www.bitik.az tərəfindən yazılmış bütün yazılar

www.USTAC.az

Xəlil MİRZƏ – BİZİM MÜSAHİBƏ – 1

Bir şərh yazın

BİZİM MÜSAHİBƏ

Elçin Nəsib: ““Əsl jurnalistlər bu gün çap mediasında var, internet jurnalistikasında da…”

Tarixin yaddaşına hopmuş hər bir mühüm hadisənin arxasında bir millətin dirçəlişi, maariflənməsi, özünüdərk yolu dayanır. Azərbaycan xalqının bu yolda atdığı ən əlamətdar addımlardan biri, şübhəsiz ki, 1875-ci ilin iyulun 22-də “Əkinçi” qəzetinin ilk nömrəsinin nəşri ilə reallaşdı. Həmin gün yalnız bir qəzetin ərsəyə gəldiyi tarix deyildi, həm də milli özünüdərkin, fikir azadlığının və ictimai oyanışın başlanğıcı idi…
Jurnalistlərin peşə bayramı ərəfəsində Sabirabadda çıxan “Kür-Araz” qəzetinin ictimai əsaslarla poeziya və nəsr şöbəsinin rəhbəri,“Yazarlar” jurnalının Aran bölgəsi üzrə təmsilçisi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, şair-publisist Xəlil Mirzə “Kür-Araz” qəzetinin təsisçisi və məsul redaktoru Elçin Nəsiblə həmsöhbət olub. Həmin müsahibəni təqdim edirik:

Qısa tanıtma:

Elçin Xəlil oğlu Nəsibov (Elçin Nəsib) 1958-ci il aprelin 16-da Gədəbəy rayonunun Gədəbəy qəsəbəsində anadan olub. BDU-nun jurnalistika fakültəsini bitirib. Əmək fəaliyyətinə 1975-ci ildə kitabxana müdiri kimi başlayan E.Nəsib öz taleyini jurnalistika ilə bağlayıb.
1976-cı ilin fevralından Sabirabadda çıxan rayon qəzetində müxbir, yerli radionun redaktoru, həmin qəzetdə sənaye, tikinti və nəqliyyat, kənd təsərrüfatı, aqrar-sənaye, iqtisadiyyat şöbələrinin müdiri, baş redaktorun müvini, baş redaktor vəzifələrində çalışıb.
Bir sıra respublika mətbuatının bölgə müxbiri,“Yeni Muğan” qəzeti baş redaktorunun I müavini, “Respublikaçılar” qəzetinin baş redaktoru olub. Xarici ölkələrin mətbuatında bir sıra maraqlı yazılarla çıxış edib. Eyni zamanda onun haqqında xarici ölkələrin mətbu orqanlarında maraqlı yazılar dərc olunub. Bir sıra video-çarxlara ssenarilər yazıb. 2022-ci ilin oktyabrından 2026-cı ilin yanvarınadək “Muğanın səsi” qəzetinin baş redaktoru olub. 2026-cı il yanvarın 28-dən “Kür-Araz” qəzetinin təsisçisi və məsul redaktoru olmaqla bərabər,”Muğan-Şirvan” qəzetinin təsisçisi və baş redaktorudur.
E.Nəsib ailəlidir, 2 övlad atasıdır. Böyük oğlu Ərtoğrul Aprel döyüşlərində və Vətən müharibəsində, kiçik oğlu Nəsib isə 2022-ci ildə “Antiterror əməliyyatı”nda (“Qisas”) iştirak edib.
Elçin Nəsib Sabirabadda ədəbi mühitin formalaşmasında mühüm rol oynayır. 26 ildir ki, “Suqovuşan” Ədəbi Məclisinin rəhbəridir. Ədəbi məclisin kitab-almanaxlarını çapdan buraxır. O, Azərbaycan Yazıçılar Birliyi Aran Bölməsinin orqanı “Aran” jurnalı baş redaktorunun müavinidir. “İllər aparır bizi”, “Əkinçi”də maarifçilik ideyalarının təbliği”, “Sabirabad mətbuatı tarixi”, “Ədəbi düşüncələr”, “Xatirələrdə yaşayanlar”, “İgidlər yenilməz, şəhidlər ölməz”, “Sabirabad qarpızı”, “Musahibə”, “Sabirabad teatrı” kitablarının müəllifidir. Onlarla kitabın tərtibçisi, ön söz yazanı, redaktoru olan E.Nəsibin “Sabirabad futbolu” kitabı da çap olunmaq üzrədir. Bir sıra mükafatlara layiq görülüb.

-Gəlin söhbətə həyat yolundan başlayaq…

-Orta məkəb illərimdə məni divar qəzetinin redaktoru seçdilər. Bu o vaxt idi ki, artıq qələm təcrübələrim respublika qəzetlərində çap olunurdu. 1975-ci ildə Bakı Dövlət Universitetinin jurnalistika fakültəsinə qiyabi qəbul edilməklə (onu da deyim ki, mən qəbul olan il ilk dəfə üç turdan ibarət yaradıcılıq müsabiqəsi keçirilməyə başlamışdı, jurnalistika fakültəsinə sənəd vermək istəyənlər hökmən qəzet və jurnallarda çıxış etmiş olmalıydı, həmin yazılar əsasında rəy verilirdi ki, bu gəncdən jurnalist olar, ya olmaz) 1976-cı ilin fevralından Sabirabadda çıxan “Muğan” qəzetində müxbir kimi əmək fəaliyyətinə başladım…Və bu günə qədər də seçdiyim yoldayam…
-Elçin müəllim, “Sabirabad mətbuatı tarixi” kitabının müəllifi kimi, istərdim rayon qəzetinin keçdiyi inkişaf yoluna nəzər salaq…

-Sabirabad mətbuatının tarixi 1930-cu il avqustun 8-dən başlayır. Əslində rayon qəzetini zaman özü yaratmışdır. Ötən əsrin əvvəllərində dairə kimi ayrı-ayrı qəza və mahalların tərkibində fəaliyyət göstərən Petropavlovkaya 1930-cu ildə inzibati rayon statusu verilməklə onun rəsmi mətbu orqanını təsis etmək barədə qərar qəbul olunmuşdur. Bir il sonra rayona Azərbaycanın böyük satira ustası M.Ə.Sabirin adı verilmişdir. Qəzet bir vərəq, yəni iki səhifə həcmində, A-3 formatında buraxılmışdır. Materiallar əl şriftləri ilə yığılır, mexaniki üsulla çap olunurdu. Sonralar qəzet 4 səhifə həcmində çıxmağa başlamışdır. Qəzet 1930-1962-ci illərdə “Pambıq cəbhəsində”, 1962-ci ildən 1992-ci ilədək “Muğan”, həmin tarixdən sonra “Suqovuşan” və nəhayət, 2020-ci ildən “Muğanın səsi” adı ilə çıxmışdır. 1930-cu ildən 2026-cı ilədək fəaliyyət göstərən qəzet Azərbaycan mətbuatının inkişafında mühüm rol oynamışdır. Tarixi zərurət nəticəsində təsisçilərin qərarı ilə öz fəaliyyətini dayandıran “Muğanın səsi”nin missiyasını yeni hüquqi statusda “Kür-Araz” qəzeti davam etdirir. Öz mənbəyini Türkiyə ərazisindən götürərək Sabirabadda qovuşan məmləkətimizin iki böyük çayının adını daşıyan qəzet MEDİA Reyestrində qeydiyyata alınaraq 2026-cı il yanvar ayının 28-dən fəaliyyətə başlamışdır.

-Yəqin “Kür-Araz” qəzeti redaksiyasında Sabirabadın mətbuat tarixini əks etdirən muzeyi də keçmişi yaşatmaq üçün yaratmısınız…
-İndiki dövrdə rayon mətbuatını tarixləşdirməyə ehtiyac duyulurdu. Muzeyin açılması hər şeydən əvvəl “Kür-Araz” qəzetinin kollektivinin vətəndaşlıq sevgisindən, keçmişimizə hörmətlə yanaşmağımızdan irəli gəldi. Muzeyin ekspozisiyasında toplanmış eksponatlar, sənədlər mətbuat tarixinin ötən dövrləri haqqında ətraflı bilgilər verir. Məsələn, ziyarətçilər öyrənirlər ki, “Muğan” qəzetinin həyatında 1969–1982-ci illər inkişaf dövrü olub. O dönəmdə Azərbaycan KP MK-nın 1-ci katibi olan, ümummilli lider Heydər Əliyev hər mövsümdə Sabirabada səfər edir, pambıq tarlalarında, taxıl zəmilərində, heyvandarlıq komplekslərində əməkçilərlə görüşürdü. Pambıqçılıq rayonlarının zona müşavirələri də, adətən, Sabirabadda keçirilirdi. Bu hadisələr “Muğan” qəzetinin səhifələrində yer alan qiymətli materiallar olurdu. Həmin dövr günaşırı çıxan qəzetin tirajı 20 minə yüksəlmişdi. Ulu öndərin bütün tədbirlərində “Muğan”ın əməkdaşları da yaxından iştirak edirdilər. Bu gün rayonun Heydər Əliyev Mərkəzindəki şəkillərin böyük bir qismi məhz “Muğan” qəzetinin əvəzsiz xəzinəsindəndir.
Muzeydə “Ümummilli lider Heydər Əliyevin Sabirabada səfərləri”, “Sabirabad mətbuatının klassikləri”, “XX–XXI əsrlərdə Sabirabadda nəşr olunmuş mətbuat orqanları”, “İzi qalan jurnalistlər” bölmələrində fotoşəkillər, müxtəlif illərdə dərc olunmuş qəzetlər, Sabirabad jurnalistlərinə aid kitablar, onların şəxsi əşyaları, sənədləri və s. yer alıb.
Muzeyin yaradılması Sabirabad jurnalistikasının bu günü və gələcəyi üçün əlamətdar hadisədir. Sabirabadlı qələm ustadlarının varislərinin muzeyə bağışladıqları sənədlər və fotolar insanda zəngin təəssürat yaradır. Bizim hamımızın borcumuz muzeyi zənginləşdirməkdir. Arxivlərdə olan digər sənədlər, eksponatlar muzeyə təqdim edilməlidir ki, təəssürat daha zəngin və bütöv olsun.

-Müstəqillik dövrünün jurnalistikasını keçmişlə necə müqayisə etmək olar?

