USTACAM Müzəffər ordunun şanlı əsgəri, Ərənlər yurdunun ər övladıyam! Zalımın zülmünə təhəmmülüm yox, Babəklər yurdunun hürr övladıyam! * * * Ustadım Nəsimi, sözümüz sözdü, Ədalət, həqiqət bağrımda közdü, Ziyadar dühası bir deyil, yüzdü, Mövlalar yurdunun nur övladıyam! * * * Dərvişəm, müqqəddəs sayılır təkkəm, Hülqumdan yuxarı dayanır öfkəm, Od, ocaq diyarı tanınır ölkəm, Alovlar yurdunun nar övladıyam! * * * Unutma, şah babam Xətai başdı, Nadir şah, mətədə tərpənməz daşdı, İlham, nə keçilməz sədləri aşdı, İgidlər yurdunun nər övladıyam! * * * Tarixdə Nəbisi, Koroğlusu var, Gen dünya yağıya daim olub dar, Düşmən qarşımızda yenə oldu xar, Aslanlar yurdunun şir övladıyam! * * * Göydən Yer üzünə ərmağan, payam, Gündüzlər Günəşəm, gecələr Ayam, Ən parlaq ulduzdan törəyən boyam, Ozanlar yurdunun sirr övladıyam! * * * Ustacam, vətənim vətən içində, Axıb duruluruq zaman köçündə, Min bir anlamı var, adi “heç”in də, Aqillər yurdunun pir övladıyam!
-Evet evladım buradayım. Barış? Büyükanne atkısını düzeltip ayağa kalkmaya başladı.
-Yatağa büyükanne. İyi haberlerim var… Şirmonay (o da utangaç kadar güzel bir kızdır) büyükannesine sarıldı ve onu yanağından öptü.
-Çalışmaya başladım…
-Bu iyi bir çocuk, kutlayalım kızım.
-Evet büyükanne… -Annen baban işten eve gelene kadar çorban pişsin kızım… Şirmanoy’un sevinci sınırsızdı. Elib koştu, çorba kaynattı, avluya su serpti. Bir masa yapar.Kızındaki değişimi ilk fark eden annesi oldu: “Bugün ne tatil kızım!”. “Şirmonay’ın ağzı kapanmadan önce büyükanne şöyle dedi: “Tebrikler, çalışmaya başladı. O şimdi öğrenci mi? -Gerçekten mi? – Annem kızıma sarıldı. Yüz gözlerini ovuşturur. Yüzünü öptü. – Teşekkür ederim kızım. Bana güvendiğin için. Ne kadar ders çalışacağım dersen ders çalışırım kızım. Ayrıca yurt dışına gidip eğitim almanıza da katılıyorum. Arkadaşımın kızı Amerika’da okuyor. Rosa’yı istiyorum.
-Evet canım. Tabii ki iyi okudum. Öğrenim sırasında yurtdışına göndermek mümkündür. Sadece İngilizce kursuna gitmem gerekiyor. Dili iyi bilmek gerekiyor. Merak etmeyin elimden geleni yapacağım. Ama ah oğlum…
-Sen ne diyorsun…
-Her şeyden önce sözleşmeliyim… -Yani ne dersin… Sözleşme olmasına rağmen girdiğin için teşekkür ederim kızım. Baban olarak ben bunu ödeyeceğim… -Teşekkür ederim canım beni anladığın için… Büyükanne, “Beni bir kenara çağırma” dedi. – Kalemimden vereceğim…
-Teşekkür ederim büyükanne. Mutluluğumu koru, Tanrım.Bu gün Soliev ailesinde bir tatil vardı. O zamandan bu yana üç yıl geçti. Öğrenimini bitirmesi söylenmesine rağmen talipler durmadı. Şirmonay okuyacağını söylüyor. Büyükanne, gözlerimde mutluluk görürsem diyor. Kısaca mezun olduktan sonra eğitim alıp çalışacağımızı söyleyen bir yer de vardı. Hem kız kardeşi hem de babası aynı fikirde görünüyordu. İki avlu, sıra sıra arabalar, dönümlerce arazi olan yerde kızının ihtiyacı kalmayacak. Ayrıca damadı da üniversiteden mezun olmuş ve şu anda tarlada babasına bakıyor. Neyse anlayan ve okuyan bir genç! Şirmonai’nin yurt dışında eğitim görme hayali bir hayal olarak mı kalacak? Geçtiğimiz günlerde İngilizce dil sınavını geçti ve sertifika aldı… Şimdi ne olacak? Şirmonay genç bir adamla tanıştığında ona hayalini anlattı: “Okumak istedim.” Damat Şavkatjon önce sessiz kaldı, sonra şöyle dedi: “Bana kalsa sen okuyacaksın ama ben olmazsam babamın başı dertte. Sonuçta bir tarlamız varsa ev işi anneme yük oluyor. Kazanan kişinin sırtına biniyor. Geçimini sağlayan bir kişinin yurt dışında eğitim görmesi zor olacaktır” dedi.Erkek tanrılar ortaya çıktı. Babası “Kızım hayır deme, hoşuma gitti” dedi. – Kuda çok iyi bir insan. Mezun oluyorsun, hepsi bu.
