olunmuş kitablardı: F.Dostoyevski, M.Şoloxov, L.Tolstoy, İ.Bunin, A.Puşkin, V.Şukşin, M.Bulqakov, A.Platonov, A.Soljenitsin və daha kimlərin əsərləri. Hamısı da köhnəlmiş nəşrlər olduğundan rəngləri soluxmuşdu. Fikirləşdim, görəsən bu qədər kitabları hardan yığıb gətiriblər? Evlərdənmi almışdılar, həyətlərdənmi yığmışdılar, bilmirəm. Amma hansı yolla əldə ediblərsə, xeyirxah iş görüblər. Əsas odur ki, kitablar cırılmaqdan, yandırılmaqdan və artıq yük kimi tullanmaqdan xilas olub. Və bəlkə də bilik xəzinəsi timsallı əsərlərin belə məkanlarda sərgilənməsi, insanları kitablarla canlı ünsiyyətdə olmağa, mütaliə vərdişini unutmamağa səsləyir…

O gün “Manqal”ın mədəni aurası yaddaşımda xoş xatirəyə döndü. Amma rus klassiklərinin sırasında Azərbaycan yazıçılarından bir nəfərin belə, kitabının olmaması məni çox təəccübləndirdi…

Güman etmirəm ki, “Manqal”a gələn bir kəs orda bir kənara çəkilib kitab oxumuş olsun. Amma şənlik arası kimlərinsə gözucu da olsa, kitablara nəzər salması, bəlkə də hansınısa oxumaq üçün icazəylə götürüb özüylə aparması mümkündür. Bu mədəni ab-havadan ürəyi açılan, sövqi-təbii rəflərə yaxınlaşaraq kitablara maraqla baxan, hələ desən, neçəsini də götürüb vərəqləyənlər də olmamış deyil. Evlərinə dönəndə məclislə bağlı təəssüratlarında yəqin ki, kitablar da yer alar.

Düzü, indiki dövrdə sosial şəbəkələrdə adamlarla dilsiz-ağızsız ünsiyyət, mətnlərə soyuq yanaşmalar məni həm darıxdırır, həm də çox qorxudur. Belə ki, insanlar, xüsusən də yeni nəsil bu gözəl vərdişi, mütaliəni, kitablarla ünsiyyəti tamam unuda, yadırğaya bilər. Bu, heç də yaxşı hal deyil. Düşünürəm, insanların toplaşdığı bütün məkanlarda “Manqal”da gördüyüm şəkildə kitabın təbliğatı aparılsa, kitaba sevgi, maraq yeniyetmə və gənclərin tərbiyəsinə və dünyagörüşünün formalaşmasına əhəmiyyətli təsir göstərər…

Bizim ən yaxın dostumuz kitabdır. Kitab oxuyaq, ay millət, kitab! Sözümz, söhbətimiz də kitablardan olsun, Daha bir-birimizi əzib irəli keçməkdən yox…

Müəllif: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

KİTAB HAQQINDA YAZILAR

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

Şəfəq Nasir “Azərbaycan milli mətbuatının 150 illiyi (1875-2025)” yubiley medalı ilə təltif olunub

Şəfəq Nasir “Azərbaycan milli mətbuatının 150 illiyi (1875-2025)” yubiley medalı ilə təltif olunub

Tanınmış jurnalist, yazıçı Şəfəq xanım bu barədə öz sosial şəbəkə hesabında paylaşım edib:

“Bu gün Azərbaycan Mətbuat Şurasında, Prezident İlham Əliyevin Sərəncamı ilə təsis olunmuş “Azərbaycan milli mətbuatının 150 illiyi (1875-2025)” yubiley medalı ilə təltifolunma mərasimi keçirildi. Bəndəniz də mükafat alanların sırasında idi.