-Sovet dövrü ilə indiki dövrün jurnalistikasını müqayisə etsək, həm müsbət, həm də mənfi cəhətlərin olduğunu görərik. Sovet dövrü partiyalı sistem idi, istədiyin başqa mətləbi yaza bilməzdin. Sovet ideologiyası, Kommunist partiyası nəyi diqtə edirdisə onu yazmalıydıq. Sovet dövrü jurnalistikasını xarakterizə etmək üçün bircə misal çəkmək istəyirəm. Yazılarımın birində Mirzə Fətəli Axundovu dahi sənətkar kimi göstərmişdim. Mənə irad tutmuşdular ki, “dahi” sözü ancaq Lenin haqqında işlənə bilər. Bir sözə görə belə baş ağrıdırdılar, nahaq yerə incidirdilər. O dövrün mətbuatını xarakterizə etmək üçün düşünürəm ki, elə bu misal yetərlidir. Amma o dövrdə qəzet alıcılığı yüksək idi. O vaxt bütün xərci dövlət çəkirdi. Çünki mətbuat onun ideologiyasına xidmət edirdi. Müstəqillik dövründən sonra isə qəzetlər tiplərə, qruplara bölünməyə başladı: iqtidar və müxalifətyönümlü mətbuat, azad mətbuat, ayrı-ayrı şəxslərin buraxdığı özəl mətbuat və sair. Ona görə də istər-istəməz burada artıq fərqlər meydana gəldi…
-Müasir dövrümüzdə sosial media da meydana gəlib. Hansı vacibdir, internet, yoxsa çap mediası?
-Məlumdur ki, operativliyinə görə ənənəvi jurnalistika sosial mediadan geridə qalır. Lakin bu o demək deyildir ki, sosial mediada verilən məlumatların hamısı doğrudur… Bir də görürsən ki, həqiqəti əks etdirməyən xəbəri kimsə media və sosial şəbəkələrdə yaydı. İstifadəçilər də mənbə göstərmədən və dəqiqləşdirmədən kütləvi şəkildə onu götürüb tirajladı… Nəticədə yalan və qeyri-rəsmi bir məlumat ortaya çıxdı. Bu cür dezinformasiya isə cəmiyyətdə yanlış təsəvvür formalaşdırır, ictimai narahatlığa səbəb olur və informasiya təhlükəsizliyinə mənfi təsir göstərir…Hər gün agentlik və saytlarda, sosial şəbəkələrdə qarşımıza bir-birinin təkrarı olan istinadlı, istinadsız minlərlə xəbər çıxır. Bəlkə də bir xəbərlə gün ərzində ayrı-ayrı saytlar, sosial şəbəkələrin təqdimatı ilə dəfələrlə qarşılaşırıq. Çünki indi özü xəbər istehsal edən agentlik və saytlar çox azdır. İnsanlara xəbər ötürən “jurnalistlər” yeni xəbər axtarışına çıxmır, oradan-buradan mənimsəməklə xəbər yaradırlar. Heç şübhəsiz, əsl jurnalistlər bu gün çap mediasında var, internet jurnalistikasında da…Lakin bununla belə, indi çap, xüsusilə də internet mediasında bir kitab belə oxumayan, sözün, cümlənin, mətbuatın nə demək olduğunu əsla anlamayan, jurnalistikaya yamaq “jurnalistlər”ə də rast gəlmək olur…
Əslində hər ikisi vacibdir. Lakin çap mediası dünənimiz kimi, həm də sabahımızdır. İnternet mediasına bel bağlamaq olmaz. Çünki bu gün saatlarla qopa bilmədiyimiz internetin, sosial şəbəkələrin yaddaşı bir anın içində silinib gedə bilər. Odur ki, internet mediası bizim deyil, çap mediası isə necə deyərlər, əlçatandır. İllər əvvəl verilmiş yazını internetdən tapmaq bu gün müşkülə çevrilir. İnternet mətbuatına arxayın olub yazılı mətbuatı itirmək olmaz. Bu, xalqın tarixinin itməsinə səbəb ola bilər. Onu qorumaq lazımdır. Tarixi faktların ənənəvi kağız daşıyıcıda, daha etibarlı yazılı mənbələrdə əbədiləşdirməyin vacibliyi həmişə öz əhəmiyyətini saxlayır. Bu gün baş verən hadisələr qəzet və jurnalların arxivlərində tarixləşir. Lazım gələndə qəzet və jurnalları vərəqləməklə, keçmişlə tanış olarkən sanki həmin dövrə qayıdırsan. Bir sözlə, biz nəyi əlimizdə tutub saxlaya biliriksə, o bizim ola bilər.
-Jurnalist əxlaqı, etikası ilə əlaqədar sözünüz…

-Jurnalistlər siyahısında adamların çoxluğu, əsl qələm sahiblərinin, yaxşı yazanların azlığı məni daim narahat edir. Kimi görürsən, qoltuğunda qovluq deyir: “jurnalistəm”. Buna görə də mətbuatımızı təsadüfi adamlardan qorumaq lazımdır. Əks halda zərbə istedadlı adamlara dəyir. Jurnalist davranışı, ətrafa münasibəti ilə mənfi emosiya doğurmamalıdır. Bütün mövqelərdə vicdadının səsinə qulaq asmalı, qərəzkarlıqdan uzaq olmalıdır. Demokratik təsisatlara və hamı tərəfindən qəbul olunmuş əxlaq normalarına hörmət etməlidir.
-Siz eyni zamanda “Suqovuşan” Ədəbi Məclisin rəhbərisiniz. Məclisin mövcud durumu və fəaliyyəti barədə danışın.

-Məclisimiz yazarları öz işığında cəm edib, istedadlıların üzə çıxması üçün fəaliyyət göstərir. Biz onların taleyüklü məsələləri ilə maraqlanırıq. Şair və yazıçıların əsərlərini məclisin müzakirəsindən sonra yaxşılarını seçib “Suqovuşan” Ədəbi Məclisinin almanaxlarında kitab halında buraxırıq. Məclis üzvlərimizin öz vəsaitləri hesabına şeir, hekayə, povest və romanları kitab halında çap olunur. Ədəbi məclisimiz bir sıra görüşlər, şairlərin yaradıcılıq gecələrini də keçirir.

-Niyə məhz “Suqovuşan”, Aranla, bölgələrlə bağlı ədəbi məclisinizə daha tutarlı bir ad seçə bilməzdinizmi?

-Əgər söhbət həqiqi ədəbiyyatdan, Vətən sevgisindən gedirsə, onda bizim də fikirlərimiz, düşüncələrimiz yeni və fərqli olmalıdır. Biz bu adı düşünülmüş şəkildə qoymuşuq. Ona görə ki, Azərbaycanın iki nəhəng çayı məhz bizim ərazidə-Sabirabadda qovuşur. Bu da təbiətin bu günə kimi açılmayan bir sirri, möcüzəsidir. “Suqovuşan” da simvolik məna daşıyır. Hətta rayonda bu adda kənd də var. Bir vaxtlar rayon qəzeti də həmin adla çıxırdı. Həm də Kür və Araz bütövlükdə Azərbaycan deməkdir. Vətəni düşmənlərimiz şaqqaladılar. Hissələrə kəsik-kəsik edib bölsələr də, Kür və Araz çayı torpaqlarımızı birləşdirir və bizi bir olmağa çağırır. Bizim də silahımız qələm və onun ucundan süzülüb gələn müqəddəs sözdür. Bizim ədəbi məclis məhz bu ruhda köklənib. Ümumiyyətlə, biz “Suqovuşan” Ədəbi Məclisində bütöv Vətəni, Azərbaycanı görürük. Bu, həm də Arazın o tayındakı qardaşlarımızın eşqi, arzusu deməkdir. Burada “eşq” Vətən, “arzu” isə xalqımızın birliyi deməkdir.

-Bölgə mətbuatının hazırkı durumu Sizi qane edirmi?

-Qəzet təsis etməyin nə qədər asan, lakin onu çap etdirib dövriliyinin saxlanılmasının nə qədər çətin olduğunu bütün naşirlər bilirlər. Bütün bunlara baxmayaraq, “Kür-Araz” bu gün də rayon mətbuatının ən yaxşı ənənələrini qoruyub saxlamağa çalışır, hüquqi, demokratik və vətəndaş cəmiyyəti qurmaq istiqamətində irəliləyən Azərbaycanımıza xidmət edir
-Maraqlı müsahibə üçün çox sağolun. Fürsətdən istifadə edərək, Sizi, “Kür-Araz” kollektivini və bütün dəyərli media təmsilçilərimizi qarşıdan gələn Milli Mətbuat Günü münasibəti ilə təbrik edirəm! Bu çətin, məsuliyyətli və şərəfli peşəni fədakarlıqla yerinə yetirdiyinizə və ölkəmizdə mətbuatın inkişafı üçün çalışdığınıza görə sizə dərin təşəkkürümü bildirirəm. Jurnalistlərə gələcək fəaliyyətlərində uğurlar, xoşbəxtlik və cansağlığı arzulayıram!

