Müəllim qəlbinin poeziyası və mənəvi missiyası
(Asif Yusifcanlı yaradıcılığı haqqında -yekun)
Salam olsun, çox dəyərli oxucum! Daha bir söhbətimizin sonuna gəldik. Tanınmış pedaqoq-şair Asif Yusifcanlının “Qəlbimin səsi” kitabı haqqında olan söhbətimizi bu yazı ilə yekunlaşdırıram. Ümid edirəm ki, “Dost sözü” layihəsi çərçivəsində qələmə aldığım və “Kitab haqqında kitab” seriyasından nəşr olunacaq bu kitabda sevimli müəllimim Asif Yusifcanlının yaradıcılığının təbliği baxımından nəsə xeyirli bir iş görə bildim.
Azərbaycan ədəbiyyatında elə sənətkarlar var ki, onların yaradıcılığı təkcə poetik estetikaya deyil, həm də ictimai-mənəvi tərbiyəyə xidmət edir. Bu baxımdan tanınmış pedaqoq-şair Asif Yusifcanlının yaradıcılığı xüsusi diqqətə layiqdir. O, müəllimlik peşəsi ilə poeziyanı bir amal, bir ideya xətti üzərində birləşdirərək sözün həm öyrədən, həm düşündürən, həm də tərbiyə edən gücünü oxucuya çatdırmağı bacaran sənətkarlardandır.
Asif Yusifcanlının poeziyasının mayasında müəllim qəlbi dayanır. Onun şeirlərindəki didaktika quru nəsihətçilik deyil, həyatın içindən süzülmüş təcrübənin poetik ifadəsidir. Pedaqoq kimi qazandığı müşahidə qabiliyyəti, insan psixologiyasına dərindən bələdliyi onun poetik düşüncəsinə təbii şəkildə sirayət etmişdir. Şair üçün insan — xüsusilə gənc nəsil — tərbiyə olunmalı, dəyərlərlə silahlanmalı bir varlıqdır və bu missiyanı o, zorla deyil, sözün hikməti ilə həyata keçirir.
Asif Yusifcanlının yaradıcılığında mövzu dairəsi genişdir. Onun şeirlərində:
-Vətən və torpaq sevgisi,
-Ana, ailə, müəllim obrazı,
-İnsan ləyaqəti və mənəvi bütövlük,
-Zamanın sosial-əxlaqi problemləri,
-Yaddaş, xatirə və nostalji duyğular
əsas xətti təşkil edir. Bu mövzular şairin yaradıcılığında pafoslu şüarlardan uzaq, səmimi və həyatın içindən gələn bir tərzdə təqdim olunur. Onun poeziyasında oxucu özünü, öz dərdini, öz sevincini görə bilir.
Asif Yusifcanlının şeirlərinin dili sadə, anlaşıqlı və axıcıdır. O, mürəkkəb metaforalarla oxucunu yormur, əksinə, xalq danışıq dilinin imkanlarından ustalıqla istifadə edərək poetik mətnə canlılıq gətirir. Bu sadəlik üslub kasadlığı deyil, bədii ölçünün düzgün seçimidir. Şair sözə qənaət etməyi, fikri qısa, lakin təsirli çatdırmağı bacarır.
Onun poetik obrazları həyatın özündən gəlir: kənd həyatı, məktəb mühiti, sadə insanların duyğuları, illərin sınağından çıxmış münasibətlər şeirlərində təbii şəkildə canlanır. Bu üslub onu oxucuya yaxınlaşdıran əsas cəhətlərdəndir.
Asif Yusifcanlının yaradıcılığında mənəvi məsuliyyət aparıcı xəttdir. O, şeirlərində insanı vicdanla üz-üzə qoyur, oxucunu öz daxili aləmini sorğulamağa çağırır. Şair üçün poeziya yalnız estetik zövq vasitəsi deyil, eyni zamanda mənəvi saflaşma yoludur.
Bu xüsusiyyət onun pedaqoji dünyagörüşü ilə birbaşa bağlıdır. Şeirlərində müəllimə xas səbir, mərhəmət, ümid və inam hissi duyulur. O, insanın düzələcəyinə, sözün gücünə inanır və bu inam poeziyasının ruhunu müəyyənləşdirir.
Asif Yusifcanlı müasir Azərbaycan poeziyasında klassik ənənəyə sadiq, lakin müasir düşüncəli sənətkarlardandır. O, nə ifrat modernizmə meyl edir, nə də köhnəlmiş poetik qəliblərin içində qalır. Onun yaradıcılığı oxucu ilə ədəbiyyat arasında körpü rolunu oynayır, poeziyanı gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevirir.
Xüsusilə gənclər və müəllimlər üçün onun şeirləri həm estetik nümunə, həm də mənəvi dayaq mənbəyidir. Bu baxımdan Asif Yusifcanlının yaradıcılığı yalnız ədəbi fakt deyil, həm də ictimai-mədəni hadisə kimi qiymətləndirilə bilər.
Yekun olaraq demək olar ki, Asif Yusifcanlı poeziyası müəllim qəlbinin sözə çevrilmiş halıdır. Onun yaradıcılığı sadə insan duyğularını yüksək mənəvi dəyərlərlə birləşdirir, oxucunu həm düşündürür, həm də tərbiyə edir. Şairin əsərlərindəki səmimiyyət, həyatilik və mənəvi məsuliyyət onu müasir Azərbaycan ədəbiyyatında özünəməxsus mövqeyə sahib sənətkar kimi təqdim edir.
Asif Yusifcanlının yaradıcılığı göstərir ki, söz — doğru niyyət və saf qəlblə deyildikdə — həm məktəb ola bilir, həm də ömürlük dərs.
Sona qədər həmsöhbət olduğunuz üçün təşəkkür edirəm. Sağ olun.
14.01.2026. Ağdam.
Müəllif: ZAUR USTAC
Oxuyun >> Gözündə tük var