İlk olaraq, milli mətbuatımızın atası H.B.Zərdabinin adı ilə bağlı olan yubiley medalı ilə təltif olunmağıma görə cənab Prezident İlham Əliyevə təşəkkürümü bildirirəm…


Tarixdə 1969-cu ildi. Səkkizinci sinif şagirdi Şəfəq Məmmədova imzası ilə rayonumuzun “Yüksəliş” qəzetinin 19 aprel (№ 46 (1.045) tarixli sayında “Anam haqqında nəğmə” adlı ilk şeirim dərc olunmuşdu. Bundan sonra şeirlər, esselər, məktəb həyatından bəhs edən yazılarla rayon qəzetində müntəzəm olaraq çıxışlar etdim. Bir də baxdım ki, hər şeydən uca, dəyərli olan Sözlə sirdaşam. Sözə bunca aşiqlik məni jurnalistikaya gətirdi…

O vaxtdan bu günə, 56 ildir ki, qələmdən ayrılmadım. Yüzlərlə bədii, publisistik əsərlər, İrəvanda iki anadilli mətbuatın tədqiqi, transliterasiyası, 1 monoqrafiya, tarixi, ədəbi şəxsiyyətlərin həyat və yaradıcılıq yolunu əks etdirən tədqiqat xarakterli məqalələr, xeyli sayda kitabın redaktoru, onlarla kitaba yazdığım Ön söz və 13 adda müxtəlif növ və janrlarda ədəbi mətnlərin yer aldığı kitab…

Hazırda masamın üzərində iki irihəcmli əsər üzərində iş, arxivimdə olan iri qovluq arası xam materiallar, qəfl qafamda doğulacaq mövzular ömrün davamını da Sözlə, qələmlə (oxu bilgisayarla) baş-başa olacağımı deyir…”

“P.S. “Azərbaycan milli mətbuatının 150 illiyi (1875-2025) ” yubiley medalına layiq görülmüş dostlarımı – ömrünün böyük bir hissəsini həqiqi mənada mətbuata, jurnalistikaya həsr etmiş həmkarlarımı təbrik edirəm.”

Məlumatı hazırladı: Tuncay ŞƏHRİLİ

Oxuyun >> Gözündə tük var

YAZARLAR.AZ

I>>>>>HAMI BU HEKAYƏDƏN DANIŞIR<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

MƏDƏNİYYƏTİN ALİ MƏQAMI – ETİRAF

MƏDƏNİYYƏTİN ALİ MƏQAMI – ETİRAF
İnsanda təbii olan hər şey doğaldır, həm də gözəl. Uca Yaradanın lütfü olan və insanın da müdaxilə etmədiyi, əl gəzdirmədiyi xarici görünüşdən başlamış, daxili aləminə məxsus olan keyfiyyətlərinə qədər.

Çeşmənin gözündən axan dumduru, büllur, saf suya bənzər hal-xasiyyət kimi. Hiss və duyğuların xəfif bir titrəyişlə oyanışı, bu məqamda gülün tər-təzə ləçəklərinə toxunan ilk nəfəs təki… Bu gözəlliyi, paklığı duyaraq ürəkdolusu yaşamaq, etiraf etmək bəxtiyarlıqdır!

Bir də var, insanın özündən başlamış, ailəsi, dostu, yoldaşı – ümumən onu əhatə edən cəmiyyətə etirafı. Nədən qaynaqlanır, hansı zərurətdən yaranırsa yaransın, bütün hallarda etiraf etmək insanın kin-küdurətdən, riyadan-yalandan, göz-götürməzlikdən, paxıllqdan… azad olması, təmizlənib durulmasıdır. Əgər, bunu bacarırıqsa, nə xoş bizlərə!

Etirafı incəliyinə qədər dərk etməyin yolu qəlbimizdən keçir: əxlaqımızın, mədəniyyətimizin, etik davranışımızın mövcudi-məcmusundan. Ən ümdəsi, mənəviyyat aynasında qüsurumuzu, günahımızı görür və etiraf etməyi bacarırıqsa, eşq olsun bizi doğan analara!

Etiraf qəlb rahatlığıdır. Peşmançılıq ürəyindən dəyirman daşı kimi sallanıbsa, ondan azad olmaq – səhvini etiraf etmək dünyaya təzədən gəlmək kimidir…

Etirafın bir naxışı da ləyaqətdir. “Mən”in daşıdığı ləyaqət və səmimiyyətin meyarı etiraf… Varsa bunlar, hər addımda ona hazır olmalıyıq. İki şəxsin arasında olan ixtilafın yaratdığı küskünlük, anlaşmaya imkan verməyən eqo etirafın qarşısında maneədir, keçilməz səddir. Hətta, dövlətlər arasında mədəni əlaqələrin inkişafına əngəl olan, ona xələl gətirən iddialı münasibətlərin, düşmənçiliyin aradan qaldırılmasında belə, etiraf xalqlar arasında əmin-amanlığın qarantıdır.