Söhbətləşdi: Xəlil Mirzə
Şair-publisist, AYB-nin üzvü

Xəlil Mirzənin digər yazıları

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

www.USTAC.az

“Təxəyyül Art Group”un “Xanbulan” layihəsi çərçivəsində növbəti yaradıcılıq səfəri uğurla baş tutdu

Bir şərh yazın

“Təxəyyül Art Group”un “Xanbulan” layihəsi çərçivəsində növbəti yaradıcılıq səfəri uğurla baş tutdu
12 iyul 2026-cı il tarixində “Təxəyyül Art Group”un təşkilatçılığı ilə həyata keçirilən “Xanbulan” layihəsi çərçivəsində Lənkəran və Lerik rayonlarına növbəti yaradıcılıq səfəri və plener keçirildi. Təbiətin ecazkar gözəlliklərini sənət dili ilə əks etdirməyi hədəfləyən bu səfər iştirakçılar üçün həm yaradıcılıq, həm də mənəvi baxımdan unudulmaz anlarla yadda qaldı.
Səfər ənənəvi olaraq Salyan rayonunda yerləşən “Xan Süfrəsi” restoranında səhər yeməyi ilə başladı. Daha sonra qrup üzvləri xüsusi dağ nəqliyyatı ilə Lerik rayonunun füsunkar guşələrindən biri olan Bibioni şəlaləsinə yollandılar. Səfər boyu qonaqları Lerikli şair Ədail Korçaylı müşayiət edərək rayonun tarixi, təbiəti və görməli yerləri haqqında maraqlı məlumatlar verdi.
Bibioni şəlaləsində xatirə fotoları çəkdirən iştirakçılar daha sonra Meşəbəyi Ailəvi İstirahət Mərkəzinə, oradan isə Lənkəranın incisi sayılan Xanbulan gölünə yollandılar. Göl sahilində təşkil olunan piknik süfrəsi ətrafında qrup üzvləri bir ailə kimi bir araya gələrək səmimi söhbətlər etdilər, təbiətin bəxş etdiyi gözəlliklərdən zövq aldılar.
Səfərin əsas məqsədi olan plener zamanı qrupun rəssamları Natiq Nəcəfzadə, Vüsalə Yunusova və Qənirə Əsgərova Xanbulan gölünün valehedici mənzərələrindən ilhamlanaraq akvarel texnikasında, kağız üzərində etüdlər işlədilər. Hazırlanan etüdlər Qazaxıstandan gələn turist qonaqlara hədiyyə olundu. Bu xoş jest qonaqlar tərəfindən böyük rəğbətlə qarşılandı və incəsənət vasitəsilə xalqlar arasında dostluq körpüsünün daha da möhkəmlənməsinə töhfə verdi.
Plener başa çatdıqdan sonra layihənin bütün iştirakçılarına xatirə sertifikatları təqdim olundu.
Geri dönüş zamanı qrup üzvləri Lənkəran şəhərinə də baş çəkdilər. Günün sonunda isə Salyanda yerləşən “Xan Süfrəsi” restoranında qrupun nəğməkar şairi Elşən Sabiroğlu və videooperator Rasim Nəcəfov tərəfindən təşkil olunan şam süfrəsi iştirakçılar üçün əsl bayram ovqatı yaratdı. Musiqi, rəqs və səmimi söhbətlərlə yadda qalan axşamın sonunda restoran kollektivinə göstərdikləri qonaqpərvərliyə görə təşəkkür bildirildi. Günün ən yaddaqalan anları isə fotoqraf Nofəl Ümid tərəfindən lentə alınaraq xatirələrə çevrildi.
Beləliklə, “Təxəyyül Art Group”un “Xanbulan” layihəsi təkcə yaradıcılıq pleneri deyil, həm də dostluğun, milli-mədəni dəyərlərin və Azərbaycanın füsunkar təbiətinin təbliği baxımından növbəti uğurlu tədbir kimi yadda qaldı.

Məqaləni hazırladı: Vüsalə Yunusova

taxayyul-art.az saytında yerləşdirdi: Cəmilə Əsgərova

Yazarlar.az saytında yerləşdirdi: Zaur Ustac

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

[>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<]

[>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<]

www.USTAC.az

Oslodakı şagirdlərindən vətənpərvərlik və sülh mesajı

Bir şərh yazın

Oslodakı şagirdlərindən vətənpərvərlik və sülh mesajı

Norveçin paytaxtı Osloda fəaliyyət göstərən Nizami Gəncəvi adına həftəsonu məktəbinin şagirdləri növbəti dəfə Azərbaycan mədəniyyətini və milli-mənəvi dəyərlərimizi uğurla təbliğ ediblər. Məktəblilər sözləri Gülzar İbrahimovaya, musiqisi Elşən Nicata məxsus olan “Sağ ol, ey Vətən!” və “Sülh nəğməsi” mahnılarını böyük ruh yüksəkliyi ilə ifa edərək xüsusi musiqi nömrəsi hazırlayıblar.

Şagirdlərin təqdim etdiyi kompozisiya Vətənə sevgi, sülh, birlik və milli həmrəylik ideyalarını özündə əks etdirib.
Hazırlanan musiqi nömrəsi xaricdə böyüyən azərbaycanlı uşaqlarda ana dilinə, milli musiqiyə və vətənpərvərlik dəyərlərinə bağlılığın formalaşdırılması istiqamətində görülən işlərin bariz nümunəsi olub.

Qeyd edək ki Nizami Gəncəvi adına həftəsonu məktəbi Norveçdə yaşayan azərbaycanlı uşaqlara ana dili, tarix və mədəniyyətimizin öyrədilməsi ilə yanaşı, milli musiqimizin və mənəvi dəyərlərimizin təbliğinə xidmət edən müxtəlif tədbirlər həyata keçirməyə davam edir. Fotolar:

Məlumatı hazırladı: Günay ƏLİYEVA

GÜNAY ƏLİYEVANIN DİGƏR YAZILARI

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

www.USTAC.az

Kəpənək ömrü

Bir şərh yazın

Kəpənək ömrü

Kəpənək hər gün eyni çiçəyə qonardı. Onun xoşbəxtliyi azad qanadlarında gizlənmişdi.
Kəpənəyi sevən biri onu qorumaq istədi. Tutub şüşə qəfəsə qoydu. Sevdiyi çiçəkdən də birini qoparıb yanına yerləşdirdi.
Səhər qəfəsə baxanda kəpənəyin öldüyünü gördü.
Onda anladı ki, sevgi sahib olmaq deyil. Sevgi, sevdiyini öz səmasında, öz çiçəyində yaşatmaqdır.
Çünki sevgi azadlığı məhdudlaşdırmaq deyil.

Müəllif: Şəlalə CAMAL

KƏLBƏCƏR HAQQINDA

ŞƏLALƏ CAMALIN YAZILARI

ZAUR USTACIN YAZILARI

QƏNDABIN DİGƏR YAZILARI

Oxuyun >> Gözündə tük var

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

www.USTAC.az

Türkün söz dəryasının tək Sonası

Bir şərh yazın

YÜZ ON İKİNCİ YAZI

Türkün söz dəryasının tək Sonası
(Sona Abbasəliqızı-İsmayılovanın yaradıcılığı)
Salam olsun, çox dəyərli oxucum! Bəzən bir insanın ömrü təkcə yaşadığı illərlə deyil, yazdığı sözlərlə, yetişdirdiyi qələmlərlə, qoruduğu milli yaddaşla və xidmət etdiyi mənəvi dəyərlərlə ölçülür. Elə ziyalılar var ki, onların adı çəkiləndə ilk növbədə kitab, söz, vətən, tarix və türk dünyası yada düşür. Bu dəfə söhbətimizin qəhrəmanı müasir Azərbaycan ədəbi mühitində məhz belə qələm sahiblərindən biri də yazıçı, jurnalist, redaktor və ictimai xadim Sona Abbasəliqızı-İsmayılovadır.
Onun yaradıcılığına nəzər saldıqda aydın olur ki, Sona Abbasəliqızı yalnız bədii əsərlər müəllifi deyil. O, sözün həqiqi mənasında milli düşüncənin daşıyıcısı, tarixi yaddaşın keşiyində dayanan ziyalı, türk dünyasının mədəni körpülərini quran fədakar qələm adamıdır. Onun fəaliyyəti ədəbiyyatın sərhədlərini aşaraq jurnalistika, redaktorluq, elmi-publisistik araşdırmalar, beynəlxalq mədəni əlaqələr və ictimai xidmət sahələrini də əhatə edir.
Ədəbiyyat xalqın mənəvi pasportudur. Tarix zamanın yaddaşıdır. Yazıçı isə həmin yaddaşı gələcəyə daşıyan mənəvi körpüdür. Sona Abbasəliqızı da yaradıcılığı boyu bu missiyanı böyük məsuliyyətlə yerinə yetirən sənətkarlardandır. Onun əsərlərində Vətən sevgisi, milli kimlik, insan taleyi, mənəvi dəyərlər və Türk dünyasının birliyi əsas ideya xəttini təşkil edir. Bu mövzular müəllifin bədii dünyagörüşünün deyil, həm də həyat amalının ifadəsidir.
Tarixi roman janrında qələmə aldığı “Sözün Xaqanı” əsəri müəllifin yaradıcılığında xüsusi mərhələ təşkil edir. Tarixi hadisələrin bədii-estetik düşüncə ilə vəhdətdə təqdim olunduğu bu roman oxucular tərəfindən maraqla qarşılanmış, sonradan Türkiyə türkcəsinə və özbək dilinə tərcümə edilərək beynəlxalq oxucu auditoriyasına çatdırılmışdır. Əsərin müxtəlif ölkələrdə maraq doğurması Azərbaycan tarixi roman məktəbinin uğurlarından biri kimi qiymətləndirilə bilər.
Sona Abbasəliqızının yaradıcılığı təkcə romanlarla məhdudlaşmır. Onun poemaları, pyesləri, povestləri və publisistik yazıları milli yaddaşın, vətənpərvərlik ruhunun, tarixi həqiqətlərin və mənəvi dəyərlərin təbliğinə xidmət edir. Xüsusilə “Tarix qarşısında cavab günüdür” povestində müəllif tarixi hadisələrə sənədli yanaşmanı bədii düşüncə ilə birləşdirərək oxucunu hadisələrin içərisinə aparmağı bacarır. Bu əsərdə ədalət ideyası, hüquqi məsuliyyət və insan taleyi publisistik dəqiqliklə bədii təsvirin harmoniyasında təqdim edilir.
Müəllifin poeziyası da xüsusi diqqətə layiqdir. Onun şeirlərində ana sevgisi, Vətən məhəbbəti, milli birlik, türkçülük ideyaları, insanlıq və mənəvi ucalıq əsas yer tutur. Təsadüfi deyil ki, onun sözlərinə Azərbaycanda və Türkiyədə iyirmidən çox mahnı bəstələnmiş, aşıqlar tərəfindən qoşmalar və gəraylılar ifa edilmişdir. Bu fakt müəllif sözünün musiqidə də yaşadığını və xalq ruhuna yaxın olduğunu göstərir.
Sona Abbasəliqızının xidmətləri yalnız yazdıqları ilə ölçülmür. O, uzun illər redaktor kimi yüzlərlə müəllifin kitabının ərsəyə gəlməsində mühüm rol oynamış, beş yüzdən artıq kitabın redaktoru olmuşdur. Hər redaktə olunmuş kitab bir müəllif taleyi, bir ədəbi məktəb və bir mənəvi sərmayə deməkdir. Bu baxımdan onun redaktorluq fəaliyyəti müasir Azərbaycan kitab mədəniyyətinin inkişafında mühüm yer tutur.
Türk dünyasının müxtəlif ölkələri ilə qurduğu mədəni əlaqələr isə onun fəaliyyətinin daha geniş coğrafiyasını müəyyənləşdirir. Türkiyə, Özbəkistan, Qazaxıstan, Qırğızıstan və digər türk dövlətlərində keçirilən beynəlxalq konfranslar, simpoziumlar və ədəbi forumlarda Azərbaycanı uğurla təmsil etməsi, müxtəlif ölkələrdə çıxışlar etməsi, kitab təqdimatlarında iştirak etməsi onun sözünün yalnız Azərbaycanda deyil, bütün türk dünyasında qəbul olunduğunu göstərir.
Sona Abbasəliqızının yaradıcılığında xüsusi yer tutan istiqamətlərdən biri də Qərbi Azərbaycan həqiqətlərinin beynəlxalq aləmdə tanıdılmasıdır. O, illərdir müxtəlif ölkələrdə bu mövzuda çıxışlar edir, məqalələr yazır, kitablarını təqdim edir və tarixi həqiqətlərin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması istiqamətində ardıcıl fəaliyyət göstərir. Bu xidmət onun yaradıcılığına və ictimai fəaliyyətinə vətəndaş məsuliyyəti qazandıran əsas cəhətlərdəndir.
Müəllifin elmi-publisistik fəaliyyəti də diqqətəlayiqdir. Türkoloji araşdırmalar, milli-mənəvi irs, Azərbaycan ədəbiyyatı və Türk dünyasının ortaq mədəniyyətinə dair elmi məqalələri beynəlxalq jurnallarda dərc olunmuş, Birinci Türkoloji Qurultayın yüz illiyinə həsr olunmuş elmi konfransdakı çıxışı isə elmi ictimaiyyət tərəfindən maraqla qarşılanmışdır. Bu fəaliyyət onun yalnız yazıçı deyil, həm də araşdırmaçı alim düşüncəsinə malik ziyalı olduğunu nümayiş etdirir.
Onun yaradıcılığına verilən yüksək qiymət də təsadüfi deyil. Əsərlərinin müxtəlif dillərə tərcümə olunması, tanınmış alim və ədiblərin kitablarına ön söz yazması, beynəlxalq mükafatlara layiq görülməsi, yeddi ölkənin Yazıçılar Birliyinə üzv seçilməsi bu zəngin fəaliyyətin məntiqi nəticəsidir. Bu gün Sona Abbasəliqızı İsmayılovanın adı çəkiləndə yalnız bir yazıçını xatırlamırıq. Biz sözün məsuliyyətini daşıyan ziyalını, milli ruhun keşiyində dayanan vətəndaşı, Türk dünyasının ədəbi körpülərini quran mədəniyyət elçisini, yüzlərlə müəllifin uğurunda pay sahibi olan redaktoru, Azərbaycan həqiqətlərinin dünyaya çatdırılması yolunda yorulmadan çalışan qələm sahibini görürük.
Söz insanın ömrünü uzadan ən müqəddəs sərvətdir. Elə insanlar var ki, onların yazdıqları əsərlər zaman keçdikcə daha da qiymətlənir, çünki həmin əsərlər yalnız dövrünü deyil, gələcəyi də düşünərək yazılır. Sona Abbasəliqızı-İsmayılovanın yaradıcılığı da məhz belə bir mənəvi sərvətdir. Onun qələmi Azərbaycanın milli-mənəvi dəyərlərini, tarixi yaddaşını və Türk dünyasının ortaq ideallarını yaşadan söz ocaqlarından biridir.
Türkün böyük söz xəzinəsində hər qələm sahibinin öz yeri vardır. Lakin elə sənətkarlar da olur ki, onlar yalnız yazmırlar, sözün keşiyini çəkirlər. Bu mənada Sona Abbasəliqızı-İsmayılova həqiqətən də Türkün söz dəryasının tək Sonasıdır. Onun qələmi milli yaddaşın işığını gələcək nəsillərə daşıyan, Azərbaycanın və bütöv Türk dünyasının mənəvi birliyini möhkəmləndirən qiymətli söz karvanının önündə inamla irəliləyir. Sona qədər həmsöhbət olduğunuz üçün təşəkkür edirəm. Hələlik!
17.07.2026. Bakı – Qobu q.

