Zaur Ustacın “Mən” şeiri

(Zaur Ustac – Mən)

Zaur Ustacın “Mən” şeiri sevginin fiziki      yaxınlıqdan daha çox, ruhani varlıq kimi təqdim olunduğu incə və dərin lirika nümunəsidir. Bu şeirdə “mən” anlayışı adi mənada fərd deyil — o, sevdiyi insanın həyatına qarışan, onun nəfəsində, hisslərində, varlığında əriyən bir duyğuya çevrilir. Şair sevəni kənardan izləyən yox, onun daxilində yaşayan bir varlıq kimi təqdim edir.

Şeir ilk misralardan etibarən bu yaxınlığı və bütövlüyü hiss etdirir:

“Hər gün oyananda səhər mehində,

Sübhün şəfəqində, danındayam mən.”

Burada “mən” artıq konkret bir obraz deyil, səhərin təravətinə, gün doğumunun işığına çevrilmiş bir hissdir. Bu, sevginin görünməyən, lakin hər yerdə hiss olunan formasını ifadə edir. Aşiq sevdiyinin həyatına o qədər qarışıb ki, onun hər yeni günündə var olur.

“Telinin cığasın pozan küləyəm” misrası isə bu varlığın incə və toxunulmaz tərəfini göstərir. Külək kimi görünməz, amma hiss edilən bir yaxınlıq — bu, sevginin ən saf formalarından biridir. Şair burada fiziki varlıqdan imtina edərək daha yüksək, daha incə bir bağlılıq yaradır.

İkinci bənddə bu düşüncə daha da genişlənir:

“Hərdən eyvandakı göyərçin səsi,

Hərdən ilğımların ilıq nəfəsi,

Hərdən bir qönçənin açmaq həvəsi…”

Burada “mən” artıq təbiətin müxtəlif elementlərinə bölünür. Səsdə, nəfəsdə, çiçəyin açılışında belə mövcuddur. Bu, sevginin universallığını göstərir — o, təkcə bir anın yox, bütün zamanın və məkanın içində yaşayır. “Hər zaman, hər yerdə, qanındayam mən” misrası isə bu fikrin zirvəsidir: sevgi artıq xarici deyil, daxili bir həqiqətə çevrilib.

Şeirin son bəndi isə emosional kulminasiya nöqtəsidir:

“O gündən xəbəri yoxdu özündən,

Sormağa gərək yox, canındayam mən.”

Burada aşiqin “özündən getməsi” sevginin tam mənada hökmranlığıdır. Artıq fərdilik aradan qalxır, “mən” və “sən” anlayışları bir-birinə qarışır. “Canındayam mən” ifadəsi bu birliyin ən yüksək nöqtəsidir — sevgi artıq bədəndən, sözdən, məsafədən kənara çıxır. “Mən” “Biz”ə çevrilir.

Nəticə etibarilə, “Mən” şeiri sevginin ən saf və ən yüksək mərhələsini — varlıq səviyyəsində birləşməyi ifadə edir. Bu şeirdə sevgi nə sadəcə hissdir, nə də münasibət — o, yaşamaq formasıdır. Şair oxucuya göstərir ki, həqiqi sevgi kənarda dayanıb baxmaq deyil, sevdiyinin içində yaşamaqdır. Və bu zaman “mən” artıq ayrı bir varlıq deyil — o, “sən”in özü olur. “Biz” olur!

Müəllif: Süleymanova Ümmü İsmayıl qızı
Şəki şəhəri 14 nömrəli tam orta məktəbin riyaziyyat müəllimi,
AJB-nin üzvü, “Qızıl Qələm” media mükafatçısı.