Etiraf ailələr, tayfalar, dövlətlər, cəmimiyyətlər arasında sülhün təntənəsidir. Əl-ələ verib şərə, böhtana, acılara birlikdə qalib gəlməyin ipək yoludur.

Etiraf tərəflər arasında əyilməyən, sarsılmayan, sınmayan dostluqdur. Əgər bircə yol ona sarı gəldinsə, niyyətinə, istəyinə işıq çilədinsə, dost özünün şəfqəti, mərhrəməti, xeyirxahlığı ilə hər zaman yanındadı.

Etiraf etmək təbiəti, insanları sevərək, həzzi duyaraq yaşamaqdır. Bunu bacarırıqsa, aləm gözümzdə başdan-başa işıqdır, gözəllikdir, gözəllik. Demək ki etiraf bütün sevgilərin açarıdır, özü də qızıl açarı…

P.S. Yağışdan sonra göy üzü durulur, az sonra Günəş doğur, zərrin şəfəqlər bütün aləmə səpələnir, yer üzü gözəlliklə süslənir. Belə bir füsunkarlıq bütün canlıları ehtizaza gətirir. İnsan həyatının fövqündə ömrə zinət, təravət, lətafət bəxş edən duyğular oyanır. Bunlar romantika, səmimiyyət və mənəvi gözəlliyin etirafı, deyil, bəs nədir…

Müəllif: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

QƏLBİN AYNASI – SƏMİMİYYƏT

QƏLBİN AYNASI – SƏMİMİYYƏT

Çoxumuz səmimiyyətin ehtiva etdiyi dəyərləri dərindən dərk etmədən, mənasına varmadan yeri gəldi, gəlmədi, “mən səmimiyəm”, deyirik. Görəsən, bu ali duyğunu olduğumuz, göründüyümüz yerlərdə insanlarla ünsiyyətimizdə, münasibətimizdə, əməlimizdə göstərə bilirikmi?

Bir anlayış, fikir kimi, maraqlıdır: səmimiyyət nədir, o özünü necə nişan verir…

Səmimiyyətin malik olduğu xüsusiyyətlər də mənəvi gözəlliklə bağlıdır. O, ilk növbədə özünü insanın qəlbinə, varlığına saçılan işıq timsalında göstərir. Səmimiyyət mənəviyyatın kompasıdır, onun istiqamətini tutub yol gedən insanın uğuruna xeyir çıxar, həyatı yaxşılıqlarla, gözəlliklə süslənər…

Səmimiyyət əxlaqdır. Davranışda, ünsiyyətdə bunu duymaq çətin deyil. Yüksək əxlaqi keyfiyyətlərə malik olmaq cəmiyyətdə rəğbətlə, sevgiylə qarşılanır, onun daşıyıcısı tutduğu mövqeyindən, yaşından-başından asılı olmayaraq istinad, nümunə yeri olur: filankəs çox əxlaqlı adamdır…

Səmimiyyət mehribanlıqdır, ülfətdir. Bunlar olan yerdə rahatlıq var. Belədə yaşamaq, həyatı duymaq adama zövq verir.

Səmimiyyət mədəniyyətdir. O, insanlara yüksək zövq, həssaslıq aşılayır. Onları bir-birilə ehtiramlı, sayqılı rəftara sövq edir.

Səmimiyyət nəciblikdir. İnsanın təbiətində olan alicənab, saf, ülvi, müqəddəs hisslərin məcmusudur.

Səmimi insan düzlüyün, ədalətin, həqiqətin aşiqidir. O, yalanı, riyakarlığı sevmir, adamlarla münasibətində, davranışında, əməlində səhvini etiraf etməkdən mənəvi dinclik tapır.