Müəllif: Zaur USTAC

AVMVİB, AJB və AYB-nin üzvü, “Yazarlar” jurnalının baş redaktoru, şair-publisist, tərcüməçi-nasir, naşir

Zaur Ustacın “Buta”sı

GÜNAY ƏLİYEVA – “NƏRGİZ”

Zaur Ustacın “Buta”sı barədə

GÜNAY XANIMIN YAZILARI

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

ZAUR USTACIN YAZILARI

QƏNDABIN DİGƏR YAZILARI

Oxuyun >> Gözündə tük var

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

www.USTAC.az

Babəklər yurdunun hürr övladıyam!

Bir şərh yazın

ÖVLADIYAM
Müzəffər ordunun şanlı əsgəri,
Ərənlər yurdunun ər övladıyam!
Zalımın zülmünə təhəmmülüm yox,
Babəklər yurdunun hürr övladıyam!
* * *
Ustadım Nəsimi, sözümüz sözdü,
Ədalət, həqiqət bağrımda közdü,
Ziyadar dühası bir deyil, yüzdü,
Mövlalar yurdunun nur övladıyam!
* * *
Dərvişəm, müqqəddəs sayılır təkkəm,
Hülqumdan yuxarı dayanır öfkəm,
Od, ocaq diyarı tanınır ölkəm,
Alovlar yurdunun nar övladıyam!
* * *
Unutma, şah babam Xətai başdı,
Nadir şah, mətədə tərpənməz daşdı,
İlham, nə keçilməz sədləri aşdı,
İgidlər yurdunun nər övladıyam!
* * *
Tarixdə Nəbisi, Koroğlusu var,
Gen dünya yağıya daim olub dar,
Düşmən qarşımızda yenə oldu xar,
Aslanlar yurdunun şir övladıyam!
* * *
Göydən Yer üzünə ərmağan, payam,
Gündüzlər Günəşəm, gecələr Ayam,
Ən parlaq ulduzdan törəyən boyam,
Ozanlar yurdunun sirr övladıyam!
* * *
Ustacam, vətənim vətən içində,
Axıb duruluruq zaman köçündə,
Min bir anlamı var, adi “heç”in də,
Aqillər yurdunun pir övladıyam!
13.11.2020. Bakı.

Müəllif: Zaur USTAC

Nisə Kərimovanın yazıları

I>>>> Rənglərin Şahzadəsi

Daha çox məlumat burada

ZAUR USTACIN YAZILARI

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

www.USTAC.az

BAYRAM MƏMMƏDOV YAZIR

Bir şərh yazın

HƏLƏ NƏLƏR DEYƏCƏKSƏN

(Əli bəy Azərinin 60 yaşına)

Söz qüdrətdi, bədii söz düşüncələrin qüdrətə yönəldilməsidi. Bu və ya digər mətləbin ifadəsi olan əsərlərin təxəyyül işığı sabahlar üçündü. Oxuyursan, özünü yaxşı əsərin əhatəsində hiss edirsən. Mahiyyəti zaman anlamında dünənlərlə bağlı olanların da, sabahlarda olacaqların da. Jurnalistikada da belədi. Əsasən, publisistikada.

Son vaxtlar yazılan belə məqalələrin başlıca yönümü vətənpərvərlikdir. Mədəniyyətdən yazılanların da, iqtisadiyyatdan, müharibədən, döyüşlərdən yazılanların da. Bu gərəkli prosesdə Əli bəy Azərinin sözü də sezilir, duyulur, görünür. Zamanında özü döyüşçü olmuşdu, tərxis edilmişdi. Sözü xalq naminə, dövlət naminə, dövlətçilik naminə tərxis edilməyib, yenə sıradadı. Bu qənaətimi onun “Nə deyim?..” kitabı da təsdiqləyir. Bu kitab bir ömürə söz işığıdı. Təfəkkürün işığıdı, onun haqqında yazılanların işığıdı, bir də vətənpərvərliyin işığıdı…

Mən də Zəngilanlıyam, Əli də, mən də zabit kimi xidmət etmişəm, Əli də, mən də Zəngilanda xidmət etmişəm, Əli də, mən də jurnalistika ilə məşğul oluram, Əli də, mənim də məqalələrim Vətəndən barınır, Əlinin də. Bu baxımdan özü könlümə yaxın olan bir yazıçı-jurnalistin kitabını da ruhumun doğması bildim…

“Nə deyim?”in başlıca mahiyyəti söz əsgərləri haqqında sözdü; özü də sözün əsgəridi və kitabda Əli bəy Azəri haqqında da işıqlı fikirlər könüləyatımlıdı…

“Son qor, son qığılcım qalana qədər…” məqaləsi Azərbaycanın tarixinə, deməli Azərbaycana heysiyyətin sözlə ifadəsidir. Sözə söykək kimi xatırlananlar dünyanın etiraf etdiyi gerçəkliklərdir. Əli bəy Azərinin qənaəti (“…İraqın, Suriyanın, İranın, Türkiyənin, Əfqanıstanın, Özbəkistanın və Rusiyanın ərazilərinə qatılan məmləkətlər bir vaxtlar Azərbaycanın əraziləri olub. Azərbaycan olub. Zaman-zaman qonşu dövlətlərin gücü ilə paralanan Azərbaycan ərazisində son olaraq XX əsrin əvvəllərində Ermənistan dövləti yaradılıb. Elə həmin vaxtdan da dünya əlində dəyənəyə çevirdiyi Er mənistan vasitəsilə Azərbaycanı döyəcləyir…”) bir əsrdən də çox çəkən milli qarşıdurmaların, milli münasibətlər müstəvisində döyüşlərin, müharibələrin siyasi-hərbi anatomiyasının annotasiyası kimi oxunur. Ermənistanın Azərbaycandan ərazi iddiası, iddanın nəticəsi olan ədalətsiz müharibə, döyüşlər, Ermənistanın hücumları, təxribatları. … haqqında Əli bəy Azərinin yazdıqları Azərbaycan mət buatının əsgərləşmiş sözü kimi tarixləşib.