Zaur Ustacın “Buta”sı

Zaur Ustacın “Buta”sı haqqında

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

Zaur Ustacın “Aşiq gecələr” şeiri

(Zaur Ustac – Aşiq gecələr)
     Zaur Ustacın “Aşiq gecələr” şeiri sevginin ən incə, ən səssiz və ən dərin məqamlarını gecə obrazı üzərindən ifadə edən lirika nümunəsidir. Bu şeirdə gecə artıq sadəcə zaman anlayışı deyil, aşiq ruhun sirdaşına, sevgini qoruyan və yaşadan bir varlığa çevrilir. Şair gecəni hiss edən, seçən və hətta aşiq olan bir obraz kimi təqdim edir və bununla da poetik düşüncəni daha da dərinləşdirir.
      Şeir ilk misralardan etibarən bu duyğusal yaxınlığı açıq şəkildə göstərir:
“O zülmət gecənə şam olum, gülüm,
O gül cəmalına aşiq gecələr!”
Burada aşiqin özünü “şam”a bənzətməsi təsadüfi deyil. Şam həm işıq saçır, həm də yanaraq əriyir. Bu, sevginin qurbanlıq tərəfini simvolizə edir. Aşiq sevdiyi üçün yanmağa, əriməyə hazırdır. Gecə isə bu yanğıya şahid olmaqla kifayətlənmir, sanki onun özünə vurulur — “aşiq gecələr”.
    Digər misrada verilən “Əriyən mumlara aşiq gecələr!” ifadəsi sevginin ağrı ilə vəhdətini göstərir. Mumun əriməsi zamanın keçməsi və hisslərin tükənməsi kimi yox, əksinə, sevginin davam etməsi üçün verilən bir bədəldir. Burada şair incə bir məqamı vurğulayır: həqiqi sevgi rahatlıqda deyil, məhz yanmaqda və dözməkdə özünü göstərir.
      Şeirin ikinci bəndində isə aşiqin arzuları daha açıq şəkildə ifadə olunur:
“İstərəm bir gecə qoynunda uyam,
Yumulu gözlərə aşiq gecələr…”
Bu misralarda sevgi artıq fiziki yaxınlıqdan çox, ruhani bir sığınacaq kimi təqdim olunur. “Yumulu gözlər” ifadəsi sakitliyi, etibarı və təslimiyyəti simvolizə edir. Aşiq üçün ən böyük xoşbəxtlik sadəcə yanında olmaq, o sakitlik içində var olmaqdır.
     Şair gecəyə mistik bir məna da yükləyir:
“Gecənin öz sirri, öz aləmi var”
Bu fikir gecənin adi bir məkan olmadığını, onun özünəməxsus qanunları və duyğuları olduğunu göstərir. Gündüz gizlənən hisslər, etiraf olunmayan sevgilər məhz gecədə üzə çıxır. Gecə burada sanki insanın iç dünyasının aynasına çevrilir.
    Son bənddə verilən “Şəhrizad misalı, sirli, gözəl yar” bənzətməsi isə şeirin poetik yükünü daha da artırır. Şəhrizad obrazı ilə sevgi həm sirli, həm də cazibədar bir məna qazanır. Bu sevgi tam açılmayan, amma hiss edilən bir duyğudur. Və məhz buna görə “Sirli gözəllərə aşiq gecələr” — gecə yalnız zahiri gözəlliyə yox, sirr daşıyan, dərinlikli ruhlara yönəlir.
     Nəticə etibarilə, “Aşiq gecələr” şeiri sevginin səssiz, lakin güclü tərəflərini ifadə edən poetik bir düşüncədir. Bu şeirdə sevgi nə gurultuludur, nə də nümayişkaranə — o, gecə kimi sakit, amma dərin və sonsuzdur. Şair oxucuya göstərir ki, həqiqi sevgi bəzən ən çox danışılmayan, amma ən çox hiss olunan məqamlarda yaşayır. Və gecə — bütün sirləri, səssizliyi və qaranlığı ilə — bu sevginin ən sadiq şahidinə çevrilir.

Müəllif: Süleymanova Ümmü İsmayıl qızı
Şəki şəhəri 14 nömrəli tam orta məktəbin riyaziyyat müəllimi,
AJB-nin üzvü, “Qızıl Qələm” media mükafatçısı.