Yaşam boyu səmimiyyətin o qədər çalarları yaranır ki! Mənə görə bütün yaxşılıqların anası səmimiyyətdir, qəlbin aynası səmimiyyət…

Müəllif: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

MİNAXANIM TƏKƏLİYƏ TƏBRİK ÇƏLƏNGİ

MİNAXANIM TƏKƏLİYƏ TƏBRİK ÇƏLƏNGİ

Bu gün görkəmli türkoloq alim, ədəbiyyat və sənət dünyamızın parlaq siması, elmi, ədəbi yaradıcılığı ilə bütün zamanların çağdaşı olan filologiya elmləri doktoru, professor Minaxanım Nuriyeva Təkəlinin doğum günüdür…

Heç bilmirəm, bu kiçik təbrik Sözümdə Onun ömür salnaməsindən hansı səhifəni önə çıxarım. Və ya buna ehtiyac varmı? Türk yurdlarımızın tarixinin araşdırılmasında Minaxanım Təkəlinin adı ünlü elm fədailəri ilə bir sırada dayanmırmı…

Minaxanım Təkəli deyəndə, yaddaşımızdan tədqiqat axtarışlarının bəhrəsi olan “Türk əsilli ruslar”, “Türk sözləri rus dilində”, “Türk kitabı: Unudulan tarix, dəyişdirilən adlar”, “Qafqaz İslam ordusunun xronologiyası” (Mehmet Ruhtunla birgə), “Türk imzası”, “İstilalar, müharibələr: Türk şəhərlərinin taleyi”, “Qərbdən Şərqə ulu türk yurd adlarının dəyişdirilməsi tarixindən”, “Dil-sənət, poetika məsələləri”, “Yaddaş kitabı: Azad və tənha adamlar”… kimi əsərləri boylanır. Elm xadiminin milli ədəbi sərvətimiz statusunda olan kitablarının hər səhifəsində türk dünyası bütün aləmə şəfəq saçır…

Professor Minaxanım Təkəli bu gün də ümumtürk mədəni irsinin araşdırılıb öyrənilməsi, ortaq tariximizin qəsdən təhrif edilmiş şərəfli səhifələrini yenidən bərpa etmək; türk dillərinin tarixi, bu günü ilə bağlı problemləri, nəhayət, qədim türklərin dünya kültüründəki mövqeyini aşkarlamaq istiqamətində araşdırmalarını səylə davam etdirir…

Minaxanım Təkəlinin özəl günündə portretinə əzəmət verən elmi ştrixlərlə naxış salmaq bizim ehtiramımız, Onun da halal haqqıdır…

Dünyaya gəlişiniz mübarək, məxmər təbiətli bacım! Qarşıdakı illərdə uğur, fərəh dolu həyat, nağıla bənzər bir ömür nəsibiniz olsun…

Hörmətlə: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

Şəfəq Nasir yazır

YAZDIQLARIMDAN SƏTİRLƏR…
MƏNİ YAŞADAN İŞIQ

İnsanlarda görmək istədiyim ümdə cəhət mənəvi gözəllik, zənginlikdir. Həyat adama nə qədər çətin, maraqsız görünsə, onu problemlərlə yükləsə, dəyərlər sozalıb itsə, pul, var-dövlət ölümdən savayı hər şeyi həll etməyə qadir olsa belə, hələ də mənəvi gözəlliyə aşiqəm. Və bu sevgimdə ölənəcən varam. Məndən ötrü digər xüsusiyyətlər bundan sonra gəlir…

Ali varlıqda hissi, duyğunu, istəyi, sevgini oyadan da ilk növbədə mənəvi zənginliyin yaratdığı varidatdı. Bu, həm də insanların bir-birini fikrən duyması, anlaması, mənəviyyatca tən gəlməsidir. Əgər bu yoxdursa, izdivacda olan qadınla kişinin də bir-birinə bağlılığı ola bilməz! Ən şirin anlar, ani yaranan şəhvət hissi də ötəridirsə… Yaşandı, keçib getdi, unuduldu, mənəvi yaddaşda bir iz-hiss qalmadı! Zənnimcə, insanı həyatda duyğusallıqla yaşadan, aləmi gözündə cazibədar edən də mənəvi gözəllik, zənginlikdir. Qarşılıqlı anlamın içində yaranan duyğularsa ülvidir, ülvi…