90-cı illərdə başlayan, Ermənistanın siyasi, hərbi havadarlarının köməyi ilə apardığı müharibə Birinci Qarabağ müharibəsi adlandırıldı. Həmin vaxtlarda Azərbaycan Ordusu yaradıla-yaradıla for- malaşırdı, formalaşa-formalaşa yaradılırdı. Və formalaşa-formalaşa döyüşürdü. Yaradılan ərazi özünümüdafiə taborları düşmənin hücumlarının qarşısını ala bilsə də bu, yetərli deyildi. Düşmənlə əhali də döyüşürdü, milislər də. Belə bir şəraitdə Zəngilan taboru rayonun Ermənistanla sərhədini müdafiə edirdi. Əli bəy Azəri bu prosesin də təsvirini sözlə verib. Bu təsvir həm də Azərbycanda elan edilmədən başlamış müharibənin tarixi məqamlarının ifadəsidir: “Ərazi özünümüafiə taborunun mart 1992-ci ildə Müdafiə nazirinin birbaşa tabeçiliyindən ayrılaraq Füzuli rayonunda fəaliyyət göstərən briqada qərargahına, avqust 1993-cü ildə isə Qubadlı rayonunda fəaliyyət göstərən briqada qərargahına tabe edilməsi döyüşçülər arasında çaşqınlıq yaratmağa başladı. Qeyd etmək lazımdır ki, hər iki briqada istər idarəçilik, istərsə də nizam-intizam baxımından Zəngilan rayonunda olan döyüş səviyyəsindən, nizam-intizamdan və idrəçilikdən qat-qat aşağı səviyyədə idi. Həmin dövrdə hər iki rayonda beş motoatıcı taborun fəaliyyətdə olmasına baxmayaraq briqada qərargahı tez-tez Zəngilan rayonuna müraciət edir, komək göndərilməsini tələb edirdilər. Bu da döyüş hazırlığına mənfi təsir göstərirdi…”

Bu qeydlər Azərbaycanda ordu quruculuğu ilə bağlı xidmətdə olmuş zabit qeydləri kimi də dəyərləndirilə bilər. Bu zabit qeydlərini həm də təkcə tarixi faktlar kimi deyil, publisistik söz kimi təqdim edir. Hansı daha dəyərlidir? Biri ordu quruculuğunun tarixinə xidmətdə olan zabit münasibətidir, digəri vətəndaş-jurnalist münasibəti. Bu baxımdan SÖZ həmin faktın fövqündə dayanır. Niyə? – Əli bəy Azəri bu “niyə”nin cavabını oxucunun öz düşüncələrinə təslim edir. Və haqlıdır. “Nə deyim?..” deyir ki, oxucu desin…

“Ahın dağlara, dağlara…” məqaləsi Zəngilanın işğalının 25 illiyinə yazılıb. 25 il Əli bəy Azərinin qəlbinin göynəyi olan məqalədi. Sevgidi bu məqalə, sevgi fonunda təəssüf çalarları da var, inam işığı da. O inam da, o işıq da Zəngilanın qədim tarixinə heysiyyətdi, həm də sabahlarının yolunun səmtini nişan verir. Bu təəssüfün Şəhri-Şərifanın timsalında verilməsi isə qəbuledilən (və bəyənilən!) rəmzdi: “Şəhri-Şərifanın sorağı birinci minilliklərdən gəlir. Babək zamanında bir müddət ölkənin mərkəzi şəhərinə çevrilib. Səkkizguşəli sərdabə abidə kompleksinin qalıqları vardır. Deyilənə görə, yeraltı yolu Həkəri çayının altından keçməklə qarşı tərəfdə yerləşən Məmmədbəyli kəndindəki Türbəyə çıxırdı. Tədqiqat aparılmayıb…”. Təəssüf budur. Əli bəy Azərinin təəssüfü Zəngilanı (Azərbaycanı) sevənlərin təəssüfüdür…

Əli bəy Azərinin Vətən anlayışı bütün vətənsevərlərin düşüncələriylə səsləşir. Vətən üçün sərhəd məfhumunu ruh müəyyənləşdirir. Ruhun müəyyənləşdirdiyi sərhəd tarixin gizlinclərində də var, o sərhədləri tanımağa da, milli-mənəvi dəyərləri ayırmağa, ayrı salmağa o sərhədlərin gücü çatmır. Bu baxımdan tarixin neçə yüz illərinin o üzündə qalanlarda da bu gün ruhunda yaşayan işığın izlərini görmək böyük vətənsevərlikdir. “Nə deyim?..” kitabında bu tezisin də izləri duyulur, görünür.

Dərbəndi müqəddəs şəhər adlandıran (bəlkə də bu dərkə görə Dərbəndə sevgisi də müqəddəsləşən!) Əli bəy Azərinin “Dəmirqapı Dərbəndim” məqaləsi janr baxımından yol-səyahət qeydləri olsa da etnoqrafik çalarları ilə də diqqəti çəkir: “Dərbənd Azərbaycanın paytaxtı Bakı şəhərinin 250 kilometrliyində yerləşir. Üzü şimala sağdan Xəzər dənizi, soldan isə Böyük Qafqaz sıra dağlarından Çalqan dağ silsiləsi ilə əhatə olunur. Çox güman ki, Dərbənd etimologiyaya görə Dar və Bərə, yaxud Dar və Bənd sözlərinin birləşməsindən əmələ gəlib, dilin diffuziyası sayəsində Dərbənd kimi formalaşıb. İstər şimaldan cənuba, istərsə də cənubdan şimala yürüş etmək üçün hökmən bu dar bənddən keçmək məcburiyyətində qalıblar”.

Əli bəy Azərinin tarixi hadisələr müstəvisində yazılan “Dəmirqapı Dərbəndim” məqaləsində qürur, ehtiram, ruh zərrələri də müşahidə olunur. Bu zərrələr də sevgidi, bu sevgidə sezilməsi çətin olmayan bir sorğu da var. Kimdən? – oxucu müəyyənləşdirməlidi; “Narın qala adlansa da bura bir qala deyil, bütöv bir qalalar sistemidir” qənaətində də bu sorğunun çalarları duyulur…

Əli bəy Azərinin “Nə yaman dəyişib azman yerişim” məqaləsi Zəngilanlı şair Məhərrəm Mahinin şəxsiyyətinə və yaradıcılığına ehtiramın ifadəsidir və bu, vətəndaşlıq borcu kimi duyğusallıqla yazılıb. Oçerk-müsahibə də (janrı müəllif belə müəyyənləşdirib) bir təsəlliyə söykənir: azman yeriş yavaşıya bilər, dolaşmaz, azman yerişli kişinin sözü (bədii sözü) dəyişməz. Yenə əvvəlki salğarındadı, əvvəlki urvatındadı. Bu, ustadlıqdı! Yeriş yiyəsinin də ustalığıdı, yeriş yiyəsini bu səmimiyyətlə təqdim etmək də…

Hər kitabın özünün yerinə yetirdiyi söz məsuliyyəti, söz missiyası var. Hər oxucu bu məsuliyyəti, bu missiyanı öz dünyaduyumuna, öz dərkinə görə müəyyənləşdirir. Bu və ya digər kitab haqqında oxucu (sərraf oxucu!) fikirləri istər əsərin (kitabın) ideya istiqamətlərinin, istərsə də əsərin (kitabın) bədii məziyyətlərinin (dəyərinin) işığının yolgöstərəninə dönür (buna rəy də deyirlər) . Əli bəy Azəri də Azərbaycanda çağdaş ədəbi prosesi məsuliyyətlə (ehtiramdan barınmış məsuliyyətlə) izləyir. Bu məsuliyyət (ehtiram) çağdaş ədəbiyyatımıza sevgidi. Oxuduğu, ədəbi prosesə yük olmadığına əmin olduğu kitablar haqqında rəylər də yazır. “Başsız qalan yurd yerləri sorağında” məqaləsi də, “Bu dünya yatanı oyadan deyil” məqaləsi də, “Niyə məhz kəpənək ömrü?” məqaləsi də düşündürücüdü, milli mənəvi dəyərlərə söz işığıdı. “Alovun şölələri sifətləri qarsıdır” məqaləsi gerçəkliyə gerçək münasibətin publisistik düşüncələrinin işığıdı. Nədi bu gerçəklik? – ədəbi prosesə qoşulan həvəslərin, nəfəslərin mövcudluğu, həm də əyalətdə. Nədir gerçək münasibət? – bu həvəslərə, nəfəslərə yaradıcılıq xeyir-duası vermək niyyəti. “Almanax jurnal deyil, məcmuədir, dərgidir, topludur. Müxtəlif müəlliflərin eyni mövzu və janrda yazılmış bədii, elmi əsərlərindən ibarət qeyri-dövri buraxılışıdır” deyən Əli bəy Azərin bu məqaləsi “Qızıl Zəngilan” almanaxının təəssübkeşliyidi, bu təəssübkeşlik SÖZə ehtiramdı, çağdaş ədəbiyyatımıza sayğıdı: “Qızıl Zəngilan” almanaxının yaranmasında məqsəd zəngilanlı yazarların yaradıcılığı ilə oxucuları geniş müstəvidə tanış etməkdir. Eyni zamanda, fürsətdən istifadə edib rayonun füsunkar təbiəti, coğrafi relyefi, toponimləri, ədəbi üsluba yaxınlığı ilə seçilən yerli camaatın dili, şəhidləri, qəhrəman döyüşçüləri, tanınmış simalrı haqqında məlumat mübadiləsi aparmaqdır”. Bu missiya “Qızıl Zəngilan”ın, ruhunu (SÖZə vurğunluğunu) “Qızıl Zəngilan”a da ad eləmək Əli bəy Azərinin ömür missiyasıdı. Bunlara dəyər vermək isə oxucuların…

Məqalə yarımbaşlıqlar formatında hazırlanıb, könüləyatımlıdır, düşündürücüdür. Mənim könlümü “Vətəndən kənarda da vətənpərvər yetişdirmək olar” telləndirdi. Həm də bu qətiyyətin inamına inandım…

