DÜNYANI DURNA BƏYAZLIĞINA DONDƏRƏNLƏRİN AMACI
05.08.2026-ci il müqəddəs bir gün oldu. Bu gün Zəngilanın yeddi məzarsız şəhidlərindən bir İsmayıl Barat oğlu İsmayılovun doğum günü, həm də şəhid İsmayılın bacısı Lalə İsmayılın ilk kitabı “Bəyaz durnalar”ın oxucuları ilə görüşü ilə yadda qaldı.
Torpağı müqəddəs qanları ilə Vətənə çevirən şəhidlər anıldı, həqiqi sözə dəyər verildi, Lalə xanımın söz mülkünə səyahət etdik.
Lalə xanımın öz dəst-xətti var. Könül duyğularından ibarət yaradıcılıq yolunda milli kökə və milli mənəvi dəyərlərə bağlılıq ana xəttdir.
Birinci növbədə Lalə xanımın lirik diliylə onun kim olduğunu vurğulayaq:
Əzəldən axıra yalan dünyaya
Meydan oxumaqçün gələn qadınam.
Ədalətsizliyə, haqsızlığa, qəddarlığa üsyan edən, meydan oxuyan Lalə xanım çağdaş Türk dünyasının çağdaş “amazonka”sı kimi ürəyinin haqq səsi, əzminin dirənişi, ədidəsinin dönməzliyi ilə hər şeirində bizi mübariz olmağa səsləyir. Bununla belə, o, “öz yerini əzəldən bilən qadın”dı, anadı, bacıdı, Türk qızıdı.
Sinəsində dağlar boyda qardaş dağı olsa da, həm də “ağlaya-ağlaya gülən qadın”dı. Çünki həyat, ədalət uğrunda döyüşlər insanlıq yaşadıqca davam edəcək. Və özündən razıdır ki, “yazıq görkəmində kəfən geymədən qürur libasında ölməyə” hazır olan qadındı. O, fəxr edir ki, şərəf, ləyaqət, qürur Türk qadınının başının tacıdır. Bu günümüzün acı gerçəkliklərinə, daha doğrusu, gerçək eybəcərliklərinə baş əyməyən Lalə xanım “anası Türk, babası Türk”, özü, sözü, düşüncəsi Türk el qızıdı. Bir sözlə, onun düşüncə süzgəcindən süzülüb gələn şeirlər böyük Türk nəğmələridir. O, “Türkün öz qızı, öz anasıdı”. Özlük bütövlükdür.
Lalə xanımın Novruz çərşənbələrinin birində yazdığı statusu çox düşündürücüdür. Yazır ki, papaq namusdur, papaq qeyrətdir, Tanrı eşqinə, öz əlimizlə papağımıza qoz qoydurmayaq.
Bu, hər bir Türk övladının həyat manifesti olmalıdır.
Əksər xalqların lüğətində, mənəvi dünyasında qeyrət, namus, ismət kimi ali mənəvi dəyərlər yoxdur. Bunlar bizim xalqın mənəviyyatının dayaq sütunu, aliliyidir. Bizi belə mənəvi məziyyətlərimizə görə daha yaxşı tanıyırlar, hətta bizə qibtə edirlər. Lalə xanımın şeirləri mənəviyyat nəğmələridir.
Lalə xanım hümanistdir, mərhəmətlidir. Başqa bir statusunda yazır ki, İranda Türk qardaşlarımız var, onların hər biri Tanrıya əmanət olsunlar. Lalə xanımın geniş ürəyindən xəbər verir bu milli nigaranlıq.
Bir ömür payında, ədəbi təxəllüsündə iki şərəfli missiya daşımaq düşüb Lalə xanımın zərif çiyinlərinə. İsmayıl (İsmayılova) onun həm soyadı, həm də Vətən uğrunda canını fəda edən məzarsız şəhid qardaşı İsmayılın bacısı olmaq şərəfi. Harda qardaşa həsrət bacı varsa, düşünürəm ki, o, Lalə xanımdır, harda balasına həsrət ana varsa, o, Lalə xanımın anasıdır.
Vətənin aydın səmasında nizamla, qatar-qatar süzən, göylərdən yerdəki insanlara durna diliylə ismarışlar göndərən durnaları bəyaz -sülh, təmizlik, səadət rəngində görənlər çoxaldıqca boz-bulanıq dünyamız səliqə-sahmana düşər, əminamanlıq olar.
Əsas məsələ odur ki, Lalə xanımın lirik dünyası özününküdür, həsrəti, kədəri, vüsalı, sevinci ilə. O. bunu “Bəyaz durnalar”da sübut edib.
07.08.2026
Müəllif: VAQİF OSMANLI
“Ədəbi ovqat” ədəbi-bədii dərgisinin baş redaktoru
Oxuyun >> Gözündə tük var