Mən xeyirxahlığı, insansevərliyi, humanizmi, düzlüyü, sədaqəti, saflığı, mədəni davranışı, etikanı, şəfqəti, mərhəməti bəşər övladının yaraşığı, naxışı hesab edirəm. İnsanlarda görmək istədiklərim də bunlard. Bir-birini duymaq, anlamaq, dəyərləndirmək…
İlk gənclik çağlarımda hələ mənasına vara bilmədiyim, anlamadığım hansısa bir qüvvə məni uzaqlara, xoş bir hissin müşayəti ilə nələrinsə axtarışına çəkib aparırdı. Elə bilirdim, axtarışında olduğum bu gözəllik, zənginlik bir addımlığımdadır, üz tutunca sarınacam ona, heyhat… Amma bundan rəncidə deyiləm. Bu, həyatdır, taledir, belə bir zənginlik, mənəvi varidat hamıya nəsib olmur ki… Qarşıma çıxmadısa da, nə qəm, o zənginlik, gözəllik daxilimdə topa işıq kimi varlığıma saçılıb. Məni yaşadan, ruhuma zər şəfəqlər kimi çilənən İşıq…

Hörmətlə: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

YAMAN OLUR YURD İTKİSİ

YAMAN OLUR YURD İTKİSİ
Bir neçə gün əvvəl yola çıxıb, mənzil başına vaxtında çatmaq üçün bir taksiyə əyləşdim. Salamımı nəzakətlə alan sürücü Qərbi Azərbaycan İcmasına getdiyimi biləndə mənimlə həmsöhbət oldu. Xəbər aldı ki, orada işləyirsiniz? Yox, – dedim, İcmada bir nəfərlə görüşməliyəm. Sürücüdən ikinci sual gəldi:
– Siz də Qərbi Azərbaycandansınız?
– Bəli, köküm İrəvandandır, valideynlərim 1950-ci ildə “könüllü köçürülmə” siyasətilə ilan mələyən Mil düzünə, Beyləqana gəliblər.

Onun növbəti sualı bu gün bəlkə də yerindən-yurdundan didərgin olan bütün Qərbi Azərbaycanlıların ürəyini göynədən həsrətin açıq-aşkar ifadəsiydi:
– Görəsən, yurdumuza qayıda biləcəyikmi? Televizorda bu barədə elə hey danışırlar, kəndlərimizi göstərirlər, doğma yurd yerlərimizi görəndə gözlərim dolur. Amma nə vaxtsa elimizə qayıdacağıma heç inanmağım gəlmir…
– Nahaq inanmırsan. Çoxumuz Qarabağımızın, ona bitişik yeddi rayonumuzun, ələlxüsus da Şuşanın, Xankəndinin, Xocalının erməni tapdağından azad olacağına inanmırdıq. Bayraqlarımızın o yerlərdə dalğalanacağını ağlımıza belə gətirmirdik. Şükürlər olsun ki Prezidentimiz, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi altında Şanlı Ordumuzun sücaəti, igid oğullarımızın qəhrəmanlığı sayəsində torpaqlarımız işğaldan azad olundu… Biz mütləq Qərbi Azərbaycana da qayıdacağıq. Bu məsələ nə vaxtdır beynəlxalq müstəvidə ən aktual mövzu olaraq müzakirə edilir…

Sürücü susdu, amma hiss etdim ki, dediklərim illərdir doğma yurduna həsrət qalmış bu insanda azacıq da olsa, ümid yaratdı və bu inamın işığında xəyallara daldı. Handan-hana araya çökmüş sükutu da elə özü pozdu…

Sürücü bildirdi ki, o da Qərbi Azərbaycandandır, özü də Ləmbəlidən. Mənə yurdundan, tərcümeyi-halından danışdı. Altmış yaşlı Yaqubun səsindəki kədər, həsrət, nisgil qəlbimi üşütdü:
– 36 ildir ki, gözüm yollardan yığılmır. Yuxularımda elə hey Ləmbəliyə, evimizə sarı yol gedirəm, gedirəm, amma çata bilmirəm. Və qəflətən ayılıram… Allah baisin evini yıxsın, oturmuşduq allı-güllü yurdumuzda. Meyvəçiliklə məşğul olurduq. Bağlarda elə dadlı, ətirli şaftalı yetişdirirdik ki, yedikcə dadından doymaq olmurdu. Yalan olmasın, 2-si, 3-ü bir kilo gəlirdi. Hələ almanı, armudu demirəm. Sərin bulaqlarımız, Çubuqlu kimi yaylağımız vardı. Camaatımız çox qoçaq, qürurluydu. İnandığımız haqqı, ermənilər bizdən çəkinirdilər. Öz qaydalarımızla yaşayırdıq. Hə, meyvə bağlarımızın arasında qonaqların dincəlməsi üçün böyük, yaraşıqlı besetka vardı. Meyvələrin yetişən vaxtı Ermənistanın o vaxtkı I katibi Dəmirçiyan şaftalıdan ötrü bu bağlara gələrdi, ağacların arasında gəzər, özü budaqdan şaftalı dərib yeyərdi. Gedəndə də iri səbəti meyvəcatla doldurub maşınına qoyardılar. Burunlarından gəlsin əməyimiz..