Əli bəy Azərinin “Hərbi Zəngilan” kitabı nəşr edilib. Zəngilanın müharibə tarixi kimi oxunmalıdır. Özünün də xidmət etdiyi o illərdə olmuşlar haqqında danışmaq, olmuşları xatırlamaq onun üçün həm vətəndaş, həm də hərbçi məsuliyyəti, məsuliyyətə söykənən borc olub. Bunlar yazıçının (jurnalistin) sonrakı yaradıcılığında da davam etdirilib. İstər verdiyi müsahibələrdə, istər bu və ya digər əsər haqqında fikir bildirəndə, istərsə də sosial düşüncələrində…

Əli Qurban oğlu Rzaquliyev (sözün Əli bəy Azərisi) 1966-cı il iyulun 15-də Zəngilanın Vejnəli kəndində anadan olub. Orta məktəbi 1983-cü ildə bitirib, 1984-cü ildə Xarkov şəhərində Qvardiya Ali Hərbi Tank Komandirləri məktəbinə daxil olub, 1988-ci ildən 1992-ci ilə kimi Kiyev, Şimali Qafqaz, Zabaykalye Hərbi Dairəsində xidmət edib. Rusiyaya sədaqət andı içmədiyinə və Ermənistanın Azərbaycana qarşı müharibəyə başladığına görə öz xahişi ilə Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin sərəncamına göndərilib. 1992-ci ildən 2002-ci ilə kimi Zəngilanda və digər hərbi hissələrdə xidmət edib. Haramı döyüşlərinin iştirakçısıdır. Mayor hərbi rütbəsi ilə tərxis edilib…

Zamanında respublikamızın qəzet və jurnallarında, “Krasnaya Zvezda” qəzetində məqalələri, “Oğul” pyesi 2019-cu ildə “Rusiya ədəbiyyatı” jurnalında dərc olunub. “Qərbin qərbi”, “Rəsmi Bakı” qəzetlərinin baş redaktoru olub. ”Xəzan” jurnalının baş redaktorudur…

Əli bəy Azərinin 60 yaşdan sonrakı yaradıcılığının da işıqlı olacağına əminik. Əli bəy bu gün “Nə deym?..” deyir, zaman anlamında qürurla “Nə dedim, nələr dedim!” deyəcək!..

Bayram Məmmədov,
İstefada olan polkovnik-leytenant, Əməkdar müəllim
Bayram Məmmədovun digər yazıları

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

[>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<]

[>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<]

www.USTAC.az

TÜRK DÜNYASININ ƏDƏBİ, MƏDƏNİ VƏ İCTİMAİ ƏLAQƏLƏRİNİN İNKİŞAFINA TÖHFƏ VERƏN YAZIÇI VƏ JURNALİSTSONA ABBASƏLİQIZI İSMAYILOVA

Bir şərh yazın

TÜRK DÜNYASININ ƏDƏBİ, MƏDƏNİ VƏ İCTİMAİ ƏLAQƏLƏRİNİN İNKİŞAFINA TÖHFƏ VERƏN YAZIÇI VƏ JURNALİST
SONA ABBASƏLİQIZI İSMAYILOVA

Redaktorun qeydi:
Bu bioqrafik dəyərləndirmə müəllifin nəşr olunmuş əsərləri, ictimai fəaliyyəti, beynəlxalq ədəbi-mədəni layihələrdə iştirakı və açıq mənbələrdə yer alan məlumatlar əsasında hazırlanmışdır. Mətn bioqrafik və ədəbi-ictimai xarakter daşıyır.
Müasir Azərbaycan ədəbiyyatında tarixi roman yazarı, yazıçı-jurnalist, redaktor və ictimai xadim kimi tanınan Sona Abbasəliqızı İsmayılova milli-mənəvi dəyərlərin qorunması, Qərbi Azərbaycanın həqiqətlərinin 2013-cü ildən etibarən xarici ölkələrdə təbliği, Türk dünyasının ədəbi-mədəni birliyinin möhkəmləndirilməsi və Azərbaycançılıq ideyalarının yaşadılması istiqamətində uzun illərdir ardıcıl və məhsuldar fəaliyyət göstərən ziyalılardandır.
Uzun illər mətbuat sahəsində redaktor və baş redaktor kimi çalışan Sona Abbasəliqızı İsmayılova 500-dən çox kitabın redaktoru olmuş, yüzlərlə müəllifin əsərinin nəşrə hazırlanmasına mühüm töhfə vermişdir. Onun publisistik yazıları, analitik məqalələri və müsahibələri müxtəlif qəzet, jurnal və elektron media orqanlarında dərc olunmuş, kitabları prezident kitabxanası və milli kitabxanasında,Türkiyə, Özbəkistan,Gürcüstan,
İraq Türkməneli,Təbriz və s… geniş oxucu auditoriyasının marağına səbəb olmuşdur.
Sona Abbasəliqızı uzun müddət Türkiyənin “Kaya Haber” Agentliyinin Azərbaycan təmsilçisi kimi fəaliyyət göstərmiş, Azərbaycan ilə Türkiyə arasında informasiya, media və mədəni əməkdaşlığın inkişafına öz töhfəsini vermişdir. ASKEF (Avrasiya Sanat, Kültür, Edebiyat Federasyonu) Azərbaycan və Orta Asiya rəhbəri kimi Türk dünyasının mədəni inteqrasiyası, ortaq ədəbi-mədəni irsin təbliği və beynəlxalq əlaqələrin inkişafı istiqamətində geniş fəaliyyət göstərir.
Müəllifin 17 kitabı, 4 cildlik “Seçilmiş əsərləri”, həmçinin iki uşaq şeirləri kitabı nəşr edilmişdir. Onun yaradıcılığı tarixi yaddaşın qorunması, Vətən sevgisi, milli kimlik, insan taleyi, mənəvi dəyərlər və Türk dünyasının birliyi kimi mövzuları əhatə edir.
Müəllifin yaradıcılığı Azərbaycan sərhədlərini aşaraq Türk dünyasında da geniş maraq doğurmuşdur. Onun üç kitabı tam şəkildə Türkiyə türkcəsinə Profesor Zakir Kaya tərəfindən və Dilorom Abdurahmanqızı tərəfindən özbək dilinə tərcümə edilərək nəşr olunmuş, şeirləri və publisistik məqalələri isə yeddi dilə çevrilərək müxtəlif ölkələrin qəzet, jurnal, antologiya və ədəbi toplularında dərc edilmişdir. Bu tərcümələr Sona Abbasəliqızı İsmayılovanın yaradıcılığının beynəlxalq miqyasda tanınmasına, Azərbaycan ədəbiyyatının və milli-mənəvi dəyərlərinin Türk dünyasında təbliğinə mühüm töhfə vermişdir.
Müəllifin kitabları yalnız oxucuların deyil, elm və ədəbiyyat aləminin də diqqətini cəlb etmişdir. Əsərlərinə yazılmış ön söz və son sözlər Azərbaycan və Türkiyənin tanınmış professorları, elm adamları, xalq yazıçıları və xalq şairləri tərəfindən qələmə alınmışdır. Onun kitablarının ön söz müəllifləri sırasında Xalq şairi Nəbi Xəzri, filologiya elmləri doktoru,

Filologiya elmləri doktoru, professor Nadir Məmmədli,

Erzincan Binali Yıldırım Universitetinin dekanı, Atatürk Universitetinin professoru Kərəm Karabulut,
Türkiyənin Ağrı İbrahim Çeçen Universitetinin professoru, doktor Məlik Bülbül,
BDU-nun türk filologiyası kafedrasının müdiri, elmlər doktoru, professor, Rüfət Rüstəmov,
Sözün Xaqanına söz yazanlardan biri də
Adhambek Alimbekov Dr.professor ,
Xalq şairi Nəriman Həsənzadə,Xalq şairi Vahid Əziz ,Əməkdar jurnalist Eldar İsmayıl , biologiya elmləri doktoru Yeganə Mahmudova , biologiya elmləri doktoru Reyhan İbrahimova,
və bu kimi nüfuzlu elm adamları vardır.
Müəllifin tarixi mövzuda qələmə aldığı “Sözün Xaqanı” romanı Azərbaycan oxucuları tərəfindən böyük maraqla qarşılanmış, sonrakı illərdə beynəlxalq oxucu auditoriyasına da təqdim edilmişdir. Əsərin özbək dilinə tərcüməsi şair, Azərbaycanın fəxri professoru Dilorom Abduramonqızıfır.
Türkiyə türkcəsinə tərcüməsi isə professor Zakir Kaya tərəfindən həyata keçirilmişdir. Bu tərcümələr Azərbaycan tarixi romanının dünyasında tanınmasına və müəllifin yaradıcılığının beynəlxalq miqyasda yayılmasına mühüm töhfə vermişdir.

Müxtəlif janrlarda yazıb-yaradan müəllifin “Bir zinətdir Xaqani” və “Vətən” poemaları, “Yerlər” və “Ölümün qeyrət səddi” pyesləri, həmçinin digər bədii əsərləri milli ruhun, vətənpərvərlik hissinin və tarixi yaddaşın təbliğinə xidmət edir. “Ölümün qeyrət səddi” pyesində erməni və azərbaycanlı qonşuların bir dövr mövcud olmuş mehriban münasibətlərinin xəyanət nəticəsində faciəyə çevrilməsi bədii şəkildə əks etdirilmişdir.
Onun diqqətçəkən əsərlərindən biri olan “Tarix qarşısında cavab günüdür” povesti Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə qarşı törədilmiş cinayətlərdə ittiham olunan şəxslərin məhkəmə proseslərini müəllifin şəxsən izləməsi əsasında qələmə alınmış sənədli-bədii əsərdir. Əsərdə tarixi həqiqətlər, ədalət, hüquqi məsuliyyət və müharibənin insan talelərinə təsiri publisistik dəqiqlik və bədii ustalıqla işıqlandırılmışdır.
Sona Abbasəliqızı İsmayılova Azərbaycanı Türkiyə, Özbəkistan, Qazaxıstan, Qırğızıstan və digər Türk dövlətlərində keçirilən çoxsaylı beynəlxalq konfranslarda, simpoziumlarda, ədəbi forumlarda, kitab festivallarında, mədəniyyət günlərində və elmi toplantılarda uğurla təmsil etmişdir. Onun çıxışları, məruzələri və təqdimatları Türk dünyasında Azərbaycan ədəbiyyatının, milli-mənəvi dəyərlərinin və Qərbi Azərbaycan həqiqətlərinin tanıdılmasına xidmət etmişdir. Bu fəaliyyətinə görə o, müxtəlif beynəlxalq qurumlar tərəfindən sertifikatlar, fəxri fərmanlar, təşəkkürnamələr, medallar və beynəlxalq mükafatlarla təltif olunmuşdur.