Zaur Ustacın “Buta”sı

Zaur Ustacın “Buta”sı haqqında

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

      Zaur Ustacın “Qadan alım” şeiri haqqında
     Müasir Azərbaycan poeziyasında xalq danışıq dilinin ən incə qatlarını bədii mətnə uğurla daşıyan şairlərdən biri Zaur Ustac hesab oluna bilər. Onun “Qadan alım” şeiri sadəcə sevgi etirafı deyil; bu əsər milli təfəkkürümüzdə dərin kök salmış mərhəmət, fədakarlıq, mənəvi bağlılıq və könüllü qurbanvermə anlayışlarının poetik təcəssümüdür. Şair burada klassik eşq poetikasını xalq dilinin canlı nəfəsi ilə birləşdirərək oxucunu həm emosional, həm də estetik baxımdan təsirləndirir.
      Şeirin ilk misralarından etibarən lirizm özünü güclü şəkildə göstərir:
“Həsrəti uzaq tut, məni yaxın bil,
Min kərə demişəm, gül qadan alım.”
Burada “həsrəti uzaq tut” ifadəsi ayrılığın, nisgilin rəddidir. “Məni yaxın bil” müraciəti isə fiziki məsafədən daha çox ruhi yaxınlığın tərənnümüdür. Şair üçün yaxınlıq coğrafi məkan deyil, könül məsafəsidir. “Qadan alım” xalq dilində sevən insanın qarşı tərəfin dərdini, bəlasını öz üzərinə götürmək istəyi kimi işlənir. Bu baxımdan misra sevginin ən ali mərhələsini – özündən keçməyi ifadə edir.
     İkinci beytdə poetik məna daha da dərinləşir:
“Gözünü yumanda, Həcərül-Əsvəd,
Açanda boynumda hil, qadan alım.”
Burada dini-mədəni simvollar son dərəcə ustalıqla istifadə olunmuşdur. Həcərül-Əsvəd müqəddəslik, paklıq və ilahi bağlılıq rəmzidir.     Sevilənin gözlərini yumduğu an müqəddəsləşməsi, açdığı an isə şairin boynunda “hil”ə çevrilməsi – sevgilinin həm ibadət, həm zinət, həm də həyat mənası olduğunu göstərir. Bu təşbehlər poetik təsəvvürün genişliyindən xəbər verir.
    Növbəti bənddə bahar motivi ilə sevginin təzələyici gücü birləşdirilir:
“Arzu qanadında üzəsən bu yaz,
Bar tutan qönçəni vurmasın ayaz.”
“Arzu qanadında üzmək” xoşbəxtliyin sərhədsizliyini bildirir. “Bar tutan qönçə” isə həm sevginin, həm də ümidin yetişməkdə olan çağını simvolizə edir. Şair dua edir ki, bu qönçəni “ayaz” vurmasın. Buradakı ayaz yalnız təbiət hadisəsi deyil; xəyanət, ayrılıq, zamanın sərtliyi, insan taleyinin sınaqlarıdır.
      Digər misralarda xalq ruhu ilə klassik sevda fəlsəfəsi qovuşur:
“Qulunun adını dəsmalına yaz,
Gözünün yaşını sil, qadan alım.”
Dəsmal Azərbaycan mədəniyyətində xatirə, sədaqət, intizar rəmzidir. Adın dəsmala yazılması sevgidə əbədiləşmə istəyidir. Göz yaşının silinməsi isə şairin missiyasını göstərir: o, sevənin kədərini azaltmaq, ağrısını öz üzərinə götürmək istəyir.
    Şeirin kulminasiya nöqtəsi son bənddə cəmlənmişdir:
“Uzağı yaxın et, “Gəl!” desən, gəlləm,
Ən acı kəlməni nabat, qənd billəm.”
Burada sevgili çağırarsa, bütün uzaqlıqlar yox olur. Ən acı söz belə onun dilindən çıxanda “nabat, qənd” kimi qəbul edilir. Bu, sevginin psixoloji transformasiya gücüdür: sevən insan acını da şirin duya bilir.
Və nəhayət:
“Sənintək gözəlin qoynunda ölləm,
Ustaca deginən: “Öl!”, qadan alım.”
Bu misralar şeirin emosional zirvəsidir. Buradakı “ölüm” fiziki sonluqdan çox, eşq qarşısında mənliyin yox olması, tam təslimiyyət anlamındadır. Şairin “Ustaca deginən” deməsi isə sevgilinin hökmünü belə zərifliklə qəbul etməyə hazır olduğunu göstərir.
    Nəticə etibarilə, “Qadan alım” şeiri sevginin yalnız hiss yox, həm də əxlaq, sədaqət və fədakarlıq olduğunu sübut edir. Zaur Ustac bu əsərdə xalq dilinin sadəliyini yüksək poetik zirvəyə qaldırmış, milli ruhu müasir lirika ilə sintez etmişdir. Şeir oxucuya göstərir ki, həqiqi sevgi almaq deyil, verməkdir; sahib olmaq deyil, qorumaqdır; danışmaq deyil, qurban olmağı bacarmaqdır. Bu səbəbdən “Qadan alım” təkcə bir sevgi şeiri deyil, eyni zamanda mənəviyyat kodeksi məcmusudur.

Müəllif: Süleymanova Ümmü İsmayıl qızı
Şəki şəhəri 14 nömrəli tam orta məktəbin riyaziyyat müəllimi,
AJB-nin üzvü, “Qızıl Qələm” media mükafatçısı.

Zaur Ustacın “Buta”sı

Zaur Ustacın “Buta”sı haqqında

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I