Yaqub kişi köksünü ötürdü, deyəsən, bütün ruhuyla Ləmbəlidəydi, həyətində, bağında gəzirdi…
– Deyirəm, görəsən indi barından budaqları torpağı öpən o meyvə bağlarımız dururmu, bulaqlarımızın dişgöynədən suyu yenə də şırıltıyla axırmı… Növrağımızı pozdular, bizi ağacı dibindən qoparan təki yurdumuzdan çıxarıb qovdular…

Ürəyimdə deyirdim, eh, Yaqub qardaş, bu hisslər mənə elə tanışdı ki! Yurd itkisinin acısı valideynlərimin qanından, canından keçmişdi yaddaşıma. Əzab-əziyyətlə özlərinə çiy kərpicdən ikimərtəbəli ev tikdirən ata-anam rayonda oturuşub, müəllim kimi elin hörmətini qazansalar da yurd itkisinin nisgili həyatları boyu gözlərindən çəkilmədi. Anam deyirdi, yatanda da üzümü Ləlvər dağımıza sarı çevirirəm ki, yuxumdasa yaylağımızı, Qarabulaq meşəsini gəzim…

Allahdan möhlət istəyirəm ki, Qərbi Azərbaycana ləyaqətli qayıdışımızda ata yurdum İrəvana, anamın doğulduğu Allahverdi rayonunun Böyük Ayrım kəndinə gedə bilim. Ata-baba torpağımızı ayaqlarım tutunca gəzim, görüm, bu ziyarətimlə Beyləqanda uyuyan valideynlərimin ruhunu şad edim…

Mənzilbaşına çataçatda Yaqub qardaşdan xəbər aldım:
– Dədə-baba yurdumuza, qədim torpaqlarımıza dönüşümüzdə Ləmbəliyə qayıdacaqsanmı?
Səsindəki həsrətin odu elə bil üzümü qarsdı:
– Hələ bir soruşursan da! Qayıdaram nədi? Dizin-dizin sürünüb gedərəm. Torpağımı, bağımızdakı ağacları bir-bir öpərəm. O gün gəlsin, həyətimdə gözü qara, dizi qara bir qoç da qurban kəsəcəm…
Xudahafizləşdim:
– İnşallah, Ləmbəlidə görüşənədək!


Bu, mənim Yaqub kişi ilə ötənilki söhbətimdən qalan bir xatirə yazısıdır. Bu bir ildə nə qədər sular axdı, qabağını kəsən daşı-kəsəyi, kol-kosu yuyub apardı… sular duruldu. İndi dünyanın tarixi, mənəvi yaddaşında bir oyanış, tərpəniş yaranıb. Dillərdə “Sülh” kəlməsi dolaşır. Bütün xalqlar müharibədən, didərginlikdən bezib, öz torpaqlarında rahat yaşamaq istəyir. Nə xoş ki Qərbi Azərbaycana qayıdış məsələsi Beynəlxal müstəviyə gətirilib. Soydaşlarımız 1988-ci ildən üzü bəri dədə-baba torpağına qayıtmağın intizarındadır.

Nəhayət, Azərbaycanla Ermənistan arasında bağlanacaq sülhün astanasındayıq. 8 avqust 2025-ci ildə ABŞ-ın köməkliyi ilə Azərbaycan və Ermənistan arasında Vaşinqtonda sülh memorandumu imzalandı. Düşünürəm ki, bu sülh müqaviləsi yaxın vaxtlarda həyata keçəcək. İndi biz qədim Oğuz yurdlarımızdan olan Qərbi Azərbaycan torpağının astanasındayıq…

Ləmbəli elinin övladı, Yaqub kişi, yəqin Sülh söhbəti meydana gələndən sənin də sis-duman içində itən ümidlərin yenidən göyərməyə başlayıb. Hazırlaş, eloğlu, elinə, yurduna, kəndinə qayıdacaqsan…

Müəllif: Şəfəq NASİR,
Yazıçı, publisist

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I