Sona Abbasəliqızı İsmayılovanın ədəbi və ictimai fəaliyyəti dövlət və beynəlxalq qurumlar tərəfindən yüksək qiymətləndirilmişdir. O, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdünə layiq görülmüşdür. Türk dünyasının ortaq mədəni irsinin qorunması, Azərbaycan tarixinin və milli dəyərlərinin beynəlxalq aləmdə təbliği sahəsində göstərdiyip xidmətlərə görə Türkiyədə “İlin ən yaxşı tarixi roman müəllifi” adına layiq görülmüş, media sahəsindəki uğurlu fəaliyyətinə görə “Türkel Media Mükafatı” ilə təltif edilmişdir. Müəllif, həmçinin müxtəlif ölkələrin dövlət, elm, mədəniyyət və ictimai təşkilatları tərəfindən çoxsaylı fəxri adlar, diplomlar və mükafatlarla təltif olunmuşdur.
Sona Abbasəliqızı İsmayılova Türk dünyasında həyata keçirdiyi ədəbi və mədəni fəaliyyətə görə yüksək qiymətləndirilən ziyalılardandır. O, Azərbaycan Yazıçılar Birliyi ilə yanaşı, yeddi ölkənin Yazıçılar Birliyinin üzvüdür. Bu üzvlüklər onun yaradıcılığının beynəlxalq ədəbi mühitdə qazandığı nüfuzun və qəbulunun bariz göstəricisidir.
Şair kimi də tanınan müəllifin sözlərinə Azərbaycanda və Türkiyədə 20-dən çox mahnı bəstələnmiş, tanınmış sənətkarlar tərəfindən ifa olunmuşdur. Onun poeziyası əsasında bəstələnən aşıq mahnıları, gəraylılar, qoşmalar və digər musiqi nümunələri ustad aşıqların repertuarında yer almışdır. Şeirlərində Vətən sevgisi, ana məhəbbəti, milli birlik, insanlıq, mənəvi dəyərlər, Türk dünyasının həmrəyliyi və tarixi yaddaş əsas mövzulardır.
Sona Abbasəliqızı İsmayılova yaradıcılığı ilə yanaşı, Qərbi Azərbaycan həqiqətlərinin beynəlxalq aləmdə tanıdılması istiqamətində sistemli fəaliyyət göstərən ziyalılardan biridir. O, 2013-cü ildən başlayaraq müxtəlif ölkələrdə keçirilən konfranslarda, görüşlərdə, kitab təqdimatlarında və mədəni tədbirlərdə bu mövzuda çıxışlar etmiş, məqalələr dərc etdirmiş, tarixi həqiqətlərin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması istiqamətində ardıcıl fəaliyyət göstərmişdir.
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin və müxtəlif beynəlxalq ədəbi qurumların üzvü olan Sona Abbasəliqızı İsmayılovanın fəaliyyəti ölkə hüdudlarını aşaraq Türk dünyasının ortaq ədəbi, elmi və mədəni irsinin qorunmasına, inkişafına və gələcək nəsillərə ötürülməsinə xidmət edir.

Sona Abbasəliqızı İsmayılovanın yaradıcılığı yalnız bədii ədəbiyyat və publisistika ilə məhdudlaşmır. Onun elmi-publisistik fəaliyyəti də akademik dairələr tərəfindən maraqla qarşılanmışdır. Müəllifin məqalələri Azərbaycanla yanaşı, beynəlxalq elmi nəşrlərdə də dərc olunmuş, milli-mənəvi dəyərlər, Türk dünyasının ortaq mədəni irsi, Azərbaycan ədəbiyyatı və Qərbi Azərbaycan mövzularında apardığı araşdırmalar elmi ictimaiyyət tərəfindən yüksək qiymətləndirilmişdir.
Sona Abbasəliqızı İsmayılova Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illiyinə həsr olunmuş elmi konfransda məruzə ilə çıxış etmiş, həmin mövzu üzrə hazırladığı elmi məqalə beynəlxalq elmi jurnalda dərc edilmişdir. Onun çıxışı Türk dünyasının ortaq ədəbi-mədəni irsinin qorunması, Azərbaycan türkologiyasının inkişafı və milli-mənəvi dəyərlərin gələcək nəsillərə çatdırılması baxımından diqqətəlayiq elmi araşdırmalardan biri kimi qiymətləndirilmişdir.
Müəllifin “Sözün Xaqanı” tarixi romanı yalnız bədii əsər kimi deyil, həm də elmi-ədəbi araşdırmalar üçün dəyərli mənbə kimi qəbul edilmişdir. Romandan seçilmiş nümunələr, müəllifin tarixi hadisələrə yanaşma tərzi və bədii ifadə xüsusiyyətləri dünya ədəbiyyatının görkəmli nümayəndələrinin əsərləri ilə yanaşı bəzi ali təhsil müəssisələrinin dərslik və tədris vəsaitlərində nümunə kimi təqdim olunmuşdur. Bu, müəllifin yaradıcılığının həm elmi, həm də pedaqoji mühitdə maraq doğurduğunu göstərən əhəmiyyətli göstəricilərdən biridir.
Sona Abbasəliqızı İsmayılovanın çoxşaxəli fəaliyyəti yalnız Azərbaycanla məhdudlaşmamış, Türk dünyasının müxtəlif ölkələrində keçirilən beynəlxalq konfranslar, simpoziumlar, ədəbi festivallar və mədəni tədbirlər vasitəsilə daha geniş coğrafiyanı əhatə etmişdir. O, çıxışlarında Azərbaycan həqiqətlərinin, Qərbi Azərbaycan irsinin, milli-mənəvi dəyərlərin və Türk xalqlarının ortaq tarixi-mədəni irsinin təbliğini ardıcıl şəkildə davam etdirmişdir.
Yazıçı-jurnalistin zəngin yaradıcılığı, beynəlxalq mədəni əlaqələrin inkişafına verdiyi töhfələr, ədəbi və publisistik fəaliyyəti, redaktorluq məktəbi, gənc qələm sahiblərinə göstərdiyi dəstək, Türk dünyasının mənəvi birliyinə xidmət edən layihələrdə fəal iştirakı onun müasir Azərbaycan ədəbi-ictimai fikrində özünəməxsus yer tutduğunu təsdiq edir.

Sona Abbasəliqızı İsmayılova müasir Azərbaycan ədəbiyyatının tanınmış yazıçı-jurnalistlərindən, redaktorlarından və ictimai xadimlərindən biridir. Onun zəngin yaradıcılığı, tarixi romanları, publisistikası, dramaturgiyası, poeziyası, elmi-publisistik araşdırmaları və beynəlxalq fəaliyyəti Azərbaycan ədəbiyyatının, milli-mənəvi dəyərlərinin və Türk dünyasının ortaq mədəni irsinin təbliğinə xidmət edir.
Əsərlərinin müxtəlif dillərə tərcümə olunması, beynəlxalq mükafatlara layiq görülməsi, yeddi ölkənin Yazıçılar Birliyinə üzv seçilməsi, beynəlxalq elmi konfranslarda çıxışları, kitablarının tanınmış alim və ədiblər tərəfindən yüksək qiymətləndirilməsi, həmçinin əsərlərinin ali məktəblərin tədris materiallarında nümunə kimi istifadə olunması müəllifin yaradıcılığının beynəlxalq miqyasda qəbul olunduğunu göstərir.
Sona Abbasəliqızı İsmayılova bu gün də qələmi, sözü və ictimai fəaliyyəti ilə Azərbaycan həqiqətlərinin dünyaya çatdırılması, Qərbi Azərbaycan irsinin yaşadılması, Türk dünyasının ədəbi-mədəni əlaqələrinin möhkəmləndirilməsi və gələcək nəsillərin milli ruhda formalaşması istiqamətində fəaliyyətini uğurla davam etdirir. Onun zəngin yaradıcılığı və ictimai fəaliyyəti müasir Azərbaycan mədəniyyətinin və Türk dünyasının ortaq mənəvi xəzinəsinin dəyərli tərkib hissəsi kimi qiymətləndirilə bilər.

Sona Abbasəliqızı İsmayılovanın nəşr olunmuş kitabları və 4 cildlik “Seçilmiş əsərləri”.
“Sözün Xaqanı” tarixi romanı.
“Bir zinətdir Xaqani”, “Vətən” poemaları.
“Yerlər” və “Ölümün qeyrət səddi” pyesləri.
“Tarix qarşısında cavab günüdür” povesti.
Müəllifin elmi-publisistik məqalələri və beynəlxalq elmi jurnallarda dərc olunmuş araşdırmaları.
Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illiyinə həsr olunmuş elmi konfrans materialları.
Türkiyənin “Kaya Haber” Agentliyində dərc olunmuş materiallar.
ASKEF (Avrasiya Sanat Kültür Edebiyat Federasyonu) çərçivəsində həyata keçirilən beynəlxalq layihələr, konfranslar və mədəni tədbirlər.
Müəllifin beynəlxalq mükafat və təltiflərinə dair açıq mənbələr.