-Ama kadın biraz daha dardır… Annesi de katıldı sohbete. “Arada sırada ne yapılması gerektiğini düşünüyor.” -Erkek bir tanrıyla konuşuyorum, fazla harcamaya gerek yok. Babasının dediğini yapmış ama düğünden sonra Şirmonay onun kafasına dövmeye kalkacak… Körlerin çocuğu, ekmek değil, dar, doyumsuz, Şirmonay’ın kerpiçleri bitmiş. Ev işlerini yapacak vakti yoktu ve saçları kurumuştu. Bir yandan ders çalışmak, bir yandan gelinliğin görevleri… Ve hamilelik…. Geceleri tüm vücudu ağrıyordu, kendini hasta hissediyordu ve evinde kendini son derece yalnız hissediyordu. Bütün gün tarladaki işi sıkıcıydı ve Şavkatjon eve döndüğünde hareketsiz yatıyordu ve Şirmonay’a nasıl olduğunu sorma şansı bile bulamıyordu. Bazen Şirmanoy: Paran varsa neden bir işçi tutmuyorsun? “Kendin acı çekeceksin” dese Şavkatjon şöyle diyordu: “Parayı harcarsan ne kadar zengin olacağız.”Kısacası Şirmonai’nin çalışması öldü. Son kursun sözleşme ücreti ödenmemiştir. Bunun üzerine gözleri parladı. Bunları bilen babanın sinirleri gergindi. Eşinin rızasıyla sözleşme parasını ödedi ve bir yıl tatile çıktı.”Baba, biz bir hata yaptık” diyor annem.
-Acelemiz var, siz de şartların mükemmel olduğunu, kızımın zorlanmadan yaşayacağını söylediniz.
-Peki ya sen, vaftiz babasının iyi bir insan olduğunu söylemiştin. Büyükanne de onları izleyip dinledikten sonra sohbete katıldı: -Durdur şunu. Alnında bunun olması iyi bir şey. Öğrenimini bitirmek zorundaydı.Şirmonay’ın şikâyetlerini dinlemedin, buranın iyi bir yer olduğu konusunda ısrar ettin.Artık geç oldu. Bu yağ Allah’tandır. Kocası Şirmonoy’un bebeğine güvenmiyordu. Chillasi dışarı çıkıp bebek doğduktan sonra Tanrı, Şirmonai’yi evine götürdü. Arabaya binerken, “Tarlada iş var, en azından yemeğe bakmadan edemiyorsunuz” diyor. Şirmanoy ineği aceleyle çalıştırıyor. Bazen hamur sertleşip ekmeği kapatır. Sipur’da var. Kahvaltı, öğle yemeği, akşam yemeği hazırlanıyor. Çamaşır. Bebek… Bir hafta içinde kilo verdi. Tinka madori kurudu. Sütü azalıyor, bebeği doyamıyor ve sürekli ağlıyordu.Kayınvalidesi öfkeyle, çocuğun çenesinin kırıldığını söylüyor. -Uyku tulumunuzu taşımaya devam ederseniz, taşımaya alışacaktır. Atana taş isabet etmez derler. Midesine doyamamış gibi görünen Şirmonay suçluymuş gibi yere bakıyor.
-Evet, ortalığı dağıtırsan ölmezsin, yoksa kilitleyeyim mi? Söyledikleri doğru, şaka. Bir tarafta preslenmiş yonca, diğer tarafta mısır koçanları, diğer tarafta fasulye demetleri… Ayırıp temizlemek gerekiyor.Gece yarısına kadar mısır koçanlarını ayırdılar. Görünüşe göre çocuğun midesi açık ve göğsü iniyor.
-Anne, bebeğimi em… Kayınvalidesi kalkıyordu:
-Çalışmayı bırakmayın, hareket etmeden uyuyor. Uyanırsa onu arayacağım” dedi. Burayı temizlemek lazım, yarın yine düşecek. Başaramayacağız.
-Anne. Evdekileri çağırdığım anda bakarlardı. Başaramayacağız.
-Biraz daha az uyursan herkes işine gidebilir kızım. Olmak. Çabuk ol. Şirmanoi yorulmuştu, göğsü yeniden inip kalkıyordu. Godagi ağladı. Kayınvalidesinin sesi içeriden geldi:
-Durma. Emziği taktım… Horoz öttüğünde Şirmonai’nin gözleri büyüdü. Başını mısır sapı yığınlarına yaslarken görme yetisini kaybetti. Kocası hareketsiz yatıyor.Birden oğlunu hatırladı. Hızla içeri girdi. Çocuk hareketsiz yatıyor, biraz uzakta kaynanası uyuyor. Çocuğunu kucağına aldı. Uyanmadı. Buz gibi beyaz yüzüne dokundu… Korktu… “Çocuğum, çocuğum…”
-Ya uyursan, dedi. “Doktora götürmen lazım.” Şirmonay’ın başı zonkluyordu, vücudu yorgundu ve çocuğunu sımsıkı tutarak sokağa koştu.Bir an durdu. Emzirmek istiyordu. “Evladım, kalma.” Sıkışmış bir tomurcuk gibi dudakları kıpırdamıyordu. Uzun kirpikleri bile kırpmıyordu. Kalbinin sesini dinledi. Sessizlik.Bitti.
-Yapamam… Hayır, hayır… Buna nasıl dayanabilir?”Çocuğum aç gözlerini, bağır ve ağla, umursamaz anneni affediyorum evladım”.Şirmonay, kucağında bir çocukla, umutla aceleyle öne çıkıyor… Şafak yaklaşıyordu…
Halim baba bugün nedense üzgün. Bu yüzden yaşlı bayan “kahvaltı yap” demesina rağmen yola çıktı. Çoban kolunu beline dolayarak yürürken, uzaklara uzanan mavi bahçenin tazeliğiyle rahatlıyor, bazen de hüzünlü düşüncelere dalıyordu. Baba bahçeye değil doğru giden yol boyunca yürüdü. Yukarılara tırmandıkça bacakları yoruluyor, isteğine uymuyordu ama yüreğinin bir yerinde sönmemiş gençlik coşkusu onu yürümeye zorluyordu. Sonunda yukarı çıktı. Şiddetli rüzgarın etkisiyle derin-derin bir nefes aldı. Kemerini çıkarıp terli yüzünü ve gözlerini sildi. Aşağı baktı: “Hayat ne kadar güzel!” O anda büyük bir taşın altında görünen bir çift laleyi gördü. Ayağa kalktı ve uzun süre almaktan çekindi. Sonra bir şey hatırlamış gibi bir bıçak çıkardı ve kesti. Bir anda yaşlı bayanin güzel sesi duyuldu: “Çayını içemez misin Kadir?” Aslında gidip kahvaltı etse iyi olurdu… Bu duşunçeyle çiçeği alıp kucağına koyar ve eve gittı… Yaşlı adam eşiği geçerken “Risol, hey, Risol” dedi.yaşlı olan bayan yaşlı adamı görünce masayı kurmaya başladı.
-Hey, önce bana bakmaya ne dersin? yaşlı bayan onü bekleyen yaşlı adamın önüne yürüdü.
-Risol, bak sana ne getirdim. Yaşlı bayan, yaşlı bir adamın elindegı laleye baktı ve atkısının ucuyla yüzünü kapatıp güldü.
-Yaşlandıkça romantic oluyorsun…
-Evet, kendimi on sekiz yaşında gibi hissediyorum. Yaa … Ne de olsa bugün tatıl… Hatırlıyor musun, savaş başladığında, biz çocuklar hiçbir şey bilmiyorduk, dağa tırmanmıştık… o anda benımkı değıl,Adılın lalesını almıştın.
“Onu rahat bırak.” Tablo ağaçsız gıttı… Yaşlı bayan bir anda gözleri yaşlarla doldu. “Üzgün müsün?” O zaman neden lalelerimi almadın? Gerçeği söyle. Adil’e gönulmu köydun?-Kadir (yaşlı bayan kocasına en küçük oğlunun adıyla hitap ediyordu). İlginç şeyler söylüyorsun. Eğer gönlum olmasa senınle evlenmazdım. O anda sizi kızdırmak için bılerek yapmışım… O zaman “Neden mektubuma cevap vermedin?”