Məlumatı hazırladı: Leyla Mahirqızı

SEVDA SƏFƏRLİNİN YAZILARI

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

[>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<]

[>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<]

www.USTAC.az

Dəniz Aslanlı – Sonuncu qapı

Bir şərh yazın

Sonuncu qapı

(hekayə)
Şəhərə ilk dəfə girəndə diqqətimi qəribə bir şey çəkdi: burada heç bir evin qapısı yox idi. Divarlar vardı, pəncərələr vardı, hətta eyvanlarda güllər də açmışdı. Amma qapılar yox idi.
İnsanlar isə bunu adi qarşılayırdı.
Bir qadından soruşdum:
— Bəs evinizə necə girirsiniz?
Qadın təəccüblə üzümə baxdı.
— Biz heç vaxt çölə çıxmamışıq ki, içəri də girək.
Dediklərini başa düşmədim.
Şəhərdə gəzdikcə hiss etdim ki, burada heç kim heç kimə toxunmur. Hamı bir-birinin yanından keçir, amma sanki bir-birini görmür. Gülüşlər vardı, amma səs eşidilmirdi. Göz yaşları vardı, amma yerə düşmürdü. Külək isə bütün küçələri dolaşaraq insanların kölgələrini bir-birinə qarışdırırdı.
Mən çıxış yolu axtarmağa başladım.
Bir gün şəhərin mərkəzində paslı bir açar tapdım. Hamı qorxu ilə məndən uzaqlaşdı.
— Onu yerə qoy! — deyə qoca bir kişi qışqırdı. — Bu şəhərdə açar olmaz.
— Niyə?
— Çünki açar olan yerdə qapı da olar. Qapı isə insanı seçim etməyə məcbur edər.
Mən açarı ovucumda sıxdım.
Elə həmin an şəhərin divarlarında nazik çatlar əmələ gəldi. Kimsə ilk dəfə yüksək səslə güldü. Başqa biri illər sonra ağladı. Külək istiqamətini dəyişdi.
Sonra uzaqda, heç vaxt olmayan bir qapı görünməyə başladı.
Mən ona doğru addımladım.
Qapını açanda qarşıma nə başqa bir şəhər çıxdı, nə də yeni bir dünya.
Qarşımda yalnız güzgü vardı.
Güzgüdə isə uzun illərdir tanımadığım adam dayanmışdı.
O, sakitcə gülümsədi.
Mən ilk dəfə baxışlarımı ondan qaçırmadım.

Müəllif: Dəniz Aslanlı

Dəniz Aslanlının digər yazıları

Atakişiyeva Həcəin yazıları

ZAUR USTACIN YAZILARI

QƏNDAB XANIMIN YAZILARI

GÜNNUR XANIMIN YAZILARI

Oxuyun >> Gözündə tük var

YAZARLAR.AZ

I>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<I

I>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<I

www.USTAC.az

Yazıçı, şair, publisist Sevda Səfərlinin ” Xan qızı Natəvan” adlı növbəti kitabı işıq üzü görüb

Bir şərh yazın

Yazıçı, şair, publisist Sevda Səfərlinin ” Xan qızı Natəvan” adlı növbəti kitabı işıq üzü görüb
Kitab Qarabağın sonuncu xanı Mehdiqulu xan Cavanşirin qızı, Qarabağ xanlığının sonuncu vərəsəsi, ictimai xadim, lirik şeirləri, qəzəlləri ilə könülləri fəth edən şair, rəssam, xalqını dərin məhəbbətlə sevən el qızı Xurşidbanu Natəvana həsr edilmişdir. Eyni zamanda o dövrdə Qarabağ xanlığında baş verən tarixi hadisələr öz əksini tapmışdır.
Sevda Səfərlinin oxucularla ilk görüşü 2005-ci ildə “XARIBÜLBÜL HƏSRƏTİ” adlı şeirlər kitabı ilə olmuşdur. “BAYATILAR” kitabında isə müəllif Qarabağ dərdlərinə sanki layla çalmışdır.
“VƏTƏN SİZƏ OĞUL DEDİ” kitabı Şuşa Şəhidlərinin və qazilərinin şərəfli döyüş yoluna həsr olunmuş dəyərli kitabdır.
“ŞUŞANAMƏ” kitabında isə Sevda Səfərli ürəyində buza dönmüş, ərimək bilməyən Şuşasız günlərinin nisgilli əsərləri ilə Şuşalı günlərinin sevinc dolu əsərlərini bir yerə toplamışdır. Nisgilli Şuşasızlığının sonsuz kədəri ilə xoşbəxt Şuşasının acı, həm də şirin vüsalından pərvazlanan əsərlərin toplusu olan “Şuşanamə” Vətən adına yazılan ən gözəl ürək çırpıntılarıdır.

Sevda Səfərli dahi Üzeyir bəyə həsr etdiyi tarixi romanını da çapa hazırlayır. Bu şərəfli və məsuliyyətli işində Sevda xanıma uğurlar arzulayırıq.

Müəllifin oxuculara təqdim etdiyi “XAN QIZI NATƏVAN” kitabı Azərbaycan tarixini əks etdirən, Vətən sevgisi ilə yazılmış kitabdır. Kitabın redaktoru əməkdar jurnalist, tədqiqatçı, nasir, publisist Vasif Quliyevdir. Ön söz müəllifləri AYB-nin və AJB-nin üzvü, şair, əməkdar müəllim, Şuşa “Məclisi-üns” -“Söz gülüstanı” ədəbi birliyinin rəhbəri Əyyub Şlrlanlı və əməkdar jurnalist Əntiqə Qonaqdır.

Kitabda o dövrdə Qarabağ xanlığında baş verən ictimai-siyasi hadisələr, Xurşidbanu Natəvanın anadan olandan dünyasını dəyişən günə qədər yaşadıqları bədii şəkildə əks olunmuş, eyni zamanda həm də tarixi hadisələr olduğu kimi oxuculara çatdırılmışdır:
“Xurşidbanu Natəvanın damarlarında Qarabağın qəhrəman sərkərdəsi Pənahəli xanın, Gəncənin cəngavər xanı Cavad xanın qanı axırdı. Cəsurluq, mərdlik qanı daşıyan əsilzadə Azərbaycan xanımı, Şuşa xanımı idi Xan qızı.
Xurşidbanu Natəvanın atası dünyasını dəyişəndə cəmi 13 yaşı olmasına baxmayaraq, xanlığın yeganə varisi kimi məsuliyyəti öz üzərinə götürmüşdür. Erkən yaşlarında ömrünü sevdiyi xalqına, Şuşanın abadlaşmasına həsr etmişdir”.

Kitabın giriş hissəsində Sevda Səfərli “Müəllifdən” adlı başlıqla Xurşidbanu Natəvan haqqında geniş məlumat vermişdir.

“Müəllifdən” başlığı beş hissədən ibarət geniş bədii yazıdır:
“Qarabağın “Tək inci”si, yeganə şahzadəsi”, “El üçün yanan şam”, “Qarabağın zərif təcəssümü”, “Bu günün və sabahın mədəniyyət günəşi”, ” “Kədərli qürur abidəsi”.

Kitabın ikinci hissəsi “Xan qızı Natəvan” poeması ilə başlayır. Poemada Natəvan haqqında geniş məlumatlar öz əksini tapır. Eyni zamanda həm də XVIII əsr Qarabağına işıq salan, xanlıqlar dövrünə güzgü tutan əhatəli , bədii təsvirlərlə zəngin poemadır.
Poema proloqla başlayır və 11 hissədən ibarətdir:
l hissə “Şuşa adlı “büllur qəsrin” yeganə şahzadəsi”,
ll hissə “Xan qızı Tiflisdə”,
lll hissə ” Xan qızı yenidən Şuşada”, lV hissə “Xan qızı ilə fransız yazarı Dümanın görüşü”, V hissə ” Nə mən olaydım, ilahi, nə də bu aləm olaydı”, Vl hissə ” Qarabağın Xurşud kimi parlayan bəxtsiz qızı”, VII hissə ” El üçün yanan şam”, VIII hissə “Məclisi-üns”- dostluq, ülfət məclisi”, IX hissə ” Yoxdur bir kimsə məgər dərdimi bilsin, ya Rəb!”, X hissə “Zəmanə saldı əcəb möhnətü-məlalə məni” , XI hissə ” Xurşid günəşitək dünyaya gəldi, zəif Natəvantək fəqət köç etdi” adlı hissələrdən və epiloqdan ibarətdir.
“GÜL DƏFTƏRİ” adlanan növbəti bölmə daha maraqlıdır. “Gül dəftəri” albom- dəftərdə şair-rəssamın yazdığı 13 qəzəllə yanaşı sulu boya və karandaşla çəkdiyi müxtəlif güllər- qızılgül, bənövşə, qərənfil, yasəmən, lalə, süsən əks olunmuş rəsmlər toplanmışdır. Rəsmlərin sayı otuza yaxındır. Xan qızı Natəvanın öz əli ilə hazırladığı albom-dəftərdə güllərə həsr edilmiş şeirlər və hər şeirin yanında həmin gülün təsviri verilmişdi. Bununla da, Natəvan ədəbiyyatda təsvirin yaddaqalan sintezini yaratmışdı.

Natəvanın öz əli ilə hazırladığı Gül dəftəri” hal-hazırda sevgi ilə qorunur.
M.Füzuli adına AMEA Əlyazmalar İnstitunda M-17 şifrəsi ilə mühafizə olunan “Gül dəftəri” 2025-ci ildə UNESCO -nun “Dünya yaddaşı” Reyestrinə daxil edilib.
Natəvanın “GÜL DƏFTƏRİ” illüsyrasiyalı şeirlər albomu Dünya Yaddaşının Beynəlxalq Reyestrinə salınması ölkəmizin Qarabağ bölgəsinin XVIII əsrə aid irsinin UNESCO və üzv ölkələr tərəfindən yüksək qiymətləndirildiyini göstərir.
Kitabın növbəti bölmələri belə adlanır: “Xan qızının xoş xatirələri yaddaşlarda” , ” Xurşidbanu Natəvanın nəvə, nəticə və kötücələrinin nənələri haqqında xatirələri” , “Xurşidbanu Natəvanın bibiləri- Ağabəyim ağa, Gövhər ağa”, “Salman Mumtazın Natəvan haqqında xatirələri”, Xurşidbanu Natəvanın tarixdəki və yaddaşlardakı portreti”.
Dəyərli oxucular!
Sevda Səfərlinin tarixi faktlara söykənərək yazdığı “Xan qızı Natəvan” kitabı Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi Xurşidbanu Natəvanın yaşadığı dövrləri əks etdirən, Qarabağ adına, Vətən adına yazılmış dəyərli kitabdır.

“Yazarlar” olaraq bu və digər nailiyyətləri münasibətilə Sevda xanımı təbrik edir, qarşıdakı bütün həyat və fəaliyyətində yeni-yeni nailiyyətlər arzulayırıq! Uğurlarınız bol olsun! Xeyirli olsun!

Məlumatı hazırladı: Leyla Mahirqızı

SEVDA SƏFƏRLİNİN YAZILARI

DAHA ÇOX YENİ MƏLUMAT

Oxuyun >> Gözündə tük var

Zaur Ustacın şeirləri haqqında

YAZARLAR.AZ

[>>>>>>BU HEKAYƏNİ MÜTLƏQ OXU<<<<<<]

[>>Mustafa Müseyiboğlu adına kitabxana<<]