-Bir kadının sevgisinin gizlenmesi daha iyidir.
-O kadar sene yaşadık, çocuk, torunlu olduk. Senden kötü bir şey görmedim. Ama söyle bana, beni sevdin mi? “Ah, aşk olsun sana, çocuklar duysa ne derler, aşk olsun sana, beyaz sakallı.” Bu artık bize uygun değil.
-Gerçeği söyle… Yaşlı bayan yere baktı…
“Senin öldüğünü söyleyen kara bir mektup aldığımda bile umudumu kesmedim… Yaşlı adam, saçları hafifçe çökmüş, beyaz saçları olan yaşlı bayana minnettar baktı. Yaşlı bayan, “kocasından neyın var Kadir?” diye sordu.
-Kendım…
Yaşlı adam, yaşlandıkça küçük bir çocuk gibi kaprıslı olur, demek ister ama söyleyemezmiş gibi sokağa çıkdı. Yaşlı bayan uzun süre lalelere baktı, kokladı, sonra vazoya koydu. O sırada oğlu Kadirjon düşüncelerini böldü:
-Laleler! Hey, onu kim getirdi?
-Baban. Dağa tırmandılar… Kadirjon laleleri alıp dışarı fırladı:
-Babama teşekkür ederim. Yakında döneceğim. Yaşlı kadın, gençliğinin anılarında kaybolmuş, sevinç ve acı dolu bir halde kapıya doğru gitti. Oğul komşu kıza bir şeyler demek ister, kızın elinde ise o laleler vardı…
USTACAM Müzəffər ordunun şanlı əsgəri, Ərənlər yurdunun ər övladıyam! Zalımın zülmünə təhəmmülüm yox, Babəklər yurdunun hürr övladıyam! * * * Ustadım Nəsimi, sözümüz sözdü, Ədalət, həqiqət bağrımda közdü, Ziyadar dühası bir deyil, yüzdü, Mövlalar yurdunun nur övladıyam! * * * Dərvişəm, müqqəddəs sayılır təkkəm, Hülqumdan yuxarı dayanır öfkəm, Od, ocaq diyarı tanınır ölkəm, Alovlar yurdunun nar övladıyam! * * * Unutma, şah babam Xətai başdı, Nadir şah, mətədə tərpənməz daşdı, İlham, nə keçilməz sədləri aşdı, İgidlər yurdunun nər övladıyam! * * * Tarixdə Nəbisi, Koroğlusu var, Gen dünya yağıya daim olub dar, Düşmən qarşımızda yenə oldu xar, Aslanlar yurdunun şir övladıyam! * * * Göydən Yer üzünə ərmağan, payam, Gündüzlər Günəşəm, gecələr Ayam, Ən parlaq ulduzdan törəyən boyam, Ozanlar yurdunun sirr övladıyam! * * * Ustacam, vətənim vətən içində, Axıb duruluruq zaman köçündə, Min bir anlamı var, adi “heç”in də, Aqillər yurdunun pir övladıyam!
QARDAŞ Sən gəzən yerlərə gəlmişəm, Qardaş! Qanın axan yerdə lalə bağrı qan. İlk sübh şəfəqində çatmışam bura, Rəngindən rənginə qatıb oğru dan. * * * Lənət o günə ki, açıldı səhər, Namərdin dişinin dibində zəhər, Dilində boğazdan yuxarı qəhər, O müdhiş yalanı dedi doğrudan… * * * İndi bu kol-kosun nə günahı var? Çəlləyə çiv olan palıd günahkar! Ətrafda dağ-daş da ağlayır zar-zar… Bülbüllər dilini udub qorxudan… * * * Nə yaxşı bu “tale”, “qismət” sözü var, Sığınıb onlara olduq gözü dar, Lap bilmək istəsən düzü ay İlqar, Hamının yaradır qəlbi ağrıdan… * * * Ustaca təsəlli oğlunla qızın, Biləsən, itməyib çörəyin, duzun, Haçansa yenə də doğsa ulduzun, Hilalı boylanır hər gün Ağrıdan… 07.07.2022. Azərbaycan.
Qeyd: Bu şeiri yayımlamaq arzusunda olan sayt və mətbuat nümayəndələrinə yayım hüququ verilir. Səninlə qürur duyuram, Azərbaycan gənci!